عربستان در آستانه حمله بزرگ زمینی به یمن | چرا عربستان دوباره به گزینه جنگ بازگشته است؟

به گزارش خبرفوری، منابع یمنی می‌گویند عربستان سعودی در حال آماده‌سازی یک عملیات نظامی گسترده علیه حوثی‌ها از مسیر دریا و احتمالا از طریق یک حمله زمینی در مرکز یمن است؛ اقدامی که هدف اصلی آن شکستن محاصره صادرات نفت این کشور از مسیر جنوب دریای سرخ عنوان شده است.

به ادعای گاردین، طی روزهای اخیر نیروهای سعودی از برخی مناطق شرق یمن عقب‌نشینی کرده‌اند؛ اقدامی که به گفته منابع یمنی می‌تواند مقدمه‌ای برای تمرکز نیروها و آغاز یک عملیات زمینی جدید باشد. هم‌زمان، ریاض تلاش می‌کند ائتلافی دریایی برای حفاظت از کشتی‌های تجاری در برابر حملات حوثی‌ها در دریای سرخ و تنگه باب‌المندب تشکیل دهد.

بیشتر بخوانید:

تاجر لبنانی، نتانیاهو و شامی که بیروت را به خشم آورد | آنتون صحناوی کیست؟

پاکستان میانجی صلح بود حالا ممکن است یک طرف جنگ باشد!

جنگی که ترامپ نمی‌تواند برنده‌اش باشد | تشخیص اشتباه شکست‌های آمریکا، ترامپ را در ایران گیر انداخت

وزارت دفاع عربستان روز پنج‌شنبه اعلام کرد ۱۴ کشور، از جمله ترکیه، پاکستان، مصر، سودان و جیبوتی، با انتشار بیانیه‌ای مشترک از تشکیل یک ائتلاف چندملیتی دفاع دریایی حمایت کرده‌اند. عربستان همچنین از ایالات متحده و چند کشور اروپایی از جمله آلمان، فرانسه، بریتانیا و ایتالیا خواسته است به این ابتکار بپیوندند.

حوثی‌ها که کنترل صنعا، پایتخت یمن، و بخش بزرگی از سواحل دریای سرخ این کشور را در اختیار دارند، ۲۰ ژوئیه اعلام کردند کشتی‌های عربستان را در دریای سرخ محاصره خواهند کرد. با این حال، این گروه گزارش‌ها درباره برنامه‌ریزی برای دریافت عوارض از همه کشتی‌های عبوری را رد کرده است.

رهبران حوثی تأکید کرده‌اند که در صورت پایان یافتن محاصره یمن از سوی عربستان، آنها نیز محاصره کشتی‌های سعودی را لغو خواهند کرد. از نگاه این گروه، اختلاف موجود بیش از آنکه به ایران مربوط باشد، به آینده یمن و ادامه جنگ داخلی این کشور ارتباط دارد. عربستان از سال ۲۰۱۵ برای حمایت از دولت مورد حمایت سازمان ملل در جنگ با حوثی‌ها مداخله نظامی کرده است.

در حال حاضر اتحادیه اروپا نیز از طریق مأموریت دریایی «آسپیدس» در دریای سرخ حضور نظامی دارد، اما هنوز مشخص نیست که آیا حوثی‌ها قصد دارند همه کشتی‌های تجاری را هدف قرار دهند یا محاصره آنها صرفا متوجه کشتی‌های عربستان است.

در ۲۵ ژوئیه، نیروهای حوثی اعلام کردند تأسیسات حساس انتقال نفت عربستان را که میدان‌های نفتی شرق این کشور را به پایانه صادراتی دریای سرخ متصل می‌کند، هدف قرار داده‌اند.

اهمیت این حملات زمانی بیشتر می‌شود که هم‌زمان تنگه هرمز نیز با محدودیت‌های ناشی از بحران جنگ آمریکا روبه‌رو است. اگر مسیر دریای سرخ نیز برای صادرات نفت عربستان بسته شود، بخش بزرگی از ظرفیت صادرات نفت این کشور با اختلال جدی مواجه خواهد شد.

پیش از آغاز جنگ علیه ایران، حدود ۸۰ درصد نفت خام عربستان از طریق تنگه هرمز صادر می‌شد، اما اکنون اهمیت دریای سرخ به‌طور چشمگیری افزایش یافته است. بیش از نیمی از نفت صادراتی عربستان از طریق خطوط لوله به بندر ینبع در ساحل دریای سرخ منتقل و از آنجا بارگیری می‌شود.

هم‌زمان، تنش‌های منطقه‌ای نیز شدت گرفته است. حملات هوایی عربستان به عراق در روز چهارشنبه دست‌کم ۲۰ کشته بر جای گذاشت. ریاض اعلام کرد این حملات در پاسخ به حملات شبه‌نظامیان عراقی علیه تأسیسات نفتی عربستان انجام شده است. دونالد ترامپ مدعی شد عملیات مشترک آمریکا و عربستان با موافقت دولت عراق صورت گرفته، اما بغداد این ادعا را تأیید نکرد.

شاهزاده خالد بن سلمان، وزیر دفاع عربستان، نیز در دیداری اضطراری با دونالد ترامپ و جی‌دی ونس درباره گام‌های بعدی گفت‌وگو کرده است. به گفته منابع دیپلماتیک، ریاض قصد دارد نشان دهد توان دفاع از خاک و صنعت نفت خود را دارد، اما در عین حال مایل نیست رویارویی مستقیم با ایران را تشدید کند و همچنان معتقد است اختلافات میان تهران و واشنگتن می‌تواند از مسیر دیپلماسی حل‌وفصل شود.

منابع یمنی همچنین می‌گویند جابه‌جایی نیروهای سعودی در داخل یمن با هدف تمرکز نیروها برای حمله احتمالی به استان البیضاء انجام می‌شود؛ منطقه‌ای در مرکز یمن که حوثی‌ها در سال‌های ۲۰۲۰ و ۲۰۲۱ کنترل آن را به دست گرفتند.

در دو هفته گذشته، درگیری‌ها میان عربستان و حوثی‌ها بار دیگر شدت گرفته است. حوثی‌ها چندین بار تأسیسات شرکت آرامکو را هدف حمله قرار داده‌اند و این حملات تنها چند ساعت پس از بمباران مواضع تحت کنترل حوثی‌ها در بندر الحدیده توسط جنگنده‌های سعودی انجام شد. همچنین سومین کشتی تجاری عربستان نیز در دریای سرخ هدف حمله قرار گرفت.

رقابت عربستان و حوثی‌ها برای کنترل یمن بیش از یک دهه ادامه داشته، اما توازن شکننده میان دو طرف طی یک ماه گذشته فروپاشیده و خطر گسترش دوباره جنگ افزایش یافته است.

در همین حال، بسیاری از ناظران معتقدند اگر کشورهای حوزه خلیج فارس و ایران بر سر بازگشایی تنگه هرمز به توافق برسند، بخش مهمی از تنش‌های کنونی نیز کاهش خواهد یافت. مذاکرات میان عمان و ایران همچنان ادامه دارد و تهران خواستار آن است که همه کشتی‌ها هنگام ورود به تنگه هرمز از مسیر شمالی و نزدیک به سواحل ایران عبور کنند.