آیا دولت آماده بازگشت فولاد ایران است؟
صنعت فولاد ایران، با وجود همه دشواریهای دو سال گذشته، همچنان یکی از مهمترین پیشرانهای اقتصاد ملی باقی مانده است.
ایران هنوز در میان ۱۰ تولیدکننده بزرگ فولاد جهان قرار دارد و در سال ۲۰۲۵ حدود ۳۲ میلیون تن فولاد خام تولید کرده است. از سوی دیگر، برآوردهای جهانی نشان میدهد که تقاضای فولاد در سالهای ۲۰۲۶ و ۲۰۲۷ دوباره روندی افزایشی خواهد داشت و رقابت برای تصاحب بازارهای منطقهای و جهانی، بیش از گذشته شدت میگیرد. این یعنی پنجرهای تازه برای بازگشت فولاد ایران به مسیر رشد در حال گشوده شدن است؛ اما این فرصت، همیشگی نخواهد بود.
در این میان، پرسش اصلی دیگر این است که آیا دولت و متولیان امر نیز آماده همراهی با این بازگشت هست؟ آیا قرار است همان الگوی سالهای گذشته، یعنی محدودیتهای گسترده انرژی، تصمیمهای مقطعی در حوزه صادرات و نبود یک نقشه راه پایدار ادامه پیدا کند، یا اینکه این بار دولت، تولید را بهعنوان یک اولویت راهبردی خواهد دید؟
نشانههای امید در خود صنعت کاملاً قابل مشاهده است. شرکتهایی مانند فولاد خوزستان، با وجود تحمل تحریمهای مستقیم، خسارتهای ناشی از محدودیت برق و گاز، و حتی آسیبهای واردشده در حملات دشمن، نهتنها مسیر توسعه را متوقف نکردهاند، بلکه همزمان در حال تکمیل پروژههای خودتأمینی انرژی، توسعه زیرساختها و آمادهسازی ظرفیتهای جدید هستند. این نشان می دهد که صنعت فولاد برای یک «خیز دوباره» آماده میشود.
اکنون نوبت دولت است. اگر صنعت، میلیاردها تومان برای احداث نیروگاه، توسعه انرژیهای تجدیدپذیر، نوسازی تجهیزات و حفظ بازارهای صادراتی سرمایهگذاری میکند، طبیعی است که انتظار داشته باشد دولت نیز سهم خود را ایفا کند. مهمترین این سهم، پایان دادن به محدودیتهای فرساینده انرژی و تدوین سیاستی پایدار برای تأمین برق صنایع راهبردی است. نمیتوان از یک سو، صنایع را به سرمایهگذاری برای خودتأمینی تشویق کرد و از سوی دیگر، با خاموشیهای مکرر، جریان مالی و توان سرمایهگذاری همان صنایع را تضعیف کرد.
امروز، شرکتها بیش از هر زمان دیگری آماده تولید، صادرات و رقابت هستند. سؤال اینجاست که آیا دولت نیز به همان اندازه آماده پشتیبانی از این حرکت است یا همچنان قرار است چرخ صنعت، زیر بار تصمیمهای کوتاهمدت و محدودیتهای تکراری، کندتر از ظرفیت واقعی خود بچرخد؟
پاسخ این پرسش، فقط سرنوشت چند شرکت فولادی را تعیین نمیکند؛ آینده بخشی از صادرات غیرنفتی، درآمد ارزی، اشتغال و جایگاه ایران در بازار جهانی فولاد را نیز رقم خواهد زد. اگر صنعت آماده خیز بلند است، سیاستگذاری دولتمردان نیز باید آماده همراهی باشد؛ زیرا فرصتهای جهانی، منتظر هیچ کشوری نمیمانند.
