آیا آمریکا واقعا در حال فاصله گرفتن از اسرائیل است؟ | ماجرای تماس تلفنی فاششده میان ترامپ و نتانیاهو
با افزایش تنشها در روابط میان اسرائیل و ایالات متحده، برخی تحلیلگران و ناظران سیاسی این پرسش را مطرح میکنند که آیا «رابطه ویژه» میان دو کشور در حال پایان یافتن است یا خیر. این بحث در شرایطی شدت گرفته که همزمان بحرانهای منطقهای و اختلافنظرهای سیاسی میان واشنگتن و تلآویو افزایش یافته است.
به گزارش خبرفوری به نقل از الجزیره، در اسرائیل، این تصور در میان برخی سیاستمداران و افکار عمومی شکل گرفته که دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، ممکن است در نهایت در حال بازنگری در روابط راهبردی کشورش با اسرائیل باشد؛ روابطی که از زمان تأسیس این کشور در سال ۱۹۴۸ نقش مهمی در حمایت نظامی و دیپلماتیک از اسرائیل داشته است.
بحران سیاسی داخلی اسرائیل و فشارهای خارجی
در داخل اسرائیل، بنیامین نتانیاهو با یکی از پیچیدهترین دورههای سیاسی دوران کاری خود روبهرو است. او با پروندههای فساد و احتمال برگزاری انتخاباتی مواجه است که میتواند به پایان قدرت سیاسیاش منجر شود. همزمان، اختلافات راهبردی میان واشنگتن و تلآویو بر سر نحوه برخورد با ایران و همچنین جنگ در لبنان، فشارها را افزایش داده است.
بر اساس این تحلیلها، آمریکا به دنبال رسیدن به توافقی با ایران است که شامل لبنان نیز میشود؛ در حالی که اسرائیل از سال ۲۰۲۳ عملیات نظامی خود را در لبنان ادامه داده است. این اختلاف دیدگاهها میتواند به شکافهای جدی در روابط دو کشور منجر شود.
تنش بر سر ایران و لبنان
گزارشها حاکی از آن است که ایران پایان جنگ اسرائیل در جنوب لبنان را یکی از شروط اصلی مذاکرات خود با واشنگتن قرار داده است. این موضوع، ایالات متحده و اسرائیل را در مسیر اختلافات جدی قرار داده است.
همچنین ادعاهایی درباره یک تماس تلفنی فاششده میان ترامپ و نتانیاهو منتشر شده که در آن رئیسجمهور آمریکا ظاهرا از ادامه حملات اسرائیل به لبنان ابراز نارضایتی کرده و حتی لحن تندی نسبت به نخستوزیر اسرائیل داشته است. هرچند کاخ سفید این ادعاها را رد نکرده، اما واکنش رسمی نیز به آن نشان نداده است.
در همین حال، معاون رئیسجمهور آمریکا، جیدی ونس، تأکید کرده است که بخش عمدهای از سامانههای دفاعی اسرائیل توسط آمریکا تأمین و هزینهگذاری شدهاند؛ موضوعی که نشاندهنده وابستگی نظامی تلآویو به واشنگتن است.
شکاف در داخل جریان راست آمریکا
در داخل ایالات متحده نیز حمایت از اسرائیل در حال تبدیل شدن به موضوعی بحثبرانگیز است. نظرسنجیها نشان میدهد که بخشی از افکار عمومی آمریکا، از جمله در میان جریان راستگرای پوپولیست ماگا نسبت به حمایت بیقید و شرط از اسرائیل تردید دارند.
چهرههایی مانند مارجوری تیلور گرین و تاکر کارلسون از منتقدان جدی سیاستهای دولت آمریکا در قبال اسرائیل هستند. کارلسون حتی مدعی شده که اسرائیل در تلاش است سیاست خارجی آمریکا را به سمت درگیریهای جدید سوق دهد.
اهمیت حیاتی اسرائیل برای آمریکا
با وجود این اختلافات، تحلیلگران تأکید میکنند که روابط دو کشور همچنان عمیق و ساختاری است. اسرائیل در سالهای اخیر از بستههای کمک نظامی چند ده میلیارد دلاری آمریکا بهرهمند شده و حمایت دیپلماتیک واشنگتن در سازمان ملل نقش کلیدی در سیاست خارجی این کشور داشته است.
بر اساس برخی گزارشها، ایالات متحده در سالهای اخیر میلیاردها دلار کمک نظامی در قالب توافقهای دهساله به اسرائیل اختصاص داده است که بزرگترین بسته کمک نظامی تاریخ آمریکا محسوب میشود.
وابستگی متقابل و آینده نامشخص
تحلیلگران اسرائیلی هشدار میدهند که هرگونه تضعیف در روابط با آمریکا میتواند جایگاه بینالمللی اسرائیل را به خطر بیندازد. با این حال، هنوز نشانهای از قطع کامل روابط یا تغییر بنیادین در سیاستهای واشنگتن دیده نمیشود.
به گفته کارشناسان، حتی اگر فشارهای سیاسی از سوی کاخ سفید افزایش یابد، این فشارها احتمالا در چارچوب اهداف مشخص و برای دستیابی به توافقهای بزرگتر اعمال خواهد شد، نه به قصد گسست کامل روابط.
در مجموع، اگرچه روابط آمریکا و اسرائیل در یکی از پرتنشترین دورههای خود در سالهای اخیر قرار دارد، اما ساختار وابستگی نظامی، سیاسی و امنیتی دو کشور همچنان پابرجاست و چشمانداز یک جدایی کامل همچنان دور از واقعیت به نظر میرسد.
