ده اشتباه بزرگ داوری در تاریخ جام جهانی | از دست خدا تا دنده شکسته ژاوی | اگر «وار» بود چه میشد؟
فوتبال امروز با VAR به جایی رسیده که تقریبا هر صحنه جنجالی در چند دقیقه دوباره بررسی میشود. گلهای زدهشده با دست، شبیهسازیها و بسیاری از خطاهای سرنوشتساز اکنون کمتر از گذشته از چشم داوران پنهان میمانند. اما تاریخ جام جهانی پر از تصمیمهایی است که مسیر مسابقات را تغییر دادند؛ تصمیمهایی که اگر فناوری کمکداور ویدئویی وجود داشت، احتمالا هرگز رخ نمیدادند.
به گزارش خبرفوری، یکی از مشهورترین صحنهها به نیمهنهایی جام جهانی ۱۹۸۲ میان آلمان غربی و فرانسه بازمیگردد. در آن مسابقه، هارالد شوماخر در برخوردی خشن با پاتریک باتیستون، مهاجم فرانسه، ضربه شدیدی وارد کرد. باتیستون بیهوش شد، چند دندان خود را از دست داد و آسیبهای جدی دید. با وجود شدت برخورد، داور حتی خطا هم اعلام نکرد. امروزه چنین صحنهای تقریبا بدون تردید با کارت قرمز مستقیم همراه میشد.
خلاصه این گزارش را در ویدئوی زیر ببینید:
چهار سال بعد، یکی از معروفترین لحظات تاریخ فوتبال رقم خورد؛ گل «دست خدا» توسط دیگو مارادونا در دیدار آرژانتین و انگلیس. مارادونا با دست توپ را وارد دروازه کرد اما داور متوجه نشد و گل پذیرفته شد. این اتفاق بعدها به نمادی از اشتباهات داوری در فوتبال تبدیل شد.
در همان جام جهانی ۱۹۸۶، بلژیک نیز قربانی تصمیمهای اشتباه شد. در بازی برابر آرژانتین، دو موقعیت خطرناک به دلیل آفسایدهای اشتباه متوقف شد؛ موقعیتهایی که میتوانست روند مسابقه را کاملاً تغییر دهد. سیستمهای نیمهخودکار امروزی احتمالاً چنین اشتباههایی را حذف میکردند.
بیشتر بخوانید:
وقتی فوتبال لباس میپوشد | داستان محبوبترین پیراهنهای تاریخ جام جهانی | سفر به نوستالژی جام جهانی
احمق، جنجالی، روان پریش و نابغه: وینی جونز، فوتبالیست خشنی که یک تراژدی زندگیاش را تغییر داد
جامجهانی فوتبال همیشه سیاسی بوده است | از موسولینی تا ترامپ؛ هفت نمونه از سیاستبازیهای یک جام
در فینال جام جهانی ۱۹۹۰ نیز جنجال بزرگی شکل گرفت. رودی فولر در محوطه جریمه آرژانتین روی زمین افتاد و داور بلافاصله نقطه پنالتی را نشان داد. همان پنالتی توسط آندریاس برمه تبدیل به گل شد و آلمان غربی قهرمان جهان شد. بسیاری بعدها معتقد بودند تماس مدافع آرژانتین برای اعلام پنالتی کافی نبوده است.
در جام جهانی ۱۹۹۴، مائورو تاسوتی با ضربه آرنج به صورت لوئیس انریکه باعث خونریزی شدید او شد، اما داور صحنه را ندید. تصاویر آهسته بعدها نشان دادند که این حرکت میتوانست اخراج مستقیم به همراه داشته باشد.
جام جهانی ۲۰۰۲ شاید یکی از بحثبرانگیزترین تورنمنتها از نظر داوری بود. در دیدار آلمان و آمریکا، توپ شلیکشده توسط بازیکن آمریکا نزدیک بود وارد دروازه شود اما تورستن فرینگز با دست مانع گل شد؛ با این حال نه پنالتی اعلام شد و نه کارت قرمز.
در همان دوره، فرانچسکو توتی در دیدار ایتالیا و کره جنوبی به دلیل شبیهسازی کارت زرد دوم و اخراج دریافت کرد؛ در حالی که تصاویر نشان میدادند برخورد واقعی رخ داده بود. همچنین گل دامیانو تومازی نیز به دلیل آفسایدی مشکوک مردود اعلام شد.
چند روز بعد اسپانیا هم برابر کره جنوبی با تصمیمهای بحثبرانگیز مواجه شد. گل فرناندو مورینتس به دلیل تشخیص اشتباه کمکداور پذیرفته نشد و اعتراضهای گستردهای به دنبال داشت.
در جام جهانی ۲۰۰۶، آندری شوچنکو برای اوکراین پنالتیای گرفت که بسیاری معتقد بودند ناشی از برخورد با پای خودش بود. در همان دوره، فابیو گروسو نیز در برابر استرالیا با سقوطی مشکوک پنالتیای گرفت که منجر به صعود ایتالیا شد.
جام جهانی ۲۰۱۰ نیز بیحاشیه نبود. گل کارلوس توز برابر مکزیک در شرایط آفساید به ثمر رسید و در فینال همان دوره، ضربه خشن نایجل دییونگ به سینه ژابی آلونسو تنها کارت زرد گرفت؛ تصمیمی که هنوز درباره آن بحث میشود.
در جام جهانی ۲۰۱۴، فرد مهاجم برزیل با یک شبیهسازی پنالتی گرفت و لوئیس سوارز نیز در دیدار اروگوئه و ایتالیا جورجو کیهلینی را گاز گرفت، اما داور متوجه نشد. در فینال همان دوره نیز مانوئل نویر با زانوی خود ضربه شدیدی به گونسالو ایگواین زد و با وجود برخورد شدید، خطا علیه مهاجم آرژانتین اعلام شد.
امروز VAR همچنان مخالفان و موافقان زیادی دارد، اما این فناوری با هدف کاهش چنین اشتباههایی وارد فوتبال شد و آمارها نشان میدهد که دقت تصمیمهای داوری نسبت به گذشته افزایش یافته است؛ هرچند بحث درباره نقش داوران و نحوه استفاده از این فناوری همچنان ادامه دارد.