چرا نتانیاهو خبر سفر محرمانهاش به امارات را فاش کرد؟
افشای خبر سفر محرمانه بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل، به امارات متحده عربی در بحبوحه جنگ با ایران، جنجال سیاسی و دیپلماتیک بزرگی به راه انداخت.
به گزارش خبرفوری به نقل از میدل ایست آی، در حالی که دفتر نتانیاهو این دیدار را «پیشرفتی تاریخی» در روابط دو طرف توصیف کرد، مقامهای اماراتی خیلی سریع اصل ماجرا را انکار کردند و گفتند هیچ دیدار اعلامنشدهای صورت نگرفته است. این اختلاف آشکار نشان داد که روابط میان اسرائیل و برخی دولتهای عربی، اگرچه در سطح امنیتی و راهبردی عمیقتر شده، اما همچنان با حساسیتهای سیاسی و افکار عمومی منطقه روبهرو است.
تلاش برای نمایش پیروزی سیاسی
بسیاری از تحلیلگران معتقدند که نتانیاهو با افشای این سفر، در پی کسب دستاورد سیاسی داخلی بود. او در شرایطی با بحرانهای متعدد، از جمله انتقادهای گسترده نسبت به جنگ غزه و تنشهای منطقهای روبهرو است و تلاش میکند نشان دهد اسرائیل نهتنها منزوی نشده، بلکه همچنان با کشورهای مهم عربی روابط نزدیکی دارد.
بیشتر بخوانید:
شهر گناه؛ چگونه با وجود جنگ، تجارت جنسی در هتلهای دبی رونق دارد؟
مغز متفکر سفر نتانیاهو به امارات هک شد | ساموئل شای» کیست؟
حملات عربستان و امارات به ایران چه تغییری ایجاد میکند؟
اعلام عمومی این دیدار میتوانست این پیام را به جامعه اسرائیل منتقل کند که حتی در دوران جنگ، رهبران عرب خلیج فارس حاضر به همکاری با تلآویو هستند. این موضوع برای نتانیاهو اهمیت ویژهای دارد، زیرا او سالها توافقهای موسوم به «پیمان ابراهیم» را بهعنوان یکی از بزرگترین موفقیتهای سیاسی خود معرفی کرده است.
چرا امارات واکنش تندی نشان داد؟
در مقابل، واکنش امارات بسیار سریع و قاطع بود. وزارت خارجه این کشور اعلام کرد روابط ابوظبی و اسرائیل کاملا علنی و در چارچوب توافقهای رسمی است و ادعاهای مربوط به دیدارهای پنهانی «بیاساس» محسوب میشود. این موضعگیری نشان میدهد که امارات نمیخواهد در شرایط حساس منطقه، بهعنوان شریک مستقیم عملیات نظامی اسرائیل علیه ایران معرفی شود.
برای رهبران امارات، حفظ توازن در روابط منطقهای اهمیت حیاتی دارد. از یک سو، آنها همکاری امنیتی و فناوری با اسرائیل را ارزشمند میدانند و از سوی دیگر نمیخواهند این همکاری به شکلی آشکار، باعث تشدید تنش با ایران یا خشم افکار عمومی عرب شود.
به همین دلیل، فاش شدن خبر این دیدار از سوی اسرائیل، نوعی نقض اعتماد و پروتکلهای دیپلماتیک تلقی شد. در عرف روابط محرمانه میان دولتها، معمولاً طرف میزبان درباره زمان و نحوه اعلام چنین دیدارهایی تصمیم میگیرد، نه طرف مهمان.
نگرانی از واکنش ایران
یکی از مهمترین دلایل حساسیت امارات، نگرانی از واکنش تهران بود. پس از انتشار خبر سفر نتانیاهو، مقامهای ایرانی هشدار دادند کشورهایی که با اسرائیل علیه ایران همکاری کنند، باید منتظر پیامدهای آن باشند.
در طول جنگ اخیر، برخی گزارشها حاکی از آن بود که اسرائیل سامانههای دفاعی و تجهیزات امنیتی در اختیار امارات قرار داده است. همچنین گفته شد مقامهای اطلاعاتی دو طرف درباره مقابله با حملات موشکی ایران هماهنگیهایی داشتهاند. هرچند ابوظبی تلاش کرد این ادعاها را کمرنگ جلوه دهد، اما آشکار شدن چنین همکاریهایی میتواند امارات را به هدف مستقیم تنشهای آینده تبدیل کند.
روابطی که علنی و پنهان است
روابط اسرائیل و امارات از زمان امضای توافق عادیسازی در سال ۲۰۲۰ وارد مرحله تازهای شد. دو طرف همکاریهای اقتصادی، فناوری، امنیتی و اطلاعاتی گستردهای آغاز کردند. اما با وجود این روابط رسمی، هنوز بخش بزرگی از افکار عمومی جهان عرب نسبت به اسرائیل موضعی منفی دارد، بهویژه پس از جنگ غزه و افزایش تلفات غیرنظامیان فلسطینی.
به همین دلیل، رهبران امارات تلاش میکنند میان همکاری راهبردی با اسرائیل و حفظ تصویر سیاسی خود در جهان عرب تعادل برقرار کنند. آنها ترجیح میدهند بخشی از همکاریهای امنیتی دور از توجه رسانهها باقی بماند.
افشای سفر نتانیاهو این تعادل شکننده را برهم زد. برخی تحلیلگران حتی معتقدند این اقدام ممکن است اعتماد میان دو طرف را کاهش دهد و باعث شود کشورهای عربی در آینده با احتیاط بیشتری با دولت اسرائیل تعامل کنند.
در نهایت، اقدام نتانیاهو بیش از آنکه یک موفقیت دیپلماتیک باشد، نمایانگر شکاف میان نیازهای سیاسی داخلی اسرائیل و واقعیت پیچیده سیاست در خاورمیانه بود؛ منطقهای که در آن حتی متحدان نزدیک نیز گاهی ترجیح میدهند روابطشان در سایه باقی بماند.
