فاکسنیوز مدعی شد
طرح محرمانه مسکو برای صنعت هواپیمایی ایران | ماجرای سند ۴۴ صفحهای روسیه
گزارش تازه شبکه فاکسنیوز از احتمال شکلگیری همکاری گستردهتر میان ایران و روسیه در صنعت هوانوردی خبر میدهد؛ همکاریای که به ادعای این رسانه، تنها به تعمیر و نگهداری هواپیماهای روسی در ایران محدود نمیشود و میتواند به تولید برخی قطعات هواپیماهای روسی در داخل ایران نیز گسترش پیدا کند.
به گزارش خبرفوری، فاکسنیوز مدعی شده است که این اطلاعات را بر اساس یک سند داخلی دولت روسیه به دست آورده و بررسی کرده است؛ سندی که جزئیات برنامه همکاری دو کشور در حوزههای مختلف اقتصادی را تشریح میکند.
از تعمیر ایرباس در تهران تا همکاری با شرکتهای روسی
بر اساس گزارش این شبکه، دستکم یک فروند ایرباس A330 متعلق به شرکت هواپیمایی آئروفلوت روسیه پیشتر برای انجام عملیات تعمیر و نگهداری به تهران منتقل شده بود. این موضوع در شرایطی اهمیت پیدا میکند که ناوگان هوایی روسیه طی سالهای اخیر با محدودیتهای ناشی از تحریمهای غرب و دشواری دسترسی به قطعات و خدمات فنی شرکتهای هواپیماسازی روبهرو بوده است.
فاکسنیوز همچنین مدعی شده است که سه شرکت ایرانی بعدا مجوزهایی از طرف روسیه دریافت کردهاند تا بتوانند خدمات مرتبط با هواپیماهای شرکتهای روسی ارائه کنند.
این روند، به نوشته این رسانه، میتواند بخشی از تلاش مسکو برای پیدا کردن مسیرهای جایگزین در زمینه تعمیر، نگهداری و تأمین قطعات مورد نیاز ناوگان هوایی خود باشد.
سند ۴۴ صفحهای چه میگوید؟
محور اصلی گزارش فاکسنیوز، سندی ۴۴ صفحهای است که به گفته این شبکه، برنامه همکاری اقتصادی ایران و روسیه برای سالهای ۲۰۲۴ تا ۲۰۲۶ را تشریح میکند.
بیشتر بخوانید:
جنگ نزدیکتر از همیشه | منطقه در آستانه یک رویارویی تازه | آیا نیویورک آخرین فرصت دیپلماسی است؟
گزارشی که در جنگ ایران، آمریکا را تا مرز حمله به چین بُرد
آمریکا ۴۰ هزار بمب یکتنی به اسرائیل میفروشد | ماجرا چه ارتباطی به ایران دارد؟
سلاح مرموز آمریکا در مدار زمین قرار گرفت | چرا آمریکا اکنون این خبر را اعلام کرد؟
بر اساس ادعای فاکسنیوز، این سند در سپتامبر ۲۰۲۴ از سوی طرف روسی تأیید شده و حوزههای مختلفی از همکاری اقتصادی میان دو کشور را دربرمیگیرد. در میان بخشهای مختلف این برنامه، صنعت هوانوردی نیز جایگاه مشخصی دارد و برای آن مجموعهای از اقدامات پیشبینی شده است.
مطابق آنچه فاکسنیوز از این سند نقل کرده، نهادهای روسی ابتدا باید بررسی میکردند که کدام قطعات، تجهیزات و مجموعههای مورد استفاده در هواپیماها امکان تعمیر یا حتی تولید در ایران را دارند.
پس از انجام این ارزیابی، قرار بوده شرکتهای ایرانی دارای ظرفیت فنی برای اجرای این پروژهها شناسایی شوند.
گام بعدی؛ صدور گواهی برای مراکز ایرانی
در مرحله بعد، سازمان هواپیمایی روسیه، موسوم به «روساویاتسیا»، قرار بوده مراکز منتخب ایرانی را مورد ارزیابی قرار دهد و در صورت احراز شرایط، برای آنها گواهی تأیید صلاحیت صادر کند.
چنین مجوزهایی میتواند به شرکتهای ایرانی اجازه دهد در چارچوب استانداردهای مورد قبول روسیه، بخشی از عملیات تعمیر یا ساخت قطعات مورد نیاز هواپیماهای روسی را انجام دهند.
فاکسنیوز ادعا کرده است که در صورت اجرای کامل این برنامه، همکاری دو کشور در صنعت هوانوردی از ارائه خدمات تعمیر و نگهداری فراتر خواهد رفت و به حوزه ساخت برخی قطعات و مجموعههای هواپیما نیز کشیده خواهد شد.
تحریمها و جستوجوی مسیرهای جایگزین
اهمیت این ادعا را باید در شرایط صنعت هوانوردی روسیه پس از آغاز جنگ اوکراین بررسی کرد. تحریمهای غرب دسترسی شرکتهای روسی به بسیاری از قطعات، تجهیزات و خدمات فنی هواپیماهای ساخت غرب را محدود کرده است. در چنین شرایطی، ایجاد شبکههای جدید برای تعمیر هواپیما و تأمین قطعات میتواند برای مسکو اهمیت عملیاتی داشته باشد.
ایران نیز به دلیل سالها تحریم، تجربه گستردهای در زمینه تعمیر و نگهداری هواپیما و تأمین یا بازسازی برخی قطعات مورد نیاز ناوگان خود پیدا کرده است؛ موضوعی که میتواند یکی از زمینههای مورد توجه روسیه برای توسعه همکاریهای فنی با تهران باشد.
ادعایی که هنوز نیازمند تأیید مستقل است
با وجود جزئیاتی که فاکسنیوز درباره این طرح منتشر کرده، بخش مهمی از گزارش بر یک سند داخلی استوار است که این شبکه میگوید به نسخهای از آن دست یافته است. بنابراین میان وجود یک برنامه یا سند همکاری و اجرای عملی تمام بندهای آن باید تفاوت قائل شد.
بر اساس گزارش منتشرشده، هدفگذاری برای شناسایی قطعات قابل تعمیر یا تولید در ایران و تعیین شرکتهای واجد شرایط در این برنامه پیشبینی شده است؛ اما این موضوع به خودی خود به معنای تولید بالفعل قطعات هواپیماهای روسی در ایران نیست.
اگر ادعای مطرحشده درباره اجرای این بخش از برنامه تأیید شود، همکاری تهران و مسکو در صنعت هوانوردی وارد مرحلهای متفاوت خواهد شد؛ مرحلهای که در آن ایران میتواند علاوه بر ارائه خدمات تعمیر و نگهداری، به یکی از مراکز احتمالی تأمین برخی قطعات مورد نیاز ناوگان هوایی روسیه نیز تبدیل شود.
اب روسیه قابل اتکا نیست.