عضو کمیسیون امنیت ملی مجلس:
خروج از NPT یعنی ساخت سلاح هستهای که ایران خواهان آن نیست/ خروج از NPT یعنی یک بسته شکلات را کادو کنید و به ترامپ بدهید/ طرح خروج احتمالا در مجلس رای میآورد/ قرار باشد هم هزینههای غنیسازی را بدهیم و هم بمب نسازیم که به درد نمیخورد
عضو کمیسیون امنیت ملی مجلس گفت: خروج از انپیتی را نمیپسندم، چون معنی این اقدام از دیدگاه غربیها یعنی یک بسته شکلات را کادو کنید و به آقای ترامپ بدهید. در واقع، خروج از انپیتی یعنی شما به سمت بمب هستهای حرکت میکنید. شاید ما نخواهیم به سمت بمب حرکت کنیم، ولی برداشت غرب از خروج از انپیتی همین است و به نظر من این چیز جالبی نیست.

روز پنجشنبه وزیران خارجه فرانسه، آلمان و بریتانیا در نامهای رسمی به سازمان ملل اعلام کردند که مکانیزم «اسنپبک» فعال شده و قطعنامههای شورای امنیت سازمان ملل و تحریمهای پیشین علیه ایران ممکن است بازگردند. بعد از انتشار این نامه حسینعلی حاجیدلیگانی، نماینده مجلس در گفتوگویی تاکید کرد که برخی نمایندگان در حال تدوین طرحی به منظور الزام دولت برای خروج از NPT هستند.
احمد بخشایش اردستانی، عضو کمیسیون امنیت ملی مجلس در گفتوگو با تجارتنیوز ضمن تاکید بر مخالفت با این طرح، احتمال رای آوردن آن در صحن علنی مجلس را دور از ذهن ندانست.
در ادامه مشروح گفتوگوی بخشایش اردستانی درباره فعال شدن اسنپبک و راهکارهای پیش روی دولت را میخوانید.
***
خروج از NPT یعنی یک بسته شکلات را کادو کنید و به آقای ترامپ بدهید / طرح خروج از NPT احتمالا در مجلس رای میآورد
*برخی از نمایندگان مجلس بعد از فعال شدن اسنپبک، طرح خروج از انپیتی را مطرح کردهاند. آیا این طرح نوشته شده؟ اگر نوشته شده شرایط و فرایند آن به چه شکلی خواهد بود؟ بعد از خروج از NPT نهایتاً نتیجه چه خواهد شد؟
بحث خروج از NPT یک ایده اولیه است که توسط یک نماینده مطرح شده و احتمالاً سهشنبه بررسی شود. من خیلی با این طرح موافق نیستم و خروج از NPT را نمیپسندم، چون معنی این اقدام از دیدگاه غربیها یعنی یک بسته شکلات را کادو کنید و به آقای ترامپ بدهید. در واقع، خروج از انپیتی یعنی شما به سمت بمب هستهای حرکت میکنید. شاید ما نخواهیم به سمت بمب حرکت کنیم، ولی برداشت غرب از خروج از انپیتی همین است و به نظر من این چیز جالبی نیست.
البته مجلس نظرات متکثری دارد و حداقل من با این نظر خیلی موافق نیستم، ولی احتمالاً این نظر رای بیاورد. از طرفی اینکه ایران درنهایت خروج از NPT را عملیاتی و به سمت بمب هستهای حرکت کند یا نه، یک بحث است، و اینکه این طرح تصویب شود و در دست دولت باشد و دولت به عنوان یک ابزار از آن استفاده کند، بحث دیگری است. اما معنای خروج از NPT یعنی ساخت سلاح هستهای که ایران خواهان آن نیست.
در برابر فعال شدن اسنپبک دو راهکار تقابل و تعامل را پیش رو داریم / ایران باید همکاری با آژانس را به عنوان امتیاز به اروپاییها بفروشد / برای مذاکره با آمریکا اعلام آمادگی کردیم، آمریکا جواب سر بالا داد
*در نهایت با توجه به شرایطی که هماکنون وجود دارد و شرایط سختی است، به نظر شما در حال حاضر راهکار چیست؟ مجلس این طرح را روی میز گذاشته، ولی به نظر شما حاکمیت و دولت باید چه کاری انجام دهند تا جلوی اسنپبک گرفته شود؟ آیا ایران میتواند از قدرتهای دیگر جهانی برای جلوگیری از فعال شدن اسنببک استفاده کند؟ از سوی دیگر برخی طرح بسته شدن تنگه هرمز را مطرح کردند، بعضیها مذاکرات مستقیم را پیشنهاد دادند و عدهای هم گفتند ما از نفوذ خود از طریق روسیه و چین اقدام کنیم که به نظر میآید، البته آنها دیگر الان کاری از دستشان برنمیآید. به نظر شما در حال حاضر به جای خروج از NPT منطقیترین راهکار که کمترین تبعات را داشته باشد، چیست؟
ببینید ما به صورت کلی دو راهکار داریم: یا راهکار تقابل یا تعامل. شاخصهای راهکار تقابل خروج از NPT، بستن تنگه هرمز و استفاده از نیروهای دوگانه و دو پاسپورتی، استفاده از نیروی نیابتی و اقتصاد زیرزمینی است.
در طرف دیگر راهکار تعامل راهکاری است که ایران میتواند با اروپا صحبت و با آژانس همکاری کند. من در عجبم همین همکاری با آژانس که آمدهاند به بوشهر نظارت میکنند را ایران حاضر نیست به عنوان یک امتیاز به اروپاییها بفروشد. ایران میگود چون خودمان میخواهیم با آژانس همکاری کنیم این کار را انجام میدهیم. اروپا هم میگوید یکی از شرایط من برای اینکه اسنپبک فعال نشود این است که شما با آژانس همکاری کنید. شرط دیگر هم این است که با آمریکا مذاکره کنید. این دو تا چیزی است که اروپا از ما میخواهد. شرط دیگر هم این است که مکان ۴۰۶ کیلوگرم اورانیوم غنی شده را اعلام کنیم. از آن طرف هم ایران میگوید که جای آن را نمیدانیم چون وقتی که تخریب صورت گرفته، سراغ آن نرفتهایم. راجع به ایران و آژانس هم که داریم همکاری میکنیم، خب این همکاری را به عنوان امتیاز به اروپا بفروشیم.
راجع به مذاکره با آمریکا هم که ما اعلام آمادگی کرده بودیم، آمریکا جواب سر بالا داده است. چون آقای ترامپ گفته بود که من تمام تاسیسات هستهای ایران را نابود کردهام، پس نیاز به مذاکره با ایران ندارم. اما الان پنتاگون گفته که ۱۰ درصد تاسیسات هستهای ایران از بین رفته است. حالا آقای ترامپ به مردم خودش چه بگوید؟ چطور مردم خودش را اقناع کند؟ از یک طرف گفته من برنامه هستهای ایران را نابود کردم، از بین بردم. حالا بگوید نه، ۱۰ درصدش از بین رفته است. پس دروغ میگوید و خود ترامپ هم گیر افتاده است.
دلار 105 هزار تومانی از آثار روانی فعال شدن اسنپبک است
*در صورت فعال شدن اسنپبک چه اتفاقی رخ خواهد داد؟
ببینید اگر هم اسنپبک فعال شود، دنیا زیر و رو نمیشود. چرا؟ چون آثار روانیاش را نشان داد. همین که دلار رسید به ۱۰۵ هزار تومان، این آثار روانی اسنپبک بود که ماشه کشیده شد و کار خودش را انجام داد. این عملیات روانی با مردم ایران است و مردم ایران هم خوب میفهمند که اروپاییها و آمریکاییها دارند با آنها چه کار میکنند، در طول زمان این روند را یاد گرفتهاند.
نفت را همین الان هم به چند کشور بیشتر نمیفروشیم / بدی فعال شدن اسنپبک از نظر اقتصادی برای ما این است که اقتصاد کشور زیرزمینی میشود / تأثیر اسنپ بک همین الان روی اقتصاد ایران معلوم است
*به هر حال بخشی از نظرات کارشناسی تاکید دارد که شرایط بدتر از گذشته خواهد شد. یعنی هم ما مبادلات اقتصادی و تجاریمان کاملاً زیر نظر میرود و هم اینکه …
نه! یک لحظه دقت کنید. نفت را که همین الان هم به چند کشور بیشتر نمیفروشیم، چین و دو سه کشور دیگر. با همسایههای خودمان هم که به صورت تهاتری کار میکنیم. بدی فعال شدن اسنپبک از نظر اقتصادی برای ما این است که اقتصاد کشور زیرزمینی میشود. موضوع دیگر این است که در جنگ اسرائیل علیه غزه، خیلی از قطعنامهها و بیانیههای سازمان ملل ارزش خود را از دست داد. دیدید که آمریکاییها اصلاً بهایی به قطعنامهها نمیدهند. هر جا هر کاری که دلشان میخواهد، انجام میدهند. حالا هم همین است.
الان هم ممکن است اروپاییها بخواهند ایران را تحریم کنند. این تحریمها، تحریمهای سازمان ملل نیست. سازمان ملل که نگفته نفت ایران را نخرید، سازمان ملل که نگفته بانک ایران را تحریم کنید. آمریکا و اروپا بر این امر تاکید دارند. پیش از اسنپبک هم این تحریمها از طرف آمریکا و اروپا اعمال میشده است. منظورم این است که تأثیر اسنپبک همین الان روی اقتصاد ایران معلوم است؛ این که بگوییم در آینده بدتر میشود، چنین چیزی نیست. در آینده ما هم هنوز عکسالعملها را نشان ندادهایم که قصد داریم چه کاری انجام دهیم.
ترامپ گفته بود که من تمام تاسیسات هستهای ایران را نابود کردهام، پس نیاز به مذاکره با ایران ندارم. اما الان پنتاگون گفته که ۱۰ درصد تاسیسات هستهای ایران از بین رفته است
وقتی قطعنامههای پنجگانه فعال شود، صرفا تحریمهای آمریکا و اروپا مشروعیت پیدا میکند / در جریان فعال شدن اسنپبک مشکل ما در داخل است نه خارج
*آنطور که شما میگویید، یعنی اینکه قطعنامههای سازمان ملل فعال شود، به نظر شما اتفاق بدتری از آنچه الان رخ داده در ایران نخواهد افتاد؟ چون به هر حال وقتی قطعنامه سازمان ملل فعال میشود، خیلی از کشورها به خاطر حکمیت این سازمان، روابط خود را با کشور تحت تحریم متفاوت پیش میبرند.
ببینید چنین نیست. وقتی قطعنامههای پنجگانه فعال شود، صرفا مقداری تحریمهای آمریکا و اروپا مشروعیت پیدا میکند، بقیه دنیا و سازمان ملل که ما را تحریم نکردند. به جز این موارد باید دقت کنید که ما پیش از این هم در این مسیر بودهایم. مگر الان چه تحریمی بالاتر از تحریمهای فعلی میخواهند بر ایران تحمیل کنند؟ البته اگر در داخل کشور قطببندی ایجاد نشود و در درون محکم باشیم مشکلی پیدا نمیکنیم، همه مشکل ما از داخل است، نه از خارج. ما از خارج نمیترسیم.
قرار باشد هم هزینههای غنیسازی را بدهیم و هم بمب نسازیم که به درد نمیخورد
* این اتفاق در حال بروز است. عدهای بلافاصله بعد از فعال شدن روند اسنپبک طرح خروج از NPT را در دستورکار قرار دادهاند.
به هر حال برای درک آنها باید خودتان را به جای آنها بگذارید. اسنپبک فعال شده، میخواهند نفت، بانک و بیمه را تحریم کنند. بعد از اسنپبک آمریکاییها، کشتیهای ایران را در مدیترانه و آبهای آزاد رصد و بازرسی میکنند. اینها به هر حال واکنش خواهد داشت. شما چکار خواهید کرد؟ مجبور میشوید کشتیهای آمریکایی را بگردید و تنگه هرمز را ببندید. هر چیزی که برای باز کردن فضا به ذهنتان برسد. مجبور میشوید از NPT خارج شوید. قرار باشد هم هزینههای غنیسازی را بدهیم و هم بمب نسازیم که به درد نمیخورد. در طول این ۲۷ سال داریم هزینه میدهیم، بدون اینکه بخواهیم به سمت ساخت بمب هستهای حرکت کنیم.
ایران وسط مذاکره بود و آمریکا اجازه حمله به ایران را داد، آیا اگر باز هم مذاکره کنیم، باز ایران را نمیزنند؟ تضمین چیست؟
*اینها حرفهایی که شما میزنید درست. به هر حال بخشی از مردم به این قضیه توجه دارند و وقتی منطقی فکر میکنند، میگویند به ایران ظلم میشود. ولی آیا این ظلم را باید با تندروی جواب داد یا باید جوامع بینالمللی را قانع کرد که شما دارید ظلم میکنید؟
بالاخره دولت در حال تعامل در این خصوص است. وزیر خارجه میرود مذاکره میکند. وزیر خارجه با آژانس همکاری میکند. ایران که وسط مذاکره بود و آمریکا اجازه حمله به ایران را داد، آیا اگر باز هم مذاکره کنیم، باز ایران را نمیزنند؟ نمیخواهند تضمین بدهند؟ اینها یعنی مذاکره.
باید سناریوهای مختلف را درخصوص تعامل یا تقابل با اروپا بررسی کرد / اگر قرار باشد نفت ما به فروش نرود، طبیعی است که نفت دیگران هم فروش نرود / بستن تنگه هرمز خیلی هنر نیست
* اگر اسنپبک فعال شود، چه اتفاقی رخ میدهد؟ آیا این شمشیر داموکلس همیشه روی سر ایران است؟
آدم عاقل سناریوسازی میکند. باید سناریوهای مختلف را درخصوص تعامل یا تقابل با اروپا بررسی کرد. آیا باید سرمان را پایین بندازیم یا سرمان را بالا بگیریم. یکی از این دو حالت باید انجام شود. اگر سر خود را زیر بیندازیم باید چه امتیازهایی بدهیم و چه امتیازهایی بگیریم؟ ماکسیمایز کنیم، یعنی با حداقل انرژی، حداکثر امتیاز را به دست بیاوریم. اگر نه، بایستیم. بالاخره وقتی آنها فشار بیاورند، در مقابل، کشور ما هم یکسری اهرمهایی در دست دارد. البته این اهرمها ممکن است به ضرر خود ما هم تمام شود. مثلا بستن تنگه هرمز خیلی هنر نیست؛ اما اگر قرار باشد نفت ما به فروش نرود، طبیعی است که نفت دیگران هم فروش نرود. اگرچه ممکن است آنها علیه ما متحد شوند، اما این فضا باید یک جایی به نهایت برسد. قرار نیست که عدهای تا همیشه از این تنگنا بمیرند و بقیه کشورها لذت ببرند.
نتانیاهو زندگی و بقای خود را در جنگ میبیند / آمریکا بهزودی زنگزور را ۹۹ ساله اجاره میکند و با ایران همسایه میشود و میتواند با ایران همکاری کند / اگر قرار باشد نفت ما به فروش نرسد و مردم در معیشت سخت باشند، ما هم میتوانیم برای ۲۹ میلیون بشکه نفتی که از تنگه هرمز عبور میکند، مزاحمت ایجاد کنیم
*به نظرتان این تنگنا چگونه شکسته میشود؟ آیا با وجود شرایط فعلی، قابلیت شکستن دارد؟
بله، وقتی که عقلانیت وجود نداشته باشد، این تنگنا باقی خواهد ماند. وقتی که آقای نتانیاهو آقای ترامپ را ترغیب میکند که با ایران بجنگد و از برجام خارج شود، به چه معنی است؟ این روند یعنی اینکه آقای نتانیاهو زندگی و بقای خود را در جنگ میبیند. با ایران جنگید، بعد سریع به سوریه حمله کرد، بعد غزه را اشغال کرد، بعد به لبنان حمله کرد. پس بقای او در جنگ است.
این را باید دنیا بفهمد؛ اگر ترامپ این موضوع را بفهمد که البته به مرور متوجه آن خواهد شد، کمکم طبیعتاً با ایران راحتتر میتوانند کار کنند. آمریکا بهزودی زنگزور را ۹۹ ساله اجاره میکند و با ایران همسایه میشود و میتواند با ایران همکاری کند. البته در یک چارچوب هستهای هم باید با ایران به توافق برسند که به توافق میرسند. ولی به هر صورت، اگر قرار باشد تنگنا هم باشد، تا آخر عمر که نمیتواند باشد. قرآن هم میگوید: «إِنَّ مَعَ الْعُسْرِ یُسْرًا».
یکی از راهکارها این است که اگر قرار باشد نفت ما به فروش نرسد و مردم ما در معیشت سخت باشند، خیلی راحت ما هم میتوانیم برای ۲۹ میلیون بشکه نفتی که از تنگه هرمز عبور میکند، مزاحمت ایجاد کنیم. چند بار که مزاحمت ایجاد شد، قیمت نفت بالا میرود و دنیا تحمل نخواهد کرد و فکری به حال شرایط میکنند. پس یا باید با ایران توافق کنند یا بجنگند. جنگ هم که با اسرائیل خواهد بود، چون راه آن را یاد گرفته است؛ یا اینکه صلح کنند. نمیشود تا قیام قیامت ما در تنگنا باشیم.
ایران در آخرین لحظه تصمیم میگیرد؛ اگر قرار است با اروپا صحبت کند، در آخرین لحظه وارد مذاکره میشود / بخشی از مردم ما متمایل به غرب هستند، اما آنقدر غربیها به ما فشار آوردند که ما را در دامن شرق انداختند / در سیاستهای ایران خلاقیت وجود ندارد
*پس به نظر شما کشور درگیر یکسری تصمیمهای غیرعقلانی است که از گذشته گرفته شده، چه از طرف آمریکا و چه از طرف ایران و در آن گرفتار شده است. چون به هر حال ایران هم اشتباهات زیادی از سال ۸۴ داشت که باعث شد این همه نامه و قطعنامه تصویب شود.
معمولاً سیاست ایران حفظ وضع موجود است. یعنی در آخرین لحظه تصمیم میگیرد؛ اگر قرار است با اروپا صحبت کند، در آخرین لحظه وارد مذاکره میشود. این سیاست ایران است و من کمتر دیدهام که در این زمینهها خلاقیت داشته باشد. این مساله وجود دارد و هر دو کشور شرایط را به اینجا رساندهاند. هم سیاستهای آمریکا و هم سیاستهای ایران. بخشی از مردم ما متمایل به غرب هستند، اما آنقدر غربیها به ما فشار آوردند که ما را در دامن شرق انداختند. با وجود اینکه پیمانهای ۲۵ ساله و ۲۰ ساله با چین و روسیه بستهایم، باز هم آنها به ما اعتماد ندارند، چون میدانند بهمحض اینکه یک دولت تازه در ایران بر سر کار بیاید، به سمت غرب متمایل خواهد شد. این طبیعی است. غربیها هم سیاستهای اشتباهی نسبت به ایران به کار بردهاند.
نماینده دودرصدی ساکت باش ترسودرساخت سلاح دخالت نکن
خداروشکر
حداقل یکی از آن مجلسی ها ، ایشوو فهمید قصه چیه
بخدا مهد کودکی اونجا
من فکر میکنم بمب ساخته شده و بعداز خروج از اژانس وبعداز مدتی اعلام خواهد شد که مثلا بعداز خروج ساختیم و ابن کار درستی است اگر داشته باشیم و دمتون هم گرم که ساختید واگر نساختید بدبحالتان چون هم بمب نداریم و هم اینکه از هر جهت تحریمیم و خدا بدادتان برسد که مردم از خواب بیدار میشوند و.....