دستور پنتاگون برای تغییر نام جنگ علیه ایران
به نیروهای نظامی آمریکا گفته شده است دیگر از عنوان «عملیات خشم حماسی» برای درگیری با ایران استفاده نکنند.
شبکه سیبیاس نیوز گزارش داد که بر اساس ایمیلی که نیروی هوایی آمریکا در ماه اوت برای نیروهایش ارسال کرده بود و نسخهای از آن به دست این شبکه رسیده است، نشان میدهد پنتاگون از نیروهای نظامی خود خواسته است تا دیگر در اشاره به حملات نظامی جاری آمریکا علیه ایران از عنوان «عملیات خشم حماسی» استفاده نکنند.
این در حالی است که این دستور سه ماه پس از آن صادر شده است که دولت ترامپ اعلام کرد این عملیات پایان یافته است.
پنتاگون در پاسخ به پرسشهای سیبیاس نیوز اعلام کرد که «عملیات خشم حماسی» رسما در تاریخ ۵ مه (۱۵ اردیبهشت ۱۴۰۵) پایان یافته است.
این همان روزی است که که مارکو روبیو، وزیر امور خارجه آمریکا، در کاخ سفید به خبرنگاران گفت: «عملیات خشم حماسی تمام شده است. رئیس جمهوری آمریکا، کنگره را نیز مطلع کرده است، ما این مرحله را به پایان رساندهایم. اکنون وارد پروژه آزادی شدهایم.»
چهار روز پیش از آن، ترامپ به کنگره گفته بود که «خصومتها» پایان یافتهاند.
پنتاگون و فرماندهی مرکزی آمریکا پیش از این، برای ماهها از اعلام تاریخ رسمی پایان این عملیات خودداری کرده بودند. آمریکا و ایران از زمان تاریخ رسمی پایان «عملیات خشم حماسی» همچنان بهصورت مقطعی با یکدیگر تبادل آتش کردهاند، هرچند درگیریها دورههای طولانی توقف از جمله در جریان آتشبسی که اوایل آوریل آغاز شد، نیز داشته است.
نام جدید عملیات
با این حال، اعلام این تاریخ پرسشهای تازهای را به وجود آورده است؛ از جمله اینکه نیروهای آمریکایی که پس از پایان رسمی «عملیات خشم حماسی» کشته یا زخمی شدهاند، از نظر نظامی چگونه طبقهبندی میشوند و چرا پنتاگون ماهها پس از پایان رسمی عملیات در ماه مه، تازه درباره عنوانی که باید برای عملیات جاری آمریکا علیه ایران به کار برد، دستورالعمل صادر کرده است.
طبق گزارش سیبیاس، تازه در هفتم اوت (۱۶ مرداد) به مسئولان ارشد روابط عمومی نیروی هوایی آمریکا دستور داده شد به فرماندهان بگویند تا دیگر از عنوان «عملیات خشم حماسی» استفاده نکنند. در این ایمیلی، از فرماندهان خواسته شده بود برای اشاره به این درگیری، به جای نام عملیات، از عبارتی کلیتر «عملیات برونمرزی در حوزه مسئولیت فرماندهی مرکزی آمریکا» استفاده کنند.
مقامهای نظامی آمریکا که با شرط حفظ نامشان با سیبیاس نیوز صحبت کردند، گفتند این دستورالعمل مختص نیروی هوایی آمریکا نبوده و در سراسر وزارت دفاع منتشر شده است.
برای نمونه، عملیات «آزادی پایدار» در افغانستان ۷ اکتبر ۲۰۰۱ آغاز شد و ۳۱ دسامبر ۲۰۱۴ به پایان رسید و سپس جای خود را به عملیات «نگهبان آزادی» داد.
ارتش آمریکا معمولا تاریخ آغاز و پایان عملیات نظامی نامگذاریشده را اعلام میکند تا مشخص باشد یک ماموریت چه زمانی پایان یافته و مأموریت بعدی از چه زمانی آغاز شده است. برای نمونه، عملیات «آزادی پایدار» در افغانستان ۷ اکتبر ۲۰۰۱ آغاز شد و ۳۱ دسامبر ۲۰۱۴ به پایان رسید و سپس جای خود را به عملیات «نگهبان آزادی» داد.
پنتاگون از تاریخهای آغاز و پایان عملیات برای تعیین مراحل مختلف کارزارها و مشخص کردن استحقاق نیروها برای دریافت جوایز و نشانهای نظامی استفاده میکند. این تاریخها در عین حال به کنگره، نیروهای نظامی و افکار عمومی امکان میدهند تصویر روشنی از گستره و مدت حضور و مشارکت نظامی آمریکا در عملیات خارج از کشور داشته باشند.
به نظر میرسد مارکو روبیو تنها مقام دولت ترامپ بوده که بهصراحت و بهطور علنی از پایان رسمی «عملیات خشم حماسی» خبر داده است. با این حال، روبیو تاریخ ۵ مه را بهعنوان زمان پایان عملیات اعلام نکرد.
هگست نیز همان روز در یک نشست جداگانه در پنتاگون با خبرنگاران صحبت کرد و «عملیات خشم حماسی» را از «پروژه آزادی» جدید جدا دانست؛ پروژهای که به گفته او یک مأموریت دریایی دفاعی برای حفاظت از کشتیهای تجاری در مسیر عبور از تنگه هرمز است. هگست هنگام اشاره به «خشم حماسی» از فعلهای زمان گذشته استفاده کرد، اما صراحتاً نگفت که این عملیات پایان یافته است. او یک ماه پیشتر، در آوریل و پس از برقراری آتشبس موقت میان آمریکا و ایران، در نشست خبری پنتاگون گفته بود که «خشم حماسی» به «پیروزی قاطع نظامی» دست یافته است.
۵ مه آخرین روزی بود که پنتاگون درباره جنگ با ایران در یک نشست خبری توضیحاتی ارائه کرد. ترامپ همان روز اعلام کرد «پروژه آزادی» برای «مدتی کوتاه» متوقف میشود تا آمریکا و ایران فرصت مذاکره داشته باشند. با این حال، وضعیت فعلی این پروژه روشن نیست.
اما تاریخ ۵ مه به معنای پایان درگیری گسترده با ایران نبود. نیروهای آمریکایی همچنان ماموریتهایی مرتبط با این درگیری را پس از شش ماه از آغاز حملات مشترک خود با اسرائیل علیه ایران انجام میدهند.
اهمیت تاریخ ۵ مه همچنین فراتر از این عملیات نامگذاریشده است، زیرا این تاریخ معیاری برای درک نحوه شمارش آمریکاییهایی است که از زمان آغاز جنگ با ایران در جریان درگیریها کشته یا زخمی شدهاند.
وزارت جنگ آمریکا در ماه ژوئیه، در وبسایتی که آمار کشتهها و مجروحان در درگیریهای نظامی را در اختیار عموم قرار میدهد، ابتدا چهار نظامی را که همان ماه در خاورمیانه کشته شده بودند، بهعنوان کشتهشده در جریان «عملیات خشم حماسی» ثبت کرد؛ ولی این در حالی بود که عملیات مذکور دو ماه پیش رسما در ماه مه پایان یافته بود.