محمد خاتمی: چین از هر چیزی که مانع قدرت اقتصادی اش شود، اجتناب می‌کند
محمد خاتمی گفت: نظم موجود جهانی، نظم ظالمانه‌ای است، اما باید آن را به‌عنوان یک واقعیت ببینیم و برای تأمین منافع خودمان، در درون این نظم فعالیت کنیم؛ مانند همان کاری که چین می‌کند و به قدرت دوم جهان تبدیل شده و هدف رسیدن به جایگاه قدرت نخست جهان را دنبال می‌کند.
نشست تخصصی بنیاد باران با حضور محمد خاتمی، رئیس دولت‌های هفتم و هشتم، برگزار شد. خاتمی در این نشست با اشاره به تفاوت میان پذیرش نظم لیبرال به‌عنوان یک واقعیت جهانی و تلقی آن به‌عنوان راه نجات بشریت، تأکید کرد که با وجود انتقاد به نظم موجود جهانی، باید برای تأمین منافع ملی در چارچوب واقعیت‌های بین‌المللی و با همکاری نهادهای جهانی فعالیت کرد.
محمد خاتمی در این نشست اظهار کرد: «تفاوت وجود دارد بین اینکه ما نظم لیبرال را به‌عنوان یک واقعیت ببینیم و آن را به‌صورت دوفاکتو (غیررسمی) بپذیریم و اینکه نظم لیبرال را به‌عنوان راه نجات بشریت ببینیم.»
وی افزود: «بسیاری در جهان، لیبرالیسم را قبول دارند، اما در عین حال، مشی سوسیالیستی را دنبال می‌کنند. نظم موجود جهانی، نظم ظالمانه‌ای است، اما باید آن را به‌عنوان یک واقعیت ببینیم و برای تأمین منافع خودمان، در درون این نظم فعالیت کنیم؛ مانند همان کاری که چین می‌کند و به قدرت دوم جهان تبدیل شده و هدف رسیدن به جایگاه قدرت نخست جهان را دنبال می‌کند.»
رئیس دولت‌های هفتم و هشتم در بخش دیگری از سخنان خود به تأسیسات هسته‌ای اصفهان اشاره کرد و با تأکید بر فعالیت صلح‌آمیز این مجموعه، از تجربه تعامل با چین برای راه‌اندازی آن سخن گفت.
خاتمی اظهار کرد: «ما تأسیساتی را در اصفهان داریم که عمده کار آن، تبدیل اورانیوم به سوخت کارخانه‌های انرژی اتمی است و کاملاً در راستای صلح‌آمیز فعالیت می‌کند. اولین طراح این تأسیسات، چینی‌ها بودند که حدود ۵۰۰ میلیون دلار هم بر روی آن سرمایه‌گذاری کرده بودند. این پروژه تقریباً متوقف شده بود.»
وی ادامه داد: «من در زمان ریاست‌جمهوری خودم، سه ملاقات با جیانگ زمین، رئیس‌جمهور وقت چین داشتم و در هر سه مورد، پیشنهاد دادم که برای فعالیت این کارخانه کمک کنند. آقای زمین اما به من می‌گفت که «دست از این پروژه بردارید؛ ما نیز از این سرمایه‌گذاری خود گذشتیم، زیرا تنها هدف تبدیل‌شدن چین به یک قدرت اقتصادی را دنبال می‌کنیم و از هر امری که مانع از تحقق این هدف شود، اجتناب می‌کنیم». »
خاتمی با اشاره به پیامدهای این تصمیم چین برای ایران گفت: «البته این کار چین یک مزیت هم برای ما داشت و آن اینکه باعث شد ما روی پای خودمان بایستیم و با توان خودمان، آن تأسیسات را که در حملات اخیر بمباران شد، به بهره‌برداری برسانیم.»
تأکید خاتمی بر توسعه، مبارزه با فقر و توجه به اصول سوسیالیسم
رئیس دولت‌های هفتم و هشتم در ادامه سخنان خود با تأکید بر ضرورت توجه به ارزش‌ها و توسعه اقتصادی، مبارزه با فقر را از اولویت‌های مهم دانست و تصریح کرد که انتقاد از نظم لیبرال جهانی به معنای ضرورت پذیرش آن به‌عنوان تنها راه نجات نیست.
وی گفت: «ما باید ارزش‌ها را مورد احترام قرار دهیم. حتماً باید به توسعه توجه ویژه داشته باشیم و با فقر مبارزه کنیم، اما اکنون خیلی‌ها هستند که با نظم موجود در جهان مخالف‌اند.»
خاتمی با اشاره به سابقه انتقادها از نظم لیبرال افزود: «انتقاد به نظم لیبرال، مسئله‌ای است که از حدود ۱۹۳۰ مطرح شد. ما می‌توانیم به نظم جهانی انتقاد داشته باشیم. این‌طور نیست که بگوییم راه نجات ما، پذیرش نظم لیبرال است.»
وی همچنین با اشاره به توجه برخی اقتصاددانان به اصول سوسیالیسم اظهار کرد: «امروز حتی بسیاری از اقتصاددانان، بر درست‌بودن یک سری از اصول سوسیالیسم از جمله «مشارکت» و «تعاون» تأکید می‌کنند. »
خاتمی در پایان تأکید کرد که در کنار توجه به ارزش‌ها، توسعه و مبارزه با فقر و همچنین انتقاد از ساختارهای ناعادلانه جهانی، باید واقعیت‌های موجود در نظام بین‌الملل را در نظر گرفت و برای تأمین منافع کشور با نهادهای جهانی همکاری کرد.
وی گفت: «با این وجود، باید طبق موازین موجود، برای تأمین مصالح خودمان، با نهادهای جهانی کار کنیم.»
روایت خاتمی از پاسخ به یهودیان در دانشگاه هاروارد؛ گفتم، من بخش زیادی از آنچه شما «تروریسم» می‌نامید را «مقاومت مشروع» می‌دانم
سید محمد خاتمی شب گذشته در جلسه بنیاد باران به بیان خاطره ای از سفر خود به آمریکا در سال ۱۳۸۵ پرداخت و گفت: من پس از پایان دوران ریاست‌جمهوری‌ام، به دعوت آقای کوفی عنان به آمریکا رفتم و در دانشگاه هاروارد سخنرانی کردم و بسیاری از یهودیان طرفدار اسرائیل نیز در آن سخنرانی حضور داشتند. یکی از این افراد، خطاب به من گفت که «شما هدف نابودی اسرائیل را دارید و به تروریست‌ها کمک می‌کنید.» من در پاسخ به او گفتم، «من که اکنون کاره‌ای نیستم، اما در وهله اول، باید تروریست را تعریف کرد، نه اینکه هر جریان مخالف خودمان را تروریسم بدانیم. امروز دو جریان در مقابل هم قرار دارند که یکدیگر را متهم به تروریسم می‌کنند؛ یکی القاعده و دیگری دولت بوش. هر دو این‌ها با یک منطق کار می‌کنند؛ هر که با ما نیست، علیه ماست و هر که علیه ماست، شایسته هر برخوردی هست. شما ما را به تروریسم متهم می‌کنند و من هم متقابلا می‌توانم بگویم دولت اسرائیل، ترویست است. من بخش زیادی از آنچه شما تروریسم می‌نامید را مقاومت مشروع در برابر تجاوز و اشغال می‌دانم».
من در ادامه پاسخ گفتم، «از نظر اخلاقی، بشر بسیار هزینه داده تا توانسته این را به یک اصل تبدیل کند که اشغال و سرکوب، منشأ مشروعیت نیست. این همان حرفی است که فارابی نیز می‌گفت. به همین دلیل است که اکنون فیلم‌هایی که در مورد مقاومت فرانسه در مقابل آلمان ساخته می‌شود، مورد ستایش قرار می‌گیرد. اگر اشغال، مشروعیت می‌آورد، اکنون فرانسه باید بخشی از آلمان می‌بود». من در ادامه، از آن یهودی سوال پرسیدم که «آیا اسرائیل به شکلی مسالمت‌آمیز ایجاد شده یا با اشغال. ما اشغال فلسطین را رد می‌کنیم، اما در امور آنجا دخالت هم نمی‌کنیم و آزادسازی سرزمین قدس را حق خود فلسطینی‌ها می‌دانیم. ما به لحاظ اخلاقی، از ملت فلسطین حمایت می‌کنیم، اما خودمان را به جای آن‌ها در مقابل یک قدرت قرار نمی‌دهیم».
من به عنوان یک ایرانی خودم را یک مرده متحرک می بینم حقوق بشر حکم می‌کند دلارهای نفتی مردم ایران را تحویل همه مردم ایران دهید