موسویان مطرح کرد: ۱۵ ماه فرصت نهایی غرب برای یک توافق هسته‌ای جدید با ایران

یک دیپلمات پیشین در «مجله دانشمندان هسته ای آمریکا» نوشت: قدرت‌های جهانی همچنان فرصت دارند با ایران "توافق هسته‌ای جدید" بر این مبنای جدید داشته باشند: لغو تحریم‌های هسته‌ای در ازای تعهد کامل ایران به اجرای اقدامات شفاف‌سازی جامع در برجام، که به آژانس امکان خواهد داد تا به طور کامل فعالیت‌های هسته‌ای ایران را نظارت کند.

موسویان مطرح کرد: ۱۵ ماه فرصت نهایی غرب برای یک توافق هسته‌ای جدید با ایران

سید حسین موسویان نوشت: هفته گذشته شورای حکام آژانس بین‌المللی انرژی اتمی (IAEA) به دلیل عدم همکاری کامل ایران با آژانس دراجرای رژیم بازرسی برجام، به منظور شفاف‌سازی و اعمال محدودیت‌ها جهت اطمینان از عدم انحراف برنامه هسته ای ایران بسمت ساخت سلاحهای هسته‌ای ، قطعنامه سرزنشی علیه ایران صادرکرد. اما واقعیت این است که برجام به دلایل بسیاری دیگری شکست خورده است، نه صرفا به دلیل ممانعت ایران از بازرسی های کامل. 

 

هرچند قطعنامه‌های توبیخی توسط شورای حکام آژانس قانونی الزام‌آور نیستند، اما پیام سیاسی و دیپلماتیک قوی ارسال می‌کنند. نماینده ایران در سازمان ملل متحد اظهار داشت، "تصمیم کشورهای غربی عجولانه و غیرعاقلانه بود و بدون شک تأثیر منفی بر روند تعاملات دیپلماتیک و همکاری سازنده خواهد داشت." 

در شرایط فعلی ایران ممکن است فقط چند هفته تا داشتن مواد لازم برای چندین سلاح هسته‌ای فاصله داشته باشد. رئیس‌جمهور و کابینه جدید ایران در طی دو ماه آینده تعیین خواهند شد. آمریکا و اروپا باید سعی کنند با دولت جدید ایران یک توافق هسته‌ای جدید مذاکره کنند.

در نشست شورای حکام آژانس بین‌المللی انرژی اتمی، چین، ایران و روسیه بیانیه مشترکی صادر کردند و آمریکا را به دلیل "خروج غیرقانونی و یک‌جانبه" از توافق هسته‌ای ۲۰۱۵ ایران (برجام) و اعمال "تحریم‌های یک‌جانبه و غیرقانونی" علیه ایران سرزنش کردند. سه کشور اظهار داشتند، "اگر اجرای کامل برجام امروز برقرار بود، اکثریت سوالات موجود درباره برنامه هسته‌ای صلح‌آمیز ایران بر اساس یک مبنای مورد قبول دو طرف برطرف بود وآژانس بین المللی انرژی اتمی نیز ابزارهای گسترده‌تری برای تأیید و نظارت داشت." همچنین سه کشورآمادگی خود را برای احیاء برجام بر اساس متن اوت ۲۰۲۲ تأیید کردند و آمریکا و سه کشور اروپایی انگلیس، فرانسه و آلمان را به دلیل مسدود کردن پیش‌نویس توافق مذکور به‌خاطر "ملاحظات سیاسی خودشان" سرزنش کردند.

اگرچه بحران هسته‌ای با ایران در سال ۲۰۰۳ و بعد از اطلاع جهان از دسترسی ایران به توانمندی غنی‌سازی اورانیوم آغاز شد، اما اختلافات بین ایران و غرب در مسائل هسته‌ای پس از انقلاب ۱۹۷۹ ادامه داشته است. اکنون، پس از ۴۵ سال اختلاف، هنوز یک فرصت نهایی برای حل مثبت این مسئله باقیمانده است.

پس از انقلاب ۱۹۷۹ ایران، قدرت‌های غربی به رهبری آمریکا سیاست‌های خود را نسبت به ایران تغییر دادند. در دوران حکومت شاه، ایران یک متحد منطقه‌ای آمریکا بود و واشینگتن از اراده شاه به دستیابی به فناوری کامل هسته‌ای حمایت می‌کرد. اما پس از انقلاب ۱۹۷۹ و بحران گروگان‌گیری، آمریکا ایران را به عنوان یک تهدید تلقی کرد و غرب را به ممنوعیت صادرات فناوری هسته‌ای به ایران رهبری کرد که منجر به لغو تمامی توافقات هسته‌ای غربی با ایران شد.

این استراتژی باعث شد ایران به سمت خودکفایی در فناوری هسته‌ای حرکت کند. پس از اینکه ایران فناوری غنی‌سازی را به دست آورد، سیاست آمریکا در مورد ایران از "تکنولوژی هسته‌ای صفر" به "غنی‌سازی اورانیوم صفر" تغییر کرد و حق ایران برای دسترسی به تکنولوژی هسته‌ای صلح‌آمیز منهای غنی‌سازی و جداسازی پلوتونیوم را پذیرفت.

از سال ۲۰۰۳ تا ۲۰۱۳، مذاکرات بین ایران و قدرت‌های جهانی در مورد برنامه غنی‌سازی ایران به شکست انجامید. سپس دولت اوباما سیاست آمریکا در مورد برنامه هسته ای ایران را از "غنی‌سازی صفر" به "سلاح‌های هسته‌ای صفر" تغییر داد که منجر به انعقاد برنامه جامع اقدام مشترک (برجام) در سال ۲۰۱۵ بین ایران و پنج عضو دائم شورای امنیت سازمان ملل به علاوه آلمان شد. این توافق توسط قطعنامه ۲۲۳۱ شورای امنیت سازمان ملل تأیید شد.

برجام جامع‌ترین توافقنامه عدم اشاعه در تاریخ بود که ایران با پذیرش و رعایت بالاترین سطح شفافیت و بازرسی‌های هسته‌ای و پذیرش محدودیت‌هایی در برنامه هسته‌ای خود، که فراتر از الزامات معمولی پیمان منع گسترش سلاح‌های هسته‌ای بود، موافقت کرد.

با این حال، در ماه مه ۲۰۱۸، علیرغم اینکه آژانس بین‌المللی انرژی اتمی تأیید کرده بود که ایران به تمامی تعهدات خود کاملا عمل کرده است،  ترامپ، آمریکا را از برجام خارج کرد، تحریم‌های آمریکا علیه ایران را بازگرداند و ۱۵۰۰ تحریم جدید اضافه کرد. اروپا تصمیم گرفت با تحریم‌های آمریکا همراهی کند. با این حال، چین فرصت یافت که سهم غرب در روابط اقتصادی با ایران را قبضه کند.

بایدن بعد از پیروزی در انتخابات ریاست جمهوری قصد داشت برجام را احیا کنند، اما در نهایت آمریکا و اروپا صدها تحریم جدید  علیه ایران اعمال کردند. این امر باعث شد ایران نیز متقابلا با گسترش فعالیت‌های غنی‌سازی خود؛ به غرب فشار وارد کند، از جمله تولید اورانیوم با غنای ۶۰ درصد نزدیک به درجه تسلیحاتی. نتیجه این شد در حالی که برجام ایران را یک سال از تولید مقدار کافی اورانیوم با درجه تسلیحاتی برای ساخت سلاح هسته‌ای دور نگه داشته بود، اکنون تخمین زده می‌شود که ایران دو هفته تا این هدف فاصله دارد و عملاً به یک "کشوردرآستانه هسته‌ای" تبدیل شده است مانند ژاپن.

تحریم‌های هسته‌ای غرب در ۴۵ سال گذشته صدها میلیارد، شاید تریلیون‌ها دلار به اقتصاد ایران آسیب زده است. اما غرب به هدفش که ممانعت از توانمندی ایران در ساخت بمب هسته ای بود، نرسید. لذا استراتژی فشار و تحریم و نابودی برجام، نتیجه باخت-باخت برای هر دو طرف، ایران و غرب، در پی داشته است. واقعیت این است که در شرایط فعلی هم نه غرب تمایلی به جبران خسارات اقتصادی ایران دارد و نه ایران این اهرم فشار و امتیاز را به صورت رایگان رها خواهد کرد.

بر اساس قطعنامه ۲۲۳۱ شورای امنیت سازمان ملل، شورای امنیت پرونده هسته‌ای ایران را تا اکتبر ۲۰۲۵ باید بسته شود. قبل از آن زمان، اروپا می‌تواند از مکانیسم اسنپ‌بک استفاده کند تا تمامی قطعنامه‌های شورای امنیت سازمان ملل را علیه ایران بازگردانده و تحریمهای بین المللی مجددا اعمال شود. دراینصورت، پاسخ محتمل ایران به چنین اقدامی، خروج کامل از برجام و تعلیق عضویت خود در پیمان منع گسترش سلاح‌های هسته‌ای به عنوان یک کشور غیرهسته‌ای خواهد بود. اگر اسرائیل و یا ایالات متحده به تاسیسات هسته‌ای ایران حمله کنند، ممکن است ایران بسمت ساخت سلاح هسته ای برود و وضعیت بین ایران و قدرت‌های جهانی به وضعیتی مشابه با کره شمالی تبدیل شود.

بنابراین، ایالات متحده و اتحادیه اروپا یک پنجره ۱۵ ماهه برای انتخاب بین دو گزینه دارند: 

الف) ایران به یک کشور دارای سلاح هسته‌ای مانند کره شمالی تبدیل شود، یا 

ب) ایران به عنوان یک کشور در آستانه هسته‌ای مانند ژاپن باقی بماند.

برجام دو رکن اساسی دارد.

الف) یکی تعهدات دائمی ایران برای پذیرش شفافیت و بازرسی‌های جامع توسط آژانس بین‌المللی انرژی اتمی  از جمله اجرای پروتکل الحاقی است که به آژانس اجازه می‌دهد هر تأسیسات هسته ای مشکوکی را بازرسی کند. 

ب) مجموعه دوم شامل محدودیت‌های زمانی است، مانند عدم غنی‌سازی اورانیوم بالای ۵ ٪ توسط ایران که در هرصورت این نوع محدودیتها عمدتاً تا سال ۲۰۳۰ منقضی میشوند.

بنابراین قدرت‌های جهانی همچنان فرصت دارند با ایران "توافق هسته‌ای جدید" بر این مبنای جدید داشته باشند: لغو تحریم‌های هسته‌ای در ازای تعهد کامل ایران به اجرای اقدامات شفاف‌سازی جامع در برجام، که به آژانس امکان خواهد داد تا به طور کامل فعالیت‌های هسته‌ای ایران را نظارت کند. این بهترین گزینه برای اطمینان از صلح آمیز ماندن برنامه هسته ای ایران است.

منبع: خبر آنلاین
شبکه‌های اجتماعی
دیدگاهتان را بنویسید

نظرات شما - 15
  • ناشناس
    3

    اگرتوافق بشه آخه خرج آقازاده ها ازکجاتعمین بشه همین تحریمه آقازاده ها ازچین جنسهای یک با مصرف میارن خداازتون نگذره

    نظرات شما -
    • ناشناس
      0

      از تعمین شما معلوم میشود سواد نخوندی

  • ناشناس
    5

    اگه دست دولت بود،در زمان دولت ۱۲ هم،تحریم ها برداشته می شد،ولی برای اینکه مردم ناراضی شوند و دولت خودشان را سر کاربیارن،دست و بال دولت را بستند،و حرف مردم برای صدمین بار ثابت شد که دولت در حکومت اسلامی کاره ای نیست و یک نوکر فرمانبرداری بیش نیست.،ار دولتی که سر کار بیاید،آب ارز آب تکان ممی خورد،به همین خاطر که گفتند با شهید شدن رئیس جمهور و همراهانش،هیچ اتفاقی ممی افتد و کارها طبق روال قبلی انجام میشه،یعنی بود و نبود رئیس دولت هیچ تاثیری ندارد،هیچ اثری ندار و....

  • ناشناس
    1

    آقای موسویان: اگه منظورتان تسلیم محض دربرابرامریکاوتوئیکای اروپا بشیم ،همینکه جنابعالی آنجاهستیدکافیه.چون قبلاتمام تعهدات ووظایف دیکته شده غرب وامریکا وحتی بتن کردن مراکزهسته ای رابدون مطالعه وچشم بسته اطاعت کردن وکشورراتسلیم کردن،امادرعوض جی شد؟؟؟؟ شماجواب بدهید؟ اماتازمانیکه قدرت داشته باشی هیچ حرامزاده ای وحرام لقمه ای بخودش اجازه تجاوزوحمله رابه مانمیدهد. ماملت امام حسینیم ،ماملت نستوه هستیم وهیچ ترس وواهمه ای ازابرپوشالان نداریم.لطف کنیدبه اینهابگوئیدشمابدهکارمائیدوماجهت پیشرفت وتوسعه کشورمان ازهیچ کس اجازه نمیگیریم واگربخواهیدمانع پیشرفتمان بشویدبه وعده صادقمان عمل میکنیم.

  • ناشناس
    2

    باز این کیه خخخخخ

  • علی
    2

    آمریکا چین و اروپا اگر در ضمینه هسته ای به ما کمک نکنند کاری پیش نمیرد ،احتیاج به توافق نیست ،د.لت اگر دولت وظیفه شناس بود که نیست ،کل صادرات نفت گاز برق را قطع و کشاورزی را توسعه داده ،،،،،،،

  • جوان عاقل
    2

    باید از موضع قدرت درامد چندین سال گفتگوی بی نتیجه جز اینکه امریکا و اروپا هر طور خواستند در قبال ایران عمل کردند .گفتار درمانی بس است ممبعد با هر حکمی علیه ایران یک ازمایش موشکی قدرتمند ضروری ست.همین

  • کاردر
    1

    علت حرکت غربیها و مخالفت آمریکا اینه که اولا می‌خوان ببینن کی رییس جمهور میشه آیا باج بده ها میان یا غیر اون، اگر باجی باشن که آمریکا برده اگر غیر باجی باشن غربیها بردن ، کلا مرگ یک بار شیون یک بار ایران از ام پی تی خارج بشه مثل اسراییل ککش هم نمگزه ، فقط یک دولت با شعور و تدبیر می‌خوایم که مثل آچار فرانسه با هر پیچی درست عمل کنه، نه اینکه مسئله حجاب در ناتوانی هاش رو اصل قرار بده و جامعه رو متهلب کنه از بی عرضه کی هاش،

  • ناشناس
    1

    بمب اتم تنهاراه ایستادن درمقابل غرب

  • مجتبی
    0

    اشاره ای به مردم نشد تواین خبرتون ،

  • محمود
    0

    جناب موسویان،،فک کنم همه شمارادرروزهای
    مذاکرات برجامی شناختند،لذاحرفات بی طرفانه
    نیست،لطفاً مزاحم ایران،ایرانی نشوید

  • ابراهیم
    0

    بسمه تعالی
    توافق را الان ول کنید و بمب اتمی هسته‌ای بسازیم .زمانه به ما آموخته که اگر یک مرحله ما جلوتر بریم آنها خودشان کوتاه خواهد آمد . اشتباهی که روحانی کرد را دوباره تکرار نکنید .آدم عاقل عصایش را دوبار گم نمیکند.

    نظرات شما -
    • رضا
      1

      تجربیات تلخ کره شمالی را تکرار نکنیم .ژاپن بهترین راه در مقابل قدرت ها انتخاب کرد وحال بعد از گذشت چندین دهه از جنگ جهانی به قدرت بزرگ اقتصادی در جهان تبدیل شده ومردمش دررفاه وامنیت کامل بسر می‌برند

  • ناشناس
    0

    فتیده اس نداره. ما قبلا به روحانی رای دادیم تا هم چرخ سانتریفیوژ بچرخه و هم جرخ اقتصاد ولی هبچ کدومش نچرخید که . توافق کردیم با آمریکا ولی راحت زیرش زدن. توافقی که تضمین نداشته باشه بیهوده است . باید یک تضمینی برای دوامش وجود داشته باشه . مثلا اورانیوم ۵نی سده فعلی و سانتریفیوژها در داخل توسط آژانس نهر و موم بشه تا اگه رمانی آمریکا از برجام خارج شد به سرعت بشه مهر و موم رو شکست . بدون تامین توافق بی فایده است و باز میشیم آش نخورده و دهان سوخته

  • رضا
    0

    تمامی کد خدا پرستان به خط شده تا یک همپالگی خود را به کرسی ریاست جمهوری بنشانند؟؟؟؟!!!!
    باید سخن شهید همت را در نظر گرفت که می گفت: هر موقع خط خودی را گم کردی، نگاه کن و ببین که آتش دشمن به کدام سمت است، و آن خط خودی است؟
    تمام هجمه دشمنان به کدام سمت است؟؟؟؟!!!!

اخبار مرتبط سایر رسانه ها

    اخبار سایر رسانه ها