گوترش: جای زنان در مذاکرات صلح خالی است
آنتونیو گوترش دبیرکل سازمان ملل با بیان اینکه زنان نقشی محوری در ایجاد صلحی عادلانه و پایدار در جهان دارند و جای آنها در مذاکرات صلح خالی است، خواستار آن شد که حداقل یک‌سوم از شرکت‌کنندگان در فرایندهای صلح سازمان ملل را زنان تشکیل دهند.
گوترش عصر سه‌شنبه به وقت محلی در نشست شورای امنیت با عنوان «زنان، صلح و امنیت در ۲۵ سال آینده: تحقق اهداف از طریق اجرای تعهدات» با اشاره به تصویب قطعنامه ۱۳۲۵ شورای امنیت سازمان ملل در سال ۲۰۰۰ خاطرنشان کرد: رهبری زنان صرفا مساله‌ای حقوقی نیست بلکه «نقشی محوری در ایجاد صلحی عادلانه و پایدار دارد.»
دبیرکل سازمان ملل تصریح کرد: عدم توازن قدرت میان زنان و مردان، آشکارترین شکل نابرابری در جهان است.
گوترش افزود: «آفت نابرابری جنسیتی همچنان پابرجاست»؛ زنان از حضور در میزهای مذاکره محروم هستند، منابع مالی کافی در اختیار فعالان صلح قرار نمی‌گیرد و «زنان و دختران در جهنم درگیری‌ها گرفتار شده‌اند» و «اعمال هولناک خشونت از جمله خشونت جنسی» را تحمل می‌کنند.
وی با اشاره به «پیشرفت‌های امیدوارکننده» از جمله اقدام بیش از ۱۱۰ کشور در تصویب برنامه‌های اقدام ملی درباره زنان، صلح و امنیت، خواستار آن شد که حداقل یک‌سوم از شرکت‌کنندگان در فرایندهای صلح سازمان ملل را زنان تشکیل دهند.
دبیرکل سازمان ملل همچنین خواستار تحقق برابری جنسیتی در تمامی سطوح عالی رهبری، در میان کارکنان ستاد مرکزی سازمان ملل و کارکنان حرفه‌ای این سازمان «برای نخستین بار در تاریخ» شد.
وی همچنین بر ضرورت دو برابر شدن شمار زنان خدمت‌کننده در نیروهای حافظ صلح سازمان ملل تاکید کرد و افزود: در شرایطی که جهان با بیشترین تعداد درگیری‌ها از زمان جنگ جهانی دوم تاکنون روبه‌روست، شمار موارد خشونت جنسی مرتبط با درگیری‌ها که سازمان ملل آنها را تائید کرده است، به‌شدت افزایش یافته و سال گذشته از ۹ هزار و ۷۰۰ مورد فراتر رفته است.
دبیرکل سازمان ملل تصریح کرد: در همین حال، دختران از حق تحصیل محروم می‌شوند و در افغانستان، مالی، یمن و سومالی با محدودیت‌های شدیدی مواجه هستند.
گوترش ادامه داد: در همین حال، هزینه‌های نظامی جهان سال گذشته به رقم سرسام‌آور نزدیک به ۲٫۹ تریلیون دلار رسید، در حالی که کمک‌های خارجی همچنان به‌شدت کاهش می‌یابد.
وی با اشاره به اینکه زنان سال گذشته تنها پنج درصد از مذاکره‌کنندگان در ۵۷ فرایند صلح را تشکیل می‌دادند، گفت که تداوم شکاف در مشارکت زنان، ۲۶ سال پس از تصویب قطعنامه ۱۳۲۵، «غیرقابل‌قبول» است.
مقام سازمان ملل: نزدیک به ۸۰ درصد مذاکرات صلح در سال گذشته بدون حضور حتی زن بوده است!
«سیما سامی بحوث» مدیر اجرایی نهاد سازمان ملل متحد برای برابری جنسیتی و توانمندسازی زنان (UN Women)، گفت که غیرقابل‌دفاع است که با گذشت ۲۶ سال از تعهدات انجام‌شده، نزدیک به ۸۰ درصد از مذاکرات صلح فعال در سال گذشته، بدون حضور حتی یک زن بر سر میز مذاکره برگزار شده‌اند.
وی افزود: «این کنار گذاشتن زنان تصادفی نیست. این وضعیت بازتاب موانع نهادی پایدار، روابط نابرابر قدرت و هنجارهای جنسیتی عمیقا ریشه‌داری است که همچنان زنان را از جایگاه شایسته خود در شکل‌دهی به صلح محروم می‌کنند.»
این مقام سازمان ملل تاکید کرد: هیچ‌یک از ۱۳ توافق آتش‌بسی که در سال ۲۰۲۵ به دست آمد، اشاره‌ای اساسی و معنادار به زنان و دختران نداشت.
وی گفت: «حتی در یک مورد نیز خشونت جنسی ممنوع اعلام نشد؛ این در حالی است که شمار موارد خشونت جنسی مرتبط با درگیری‌ها که سازمان ملل آنها را تائید کرده است، تنها طی یک سال دو برابر شد. این کاستی‌ها هزینه انسانی فاجعه‌باری به همراه دارند.»
این مقام سازمان ملل با درخواست دبیرکل سازمان ملل برای اقدام در سه اولویت اساسی که «سال به سال» در شورای امنیت مطرح می‌شوند، موافقت کرد و افزود: نخست، هر فرایند صلحی که با حمایت کشورهای عضو سازمان ملل برگزار می‌شود، باید حداقل سهم یک‌سوم را برای مشارکت زنان محقق کند.
سامی بحوث گفت: دوم، دست‌کم ۱۵ درصد از کمک‌های رسمی توسعه‌ای (ODA) اختصاص‌یافته به کشورهای آسیب دیده از جنگ و درگیری‌ها باید به‌طور مشخص برای پیشبرد برابری جنسیتی در نظر گرفته شود؛ از جمله حداقل یک درصد برای سازمان‌های زنان.
این مقام سازمان ملل تاکید کرد: سوم، باید به مصونیت از مجازات در قبال جرایم علیه زنان و دختران پایان داده شود و افرادی که مسئول قتل، تجاوز، خشونت جنسی و مبتنی بر جنسیت و آزار و تعقیب جنسیتی علیه زنان و دختران هستند، تحریم و پاسخگو شوند.
سامی بحوث تصریح کرد: همچنین باید از زنان فعال صلح، مدافعان حقوق بشر و کارکنان بشردوستانه در برابر حملات و اقدامات تلافی‌جویانه محافظت شود.
وی گفت: «اکنون پرسش این است که آیا شهامت تقسیم قدرت، عزم لازم برای سرمایه‌گذاری در رهبری زنان و اراده سیاسی برای تبدیل تعهداتمان به اقدام عملی را داریم یا خیر.»
