نیویورک تایمز در گزارشی مدعی شد
موساد دو فرمانده ایرانی را برای یافتن خلبان مفقود اسرائیلی ربود | ماجرایی که به شهادت یکی از آن‌ها انجامید
تحقیقات تازه روزنامه نیویورک‌تایمز از یکی از پیچیده‌ترین پرونده‌های اطلاعاتی میان ایران و اسرائیل پرده برداشته است؛ پرونده‌ای که از ناپدیدشدن یک خلبان اسرائیلی در لبنان آغاز شد و به ربایش دو فرمانده ارشد ایرانی، بازجویی‌های مخفیانه و قتل یکی از آن‌ها انجامید.
به گزارش خبرفوری، این گزارش در عین حال نشان می‌دهد که فرضیه قدیمی اسرائیل درباره نقش ایران در سرنوشت خلبان مفقودشده، ممکن است از ابتدا بر پایه اطلاعات نادرست و برداشت‌های اشتباه شکل گرفته باشد.
ران آراد؛ خلبانی که در لبنان ناپدید شد
ران آراد، افسر تسلیحات نیروی هوایی رژیم صهیونیستی، ۱۶ اکتبر ۱۹۸۶ در جریان یک عملیات نظامی بر فراز جنوب لبنان، پس از آسیب‌دیدن هواپیمای اف۴ فانتوم، مجبور به خروج اضطراری شد. او پس از فرود به دست نیروهای وابسته به جنبش امل افتاد و مصطفی دیرانی، مسئول امنیتی این گروه، سرپرستی پرونده او را برعهده گرفت.
بیشتر بخوانید:
مقام موساد: انتشار عکس جنجالی رستم قاسمی کار ما بود | اولین بار چه کسی عکس را منتشر کرد؟
ناپدید شدن مرموز جاسوس اسرائیلی | خالد العیدی کیست و چگونه گُریخت؟
ادعای مضحک رئیس پیشین موساد؛ ۹۹.۹ درصد عوامل موساد در ایران شناسایی نشده‌اند
۸۰۰ تماس و یک پرونده امنیتی؛ زنی که توطئه ترور قالیباف را لو داد | آیدا چاوز کیست؟
در سال‌های بعد، اطلاعات ضدونقیضی درباره سرنوشت آراد منتشر شد. مقام‌های رژیم صهیونیستی به‌تدریج این فرضیه را مطرح کردند که ایران در انتقال یا نگهداری او نقش داشته است؛ ادعایی که به یکی از محورهای اصلی فعالیت‌های اطلاعاتی اسرائیل علیه تهران تبدیل شد.
با این حال، تحقیقات نیویورک‌تایمز نشان می‌دهد شماری از گزارش‌های داخلی دستگاه‌های اطلاعاتی رژیم صهیونیستی، حتی پیش از عملیات‌های مورد بحث، نقش ایران را تأیید نمی‌کردند. برخی مقام‌های سابق رژیم صهیونیستی نیز اکنون می‌گویند شواهد کافی برای اثبات دخالت تهران وجود نداشته است.
ربایش علیرضا عسگری در استانبول و سرنوشت مرموز او
یکی از مهم‌ترین بخش‌های این پرونده به ادعای ناپدیدشدن علیرضا عسگری، فرمانده سابق سپاه و معاون پیشین وزیر دفاع ایران، در دسامبر ۲۰۰۶ بازمی‌گردد. عسگری پس از سفر به استانبول و اقامت در هتل جیلان، ناپدید شد؛ اتفاقی که برای سال‌ها به یکی از معماهای حل‌نشده دنیای اطلاعاتی تبدیل شد.
بر اساس تحقیقات نیویورک‌تایمز و اظهارات مقام‌های سابق آمریکایی، عوامل موساد عسگری را ربودند و برای هفته‌ها در یک شناور مورد بازجویی قرار دادند. هدف اصلی بازجویان، یافتن اطلاعاتی درباره ارتباط احتمالی او با ناپدیدشدن ران آراد بود؛ اما این بازجویی‌ها به نتیجه‌ای نرسید و شواهدی از ارتباط عسگری با سرنوشت خلبان اسرائیلی به دست نیامد.
به گفته سه مقام سابق آمریکایی که با رژیم صهیونیستی همکاری نزدیک داشتند، عسگری پس از پایان بازجویی‌ها به شهادت رسید و جسدش به دریای سیاه انداخته شد. مقام‌های رژیم صهیونیستی سال‌ها هرگونه دخالت در ناپدیدشدن او را رد کرده بودند.
عملیات دوم موساد در دمشق
پرونده دوم به سپتامبر ۲۰۲۱ مربوط است؛ این روزنامه ادعا می‌کند زمانی که عبدالله صابری، فرمانده ایرانی، در یکی از محله‌های دیپلماتیک دمشق هدف عملیات موساد قرار گرفت. مأموران اسرائیلی با پوشش جابه‌جایی اثاثیه از ایست‌های امنیتی عبور کردند و در نزدیکی محل سکونت او کمین کردند.
طبق روایت منابعی که نیویورک‌تایمز با آن‌ها گفت‌وگو کرده، مأموران هنگام خروج صابری برای پیاده‌روی، او را مهار و بیهوش کردند، سرش را با جعبه‌ای بزرگ پوشاندند و با یک خودروی سفیدرنگ از محل خارج کردند. این فرمانده پس از انتقال به اسرائیل، درباره ران آراد بازجویی شد.
او سرانجام پس از بازجویی‌های طولانی در خیابانی در ژوهانسبورگ آفریقای جنوبی رها شد. صابری بعدا گفت که در جریان بازجویی‌ها شکنجه شده است. دیوید بارنئا، رئیس وقت موساد، نیز بعدها این عملیات را مأموریتی جسورانه اما ناموفق توصیف کرد.
آیا ران آراد در لبنان جان باخته بود؟
بخش مهم دیگر تحقیقات ادعایی این روزنامه به گزارشی محرمانه از حزب‌الله بازمی‌گردد. بر اساس اطلاعاتی که مقاماتی در اختیار نیویورک‌تایمز قرار داده‌اند، تحقیقات مشترکی به این نتیجه رسیده بود که آراد در سال ۱۹۸۸ در روستای نبی چیت در شرق لبنان جان باخته و احتمالا پیکرش در همان منطقه دفن شده است.
این وزامه مدی است این یافته‌ها حتی به مقام‌های ارشد ایرانی منتقل شده بود؛ اما در اسرائیل، فرضیه دخالت ایران همچنان بر بسیاری از ارزیابی‌های اطلاعاتی سایه انداخته است. برخی مقام‌های سابق اسرائیلی اکنون این روند را نمونه‌ای از «سوگیری تأییدی» می‌دانند؛ یعنی تمایل به پذیرفتن اطلاعاتی که باورهای قبلی را تقویت می‌کنند و نادیده‌گرفتن شواهد مخالف.
نیویورک‌تایمز می‌نویسد اسرائیل در سال‌های اخیر و پس از عملیات‌های متعدد، بار دیگر توجه خود را به روستای نبی چیت معطوف کرده است. نیروهای اسرائیلی در جریان عملیاتی در این منطقه حتی بخشی از یک گورستان را برای یافتن بقایای آراد جست‌وجو کردند، اما نتیجه‌ای به دست نیاوردند.
موساد درباره جزئیات این عملیات‌ها و ارزیابی‌های اطلاعاتی خود اظهارنظر نکرده است. ارتش رژیم صهیونیستی نیز اعلام کرده که آراد همچنان در فهرست نظامیان مفقود قرار دارد و از نظر رسمی، سرنوشت او مشخص نشده است. با این حال، گزارش تازه نشان می‌دهد چهار دهه جست‌وجو و عملیات مخفیانه، نه‌تنها پاسخ قطعی به سرنوشت این خلبان نداده، بلکه به شهادت یک فرمانده ایرانی و شکل‌گیری یکی از طولانی‌ترین پرونده‌های پنهان میان تهران و تل‌آویو منجر شده است.
منبع فارس