از فشار حداکثری تا مذاکره؛ ترامپ برای کوبا چه نقشهای دارد؟
دولت دونالد ترامپ از ابتدای حضور خود در کاخ سفید، مقابله با سه کشور ونزوئلا، ایران و کوبا را در چارچوب یک راهبرد کلی دنبال کرده است؛ راهبردی که بر فشار بر مخالفان آمریکا و تغییر شرایط سیاسی در این کشورها استوار است.
مارکو روبیو، وزیر خارجه آمریکا که خانوادهاش اصالتا کوبایی هستند، بارها گفته است حکومت هاوانا همچنان تهدیدی مستقیم برای امنیت ملی آمریکا محسوب میشود. این رویکرد در تضاد با سیاست باراک اوباما قرار دارد که در دوره دوم ریاستجمهوری خود به دنبال بهبود روابط با کوبا بود و در اقدامی تاریخی به هاوانا سفر کرد و روابط دیپلماتیک دو کشور را پس از بیش از پنج دهه ازسر گرفت.
ترامپ اما مسیر متفاوتی را در پیش گرفت و با تشدید تحریمها و فشار اقتصادی، سیاست محاصره علیه کوبا را افزایش داد. این فشارها در شرایطی تشدید شد که پس از تحولات ونزوئلا، هاوانا بخش مهمی از منابع انرژی خود را از دست داد.
فشار همزمان با مذاکره
منابع نزدیک به کاخ سفید به ارمنیوز گفتهاند واشنگتن اکنون دو مسیر موازی را در قبال کوبا دنبال میکند: نخست، تشدید فشار و محاصره اقتصادی برای تضعیف حکومت هاوانا و دوم، تلاش برای وادار کردن این حکومت به پذیرش خواستههای آمریکا از طریق مذاکره، بدون نیاز به مداخله نظامی.
روبیو پیشتر درباره موفقیت مسیر مذاکره ابراز تردید کرده و گفته بود دولتهای مختلف آمریکا بارها برای دستیابی به توافق با هاوانا تلاش کردهاند، اما این مذاکرات نتوانسته موضع حکومت کوبا را تغییر دهد.
ترامپ نیز در سخنرانی خود در مجمع عمومی سازمان ملل بار دیگر از امکان دستیابی به تفاهم با دولت کوبا از طریق گفتوگو سخن گفت.
به نوشته ارمنیوز، محاسبه اصلی ترامپ و روبیو این است که فشارهای اقتصادی و تحریمهای طولانیمدت، حکومت هاوانا را فرسوده و نارضایتی داخلی را افزایش داده باشد؛ هرچند منتقدان این رویکرد میگویند تحریم و محاصره آمریکا علیه کوبا طی چند دهه گذشته نتوانسته است تغییر موردنظر واشنگتن را در سیاستهای هاوانا ایجاد کند.
کوبا؛ پروندهای متفاوت در کنگره
پرونده کوبا در کنگره آمریکا تا حدی با ایران متفاوت است. آمریکاییهای کوباییتبار، بهویژه در فلوریدا، از نفوذ انتخاباتی قابلتوجهی برخوردارند و شماری از نمایندگان هر دو حزب جمهوریخواه و دموکرات نیز خواستار برخورد سختتر با حکومت هاوانا هستند.
بخش قابلتوجهی از این نمایندگان پیشینه خانوادگی مشترکی دارند و خانوادههایشان در دورههای مختلف از حکومت کمونیستی کوبا به آمریکا مهاجرت کردهاند. آنها تغییر سیاسی در هاوانا را شرط پایان وضعیت کنونی میدانند.
ترامپ به دنبال یک دستاورد سیاسی
با نزدیک شدن انتخابات میاندورهای آمریکا، کاخ سفید بیش از گذشته به دنبال برجسته کردن دستاوردهای دولت ترامپ است؛ موضوعی که متحدان رئیسجمهور آمریکا معتقدند تحتتأثیر جنگ خاورمیانه قرار گرفته است.
کاخ سفید این هفته با انتشار یک ویدئوی تبلیغاتی، عملیات نظامی آمریکا در ونزوئلا را بهعنوان یک دستاورد بزرگ نظامی، سیاسی و اقتصادی برجسته کرد و همزمان بار دیگر احتمال تغییر حکومت در کوبا را مطرح کرد.
بر اساس این گزارش، گزینه موردنظر واشنگتن برای هاوانا میتواند به جای عملیات نظامی، ترکیبی از فشار اقتصادی و گفتوگو باشد؛ رویکردی که کاخ سفید امیدوار است با هزینهای کمتر، تغییر سیاسی موردنظر ترامپ در کوبا را محقق کند.