الجزیره: چرا جنگ ایران طبق برنامههای آمریکا پیش نرفت؟ | ۷ اشتباه محاسباتی آمریکا
تصمیم کاخ سفید بر پایه ارزیابیای خوشبینانه شامل ورود به یک درگیری محدود و وادار کردن ایران به عقبنشینی سریع بود؛ اما این جنگ حتی در دستیابی به اهداف اولیه آمریکا ناکام ماند.
به گزارش خبرفوری به نقل از الجزیره، واشنگتن هفت اشتباه مهلک مرتکب شد؛ از اشتباه در خوانش استراتژی ایران تا دستکم گرفتن هزینههای جنگ فرسایشی.
تحولات پس از جنگ ۱۲ روزه ایران و اسرائیل، به جای کاهش تنش، منجر به بازتعریف درگیری در مقیاسی بسیار گستردهتر شد. در نهایت، کاخ سفید با ارزیابی خوشبینانه تصمیم به ورود به یک جنگ محدود برای وادار کردن ایران به عقبنشینی سریع گرفت، اما میدان نبرد این فرضیه را در هم شکست. جنگی که قرار بود کوتاه و کنترلشده باشد، به جنگی ۴۰ روزه تبدیل شد که نه تنها به اهداف اولیه آمریکا نرسید، بلکه هزینههای سنگین نظامی، اقتصادی و سیاسی تحمیل کرد.
۷ اشتباه محاسباتی آمریکا
۱. تعمیم اشتباه تجربه جنگ ۱۲ روزه: آمریکا تصور کرد رفتار ایران با اسرائیل تکرار میشود، اما این بار سطح درگیری مستقیم آمریکا بسیار بالاتر بود و ایران با بازی دادن «کارت تنگه هرمز» پاسخ داد. ترامپ هشدار ژنرالها را نادیده گرفت.
۲. نادیده گرفتن تغییر راهبردی ایران: آمریکا فرض کرد هدف اصلی ایران همچنان اسرائیل است، در حالی که تهران پایگاههای آمریکا در امارات، بحرین، کویت، قطر، عربستان و اردن را هدف قرار داد.
۳. اشتباه در ارزیابی توانمندی نظامی و دفاعی ایران.
۴. پیشبینی غلط از اوضاع داخلی ایران: واشنگتن انتظار فروپاشی داخلی داشت، اما وضعیت جنگ باعث انسجام اجتماعی و تقویت روحیه مقاومت شد. آمریکا «نبرد برای بقای ملی» را با «اعتراضات سیاسی» اشتباه گرفت.
۵. دستکم گرفتن انسجام محور مقاومت: هماهنگی عملیاتی گروههای همسو با ایران، پیچیدگی میدان نبرد را به شدت افزایش داد، در حالی که ناتو حمایت مؤثری از آمریکا نکرد.
۶. افزایش فشارهای داخلی و بینالمللی: مخالفتها در آمریکا (از جمله رسانههای حامی ترامپ)، اعتراضات حقوق بشری به حمله به غیرنظامیان (مانند فاجعه مدرسه میناب) و افزایش قیمت نفت به بالای ۱۲۰ دلار فشار داخلی را بالا برد. وتوی قطعنامه بحرین توسط روسیه و چین و موضع مستقل برخی متحدان غربی، هزینه سیاسی جنگ را افزایش داد.
۷. شکاف در ساختار تصمیمگیری نظامی آمریکا: اختلاف فرماندهان و اخراج گسترده ژنرالها در میانه جنگ، نشاندهنده بنبست در دکترین نظامی مدرن بود.
در مجموع، این اشتباهات آمریکا را مجبور کرد پس از ۴۰ روز، پذیرش شرایط ایران برای آغاز مذاکرات را به عنوان تنها گزینه واقعبینانه بپذیرد. این جنگ نمونهای روشن از بنبست راهبردی است.
