آیا چهره‌های سیاسی نوظهور، سرنوشت انتخابات در اسرائیل را تعیین خواهند کرد؟
در حالی که رأی‌گیری انتخابات بیست‌وششمین دوره کنست اسرائیل امروز، سه‌شنبه ۲۷ اکتبر، برگزار می‌شود، رقابت میان بنیامین نتانیاهو و گادی آیزنکوت در شرایطی ادامه دارد که نظرسنجی‌ها از احتمال ناتوانی هر دو اردوگاه در کسب اکثریت ۶۱ کرسی حکایت دارند. در این میان، سرنوشت احزاب کوچک و عبور آنها از حدنصاب انتخاباتی ۳.۲۵ درصد می‌تواند در تعیین ترکیب پارلمان و روند تشکیل کابینه آینده نقش مهمی داشته باشد.
طبق این گزارش؛ در این انتخابات، نتانیاهو می‌کوشد با تکیه بر سابقه طولانی حضور در قدرت و روابط نزدیک با دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا، حمایت رأی‌دهندگان را حفظ کند. در مقابل، آیزنکوت، رئیس حزب «یاشار» و رئیس پیشین ستاد کل ارتش اسرائیل، با انتقاد از عملکرد کابینه در قبال حملات ۷ اکتبر ۲۰۲۳ و پیامدهای جنگ‌های پس از آن، برای پایان دادن به دوره نخست‌وزیری نتانیاهو تلاش می‌کند. رقابت این دو در شرایطی دنبال می‌شود که نظرسنجی‌های پیش از انتخابات از فاصله اندک میان احزاب اصلی و دشواری هر دو اردوگاه برای تشکیل کابینه حکایت داشتند.
ترامپ در روزهای پایانی کارزار انتخاباتی آشکارا از نتانیاهو حمایت کرد و حتی این پیام را مطرح کرد که ادامه همکاری واشنگتن با تل‌آویو در جنگ با ایران به باقی ماندن نتانیاهو در قدرت وابسته است. آیزنکوت در واکنش، نتانیاهو را به تکیه بر ترساندن مردم، دروغ و تهدید در کارزار انتخاباتی متهم کرد و گفت رئیس‌جمهور آمریکا با هر رهبری که مردم اسرائیل انتخاب کنند، همکاری خواهد کرد.
در همین حال، اظهارات یینون مگال، مجری راست‌گرای تلویزیون اسرائیل، درباره آیزنکوت به یکی از حاشیه‌های جنجالی انتخابات تبدیل شد. مگال با توصیف توهین‌آمیز آیزنکوت به یک میمون، او را به‌گونه‌ای به تصویر کشید که گویا تحت کنترل نخبگان اشکنازی قرار دارد. این اظهارات به‌دلیل تبار مراکشی آیزنکوت، واکنش‌هایی را در پی داشت و بار دیگر اختلافات قومی و اجتماعی در جامعه اسرائیل را به مرکز توجه آورد.
احزاب کوچک؛ بازیگران تعیین‌کننده انتخابات
با وجود رقابت نزدیک نتانیاهو و آیزنکوت، سرنوشت انتخابات ممکن است بیش از هر چیز به عملکرد احزاب کوچک وابسته باشد. در نظام انتخاباتی اسرائیل، هیچ حزب واحدی به‌تنهایی اکثریت پارلمان ۱۲۰ کرسی را به دست نمی‌آورد و تشکیل کابینه به توافق میان چند حزب نیاز دارد. احزاب برای ورود به کنست باید دست‌کم ۳.۲۵ درصد آرای معتبر را کسب کنند؛ بنابراین، حتی چند هزار رأی می‌تواند در تعیین ترکیب پارلمان و امکان تشکیل ائتلاف اکثریت مؤثر باشد.
یکی از احزاب مورد توجه در این انتخابات، حزب «عمخا یسرائیل» به رهبری عوفر وینتر، افسر بازنشسته ارتش اسرائیل است. این حزب با مواضع ملی‌گرایانه و مذهبی و حمایت از آنچه «مهاجرت داوطلبانه» فلسطینیان از نوار غزه می‌خواند، وارد رقابت شد. با این حال، حمایت از نتانیاهو و اعلام وفاداری به او، به‌گفته گزارش‌های انتخاباتی، از محبوبیت این حزب کاسته است. نظرسنجی‌های پیش از انتخابات نیز نشان می‌دادند که این حزب ممکن است نتواند از حدنصاب عبور کند؛ اتفاقی که می‌تواند بخشی از آرای اردوگاه راست را بدون نماینده باقی بگذارد و به زیان نتانیاهو تمام شود.
گزارش‌ها همچنین حاکی است نتانیاهو تلاش کرده بود با میانجی‌گری یک خاخام، وینتر را به کناره‌گیری از رقابت ترغیب کند تا آرای راست‌گرایان پراکنده نشود. با این حال، حضور جداگانه احزاب راست‌گرا و اختلاف رهبران آنها، کار نتانیاهو را برای گردآوری یک ائتلاف اکثریت دشوار کرده است.
ائتلاف انتخاباتی دیگر، از حزب اقتصاد جدید و حزب ذخیره‌داران به رهبری یوآز هندل و یارون زلخا تشکیل شده است. این ائتلاف بر ضرورت خدمت نظامی اجباری برای همه، از جمله یهودیان ارتدوکس افراطی، تأکید دارد و تلاش می‌کند رأی جوانان و نیروهای ذخیره ارتش را که با فشار هزینه‌های زندگی و پیامدهای امنیتی جنگ روبه‌رو هستند، جلب کند.
هندل که پیش‌تر مشاور نتانیاهو و وزیر ارتباطات دولت او بود، اکنون از منتقدان نخست‌وزیر به شمار می‌رود. او گفته است در صورتی که نتانیاهو همچنان به احزاب ارتدوکس افراطی متکی باشد، وارد دولت او نخواهد شد. هندل همچنین با تشکیل دولت اقلیت و اتکا به حمایت احزاب عربی مخالفت کرده است. با این حال، نظرسنجی‌ها درباره عبور ائتلاف او از حدنصاب انتخاباتی یکسان نبوده‌اند و همین مسئله، پیش‌بینی نتیجه نهایی را دشوارتر کرده است.
اختلاف بر سر امنیت و آینده فلسطینیان
در کنار رقابت بر سر قدرت، اختلاف درباره عملکرد کابینه در قبال حملات ۷ اکتبر ۲۰۲۳، خدمت نظامی یهودیان ارتدوکس افراطی و نحوه مدیریت جنگ‌ها از محورهای اصلی انتخابات است. مخالفان نتانیاهو او را به فرار از مسئولیت شکست امنیتی آن روز متهم می‌کنند و خواستار تشکیل کمیته مستقل تحقیق هستند. در مقابل، هواداران نخست‌وزیر بر عملکرد او در جنگ‌ها و سیاست‌های امنیتی دولت تأکید دارند.
با این حال، موضوع فلسطین و چشم‌انداز حل‌وفصل مناقشه با فلسطینیان جایگاه محدودی در رقابت انتخاباتی داشته است. نظرسنجی‌های مورد استناد در گزارش اصلی نشان می‌دهد بخش بزرگی از رأی‌دهندگان یهودی اسرائیل با ازسرگیری مذاکرات صلح با فلسطینیان مخالف‌اند؛ موضوعی که نشان می‌دهد حتی تغییر کابینه نیز لزوماً به تغییر اساسی در رویکرد اسرائیل به مسئله فلسطین منجر نخواهد شد.
در نهایت، نتیجه انتخابات تنها با شمارش آرای احزاب مشخص نمی‌شود؛ بلکه توانایی آنها برای توافق بر سر ائتلاف نیز تعیین‌کننده خواهد بود. اگر هیچ‌یک از اردوگاه‌ها نتواند حمایت دست‌کم ۶۱ نماینده را جلب کند، اسرائیل ممکن است بار دیگر با بن‌بست سیاسی و احتمال برگزاری انتخابات جدید روبه‌رو شود؛ وضعیتی که در آن نتانیاهو می‌تواند تا تشکیل کابینه بعدی به‌عنوان نخست‌وزیر موقت در قدرت بماند.
