آیا فقط افراد چاق در معرض خطر کلسترول بالا هستند؟
بسیاری از افراد فکر میکنند کلسترول بالا فقط مشکل افراد چاق است؛ اما متخصصان میگویند ژنتیک، مهمترین نقش را دارد و یک فرد کاملاً لاغر هم میتواند کلسترول بسیار بالایی داشته باشد. رژیم غذایی و وزن در درجه دوم اهمیت قرار دارند.
وبگاه گاردین در گزارشی آورده است:کلسترول، مادهای چرب که بیشتر در کبد ساخته میشود، برای ساخت سلولها و هورمونها ضروری است. اما بالا رفتن سطح نوع بد آن، که اِلدیاِل (LDL) نام دارد، یکی از تهدیدکنندههای اصلی سلامت قلب است. این ماده با رسوب در دیواره رگها، آنها را تنگ میکند و جریان خون را به خطر میاندازد.
کلسترول بد؛ مهمان ناخوانده در بدن افراد لاغر
برخلاف تصور عموم، مشکل کلسترول بد فقط به افراد دارای اضافه وزن محدود نمیشود. پروفسور نوید ستار (Naveed Sattar)، متخصص پزشکی کاردیومتابولیک از دانشگاه گلاسکو، میگوید: ژنتیک، اصلیترین عامل تعیینکننده سطح بالای کلسترول بد است.
به گفته وی، رژیم غذایی تأثیر کمتری دارد و آنچه اهمیت دارد، نه میزان کالری، بلکه مقدار چربیهای اشباع شده است. این چربیها در مواد خوراکی مثل کیک، بیسکویت، شکلات و غذاهای فوقفرآوری شده وجود دارند و سطح کلسترول بد را بالا میبرند.
ستار توضیح میدهد: به همین دلیل است که یک فرد نسبتاً لاغر هم، به خاطر ترکیب ژنتیکی یا نوع تغذیهاش، میتواند بهراحتی با مشکل کلسترول بالا مواجه شود.
نقش چاقی در تشدید خطر بیماری قلب
پروفسور ستار تأکید میکند: چاقی بهخودیخود تأثیر مستقیم زیادی بر کلسترول بد ندارد، اما روی سایر چربیهای خون اثر میگذارد.
به طور خاص، چربی اضافی بدن باعث افزایش دو چربی خطرناک دیگر میشود:
- تریگلیسیریدها: چربیهای ذخیرهشده در سلولها؛
- کلسترول باقیمانده: نوعی چربی که خطر سکته را بالا میبرد.
علاوه بر این، چاقی با دیابت نوع ۲ و فشار خون بالا ارتباط مستقیم دارد. این بیماریها خودشان بهتنهایی میتوانند خطرات قلبی را افزایش دهند و اثرات مضر کلسترول بد را چند برابر کنند.
به همین دلیل، برای سنجش سلامت قلب، نمیتوان فقط به عدد کلسترول بد نگاه کرد. عوامل دیگری مثل فشار خون، دیابت و وزن هم به همان اندازه اهمیت دارند.
یک آزمایش خون ساده؛ کلید آرامش
نگران نباشید؛ راهحل ساده است. بهترین روش برای آگاهی از وضعیت بدن، انجام یک آزمایش خون ساده است.
پروفسور ستار میگوید: پزشک شما میتواند بهراحتی خطر کلی بیماری قلبی را برایتان ارزیابی کند. این ارزیابی فقط بر اساس کلسترول نیست، بلکه عوامل دیابت، وزن و فشار خون شما را هم در نظر میگیرد.
همچنین، اگر در خانوادهتان سابقه بیماری قلبی در سنین پایین وجود دارد، بهتر است هر چه زودتر برای انجام آزمایش دورهای اقدام کنید.