۲۰ بانک مرکزی کشورهای جهان که بیشترین مقدار ثروت و دارایی را دارند/ اینفوگرافیک

منطقه یورو با بیش از ۷٫۱ تریلیون دلار دارایی، در صدر بانک‌های مرکزی جهان قرار دارد و با اختلافی اندک از چین و ایالات متحده پیشی گرفته است.

حجم دارایی‌های بانک مرکزی نشان می‌دهد یک کشور تا چه اندازه به‌طور فعال , از طریق سیاست‌های تسهیل کمی، تثبیت نرخ ارز یا انباشت ذخایر در اقتصاد خود مداخله می‌کند.

اقتصادهای نوظهور مانند هند، برزیل و عربستان سعودی به بازیگران مهم‌تری تبدیل شده‌اند و هرکدام بیش از ۵۰۰ میلیارد دلار دارایی در اختیار دارند.

بانک‌های مرکزی جهان نقشی کلیدی در ثبات اقتصادی و سیاست‌گذاری پولی ایفا می‌کنند. ترازنامه‌های آن‌ها که اغلب مملو از اوراق دولتی، ذخایر ارزی و ابزارهای مالی دیگر است، تصویری روشن از قدرت مالی و اولویت‌های راهبردی‌شان ارائه می‌دهد.

جدیدترین داده‌های بانک تسویه‌های بین‌المللی (BIS) نشان می‌دهد بزرگ‌ترین بانک‌های مرکزی جهان از نظر کل دارایی‌ها تا پایان سه‌ماهه سوم سال ۲۰۲۵ کدام‌اند. این رتبه‌بندی نه‌تنها اندازه اقتصادها، بلکه تفاوت در راهبردهای پولی، سطح تسهیل کمی و میزان مداخلات ارزی را نیز بازتاب می‌دهد.

دارایی‌های بانک‌های مرکزی؛ یک نگاه مقایسه‌ای

در جدول زیر، ۲۰ بانک مرکزی بزرگ جهان بر اساس میزان دارایی‌ها آمده است:

در صدر فهرست، منطقه یورو با ۷٫۱۳ تریلیون دلار قرار دارد؛ پس از آن چین با ۶٫۶۲ تریلیون دلار و ایالات متحده با ۶٫۵۹ تریلیون دلار دیده می‌شوند. این سه در مجموع بیش از نیمی از دارایی‌های بانک‌های مرکزی جهان را در اختیار دارند.

سوئیس با وجود جمعیت نسبتاً کم، بیش از ۱٫۱ تریلیون دلار دارایی دارد؛ رقمی بزرگ که عمدتاً ناشی از مداخلات ارزی و انباشت ذخایر است.

دارایی‌های بانک مرکزی دقیقاً شامل چه چیزهایی است؟

دارایی‌های بانک مرکزی مجموعه‌ای از ذخایر طلا، ارز خارجی، اوراق قرضه دولتی و وام‌ها به نهادهای مالی را دربر می‌گیرد. این ذخایر ستون فقرات عملیات پولی بانک مرکزی‌اند و توان آن را برای اثرگذاری بر نرخ‌های بهره، مهار تورم و تثبیت ارزش پول ملی تعیین می‌کنند.

امروزه انتظار می‌رود بانک‌های مرکزی نه‌تنها وام‌دهنده اصلی باشند، بلکه با خرید دارایی‌ها و ایجاد تسهیلات نقدینگی، نقش تثبیت‌کننده بازارهای مالی را نیز ایفا کنند.

اوج‌گیری اقتصادهای نوظهور

اگرچه اقتصادهای توسعه‌یافته صدرنشین فهرست ثروتمندترین بانک‌های مرکزی‌اند، اما بازارهای نوظهور به‌سرعت در حال نزدیک شدن هستند. بانک مرکزی هند ۹۱۱ میلیارد دلار دارایی دارد و برزیل با ۸۹۸ میلیارد دلار در تعقیب این کشور است. عربستان سعودی با ۵۱۵ میلیارد دلار، نمایی از مازادهای عظیم انرژی‌محور و مدیریت ذخایر ارزی و تثبیت نرخ ارز خود را نشان می‌دهد.

این توان مالی به موازنه قدرت جهانی نیز گره خورده است. ذخایر بانک‌های مرکزی پشتوانه‌ای برای ارز کشورها در تجارت بین‌الملل محسوب می‌شود و کشورهایی با ذخایر بزرگ‌تر، نفوذ بیشتری در اقتصاد جهانی دارند.

جمع‌بندی

هرچند اندازه دارایی‌های بانک مرکزی معیاری مستقیم برای تولید ناخالص داخلی یا بهره‌وری نیست، اما نشان می‌دهد هر کشور چه میزان «قدرت آتش» برای تثبیت بازارها یا مدیریت نرخ ارز در اختیار دارد.

کشورهایی با پایه دارایی بزرگ‌تر، ابزارهای بیشتری برای مواجهه با شوک‌های مالی دارند. با ورود جهان به دوره‌ای تازه از انقباض پولی و جابه‌جایی جریان‌های سرمایه، درک این سطوح دارایی به ما کمک می‌کند بفهمیم کدام اقتصادها برای عبور از نوسانات آینده آمادگی بیشتری دارند.