عضو کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس:
یکی از دلایل سفر قالیباف به عراق طلب ۱۲ میلیارد دلاری ما بود/ نزدیک به ۱۰۰ میلیارد دلار را تراستیها پس ندادهاند/ ایران میتواند کمک کند و بخشی از سلاحهایی که به حشدالشعبی و گروههای دیگر داده به کشورمان برگردد/ اقتصاد ایران به فروپاشی نمیرسد
قالیباف برای دو مطلب به عراق رفته است. یکی اینکه برای ۱۲ میلیارد دلار که از آنها طلب داریم و دیگر اینکه عراقیها شروع کردهاند امنیتشان را افزایش دهند و با توجه به پروژههایی که قرار است با آمریکا اجرا کنند، فضا را از امنیت به سمت اقتصاد بردهاند. بنابراین احتمال دارد که بخواهند سلاحهای گروههای حشدالشعبی و گروههای دیگر را بگیرند. ایران میتواند کمک کند و بخشی از این سلاحهایی که داده را به ایران برگردد. البته حشدالشعبی را نگه میدارد. ضمنا پیش از جنگهای اخیر هم عراق پولی به ایران نمیداد. آن زمان هم عراق به صورت غذا و دارو پرداخت میکرد.
پس از مهلت 60 روزه آتشبس بین ایران و آمریکا برای به نتیجه رسیدن مذاکرات، دونالد ترامپ، رئیس جمهور ایالات متحده آمریکا از افزایش فشار اقتصادی بر ایران برای فروپاشی جمهوری اسلامی خبر داد. پیش از این هم او از دادن غذا و دارو به جای مطالبات ایران سخن گفته بود که به اجرا درآمده است، چرا که عبدالناصر همتی، رئیس بانک مرکزی اعلام کرد که تاکنون هیچ پولی به ایران پرداخت نشده است.
در حقیقت آمریکا در حالی از فشار اقتصادی بر ایران خبر میدهد که شرایط معیشتی و اقتصادی کشور با مشکلات عدیده روبروست، دولت با افزایش قیمت بنزین با عنوان «اصلاح نرخ سوخت» به دنبال کاهش سوبسیدها و کسب درآمد بیشتر است، طبق اظهارنظر قوهقضائیه تراستیها میلیاردها دلار درآمد حاصل از صادرات نفت را به کشور برنگرداندهاند، تورم آنقدر زیاد است که نه تنها مردم بلکه دولت و مجلس هم به ستوه آمدهاند، قدرت خرید بسیار کاهش یافته و سفره مردم خالی شده است، حدود یک میلیون بیکار برای دریافت بیمه بیکاری اقدام کردهاند، حداقل حقوق برای تامین حداقل هزینههای زندهماندن هم کافی نیست و...
در این میان به نظر میرسد برخی کشورهای همسایه به پشتیبانی از آمریکا دست به اقداماتی علیه ایران زدهاند و وزارت خارجه امارات پس از حمله جمهوری اسلامی به امارات رسما اعلام کرد که «تا اطلاع ثانوی تمام تجارت، مبادلات تجاری و تراکنشهای مالی با ایران را متوقف کرده است.»
دیدهبان ایران درباره تاثیر فشار اقتصادی بر ایران، تاثیر مبارزه با فساد در شرایط محاصره اقتصادی و اقدامات کشورهایی همچون امارات با احمد بخشایش اردستانی، نماینده اردستان و عضو کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس گفتوگو کرده است.
مشروح گفتوگو با احمد بخشایش اردستانی نماینده مجلس دوازدهم را بخوانید؛
آمریکا در جنگ اقتصادی هم پیروز نمیشود
احمد بخشایش اردستانی نماینده مجلس دوازدهم درباره اظهارنظر ترامپ مبنی بر فشار اقتصادی به دیده بان ایران گفت: «پشتوانه محاصره دریایی و جنگ اقتصادی، جنگ نظامی است. آقای ترامپ در جنگ نظامی احساس شکست میکند؛ یعنی احساس میکند که نمیتواند در جنگ نظامی پیش برود. دلیل و تجربه این گفته هم جنگ ۱۲ روزه، جنگ ۴۰ روزه و جنگ حاشیهای و فرسایشی ۱۳ روزه با بندرعباس است.»
بخشایش اردستانی افزود: «وقتی کسی در جنگ نظامی پیروز نشود، در جنگ اقتصادی هم پیروز نخواهد شد. علاوه بر آن؛ اولین بار نیست که ایران تحت سیطره تحریم قرار میگیرد، ما ۴۷ سال است که با تحریم مواجه هستیم. از سوی دیگر؛ ایران در زمینه خرید کالا با آمریکا ارتباط مستقیم ندارد، به جز دو شرکت برزیل که در زمینه تولید گندم، جو، سویا و سایر محصولات فعالیت دارد و جهاد کشاورزی از طریق بورس لندن محصولات این دو شرکت آمریکایی را خریداری میکند. البته این شرکتها هم نیاز دارند که محصولات خود را به ایران بفروشند.»
ایران میتواند از طریق کشورهای روسیه، قزاقستان و ترکمنستان کالاهای اساسی وارد کند
این عضو کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس گفت: «ترامپ قصد دارد با محاصره دریایی، ایران را تحت فشار قرار دهد؛ به این معنا که ایران نتواند نفت بفروشد و کشتیهای ایرانی هم نتوانند وارد بنادر شوند.»
او با اشاره به این که ایران میتواند در مقابل محاصره اقتصاد آمریکا چند اقدام را در دستور کار قرار دهد، افزود: «ایران با ۱۵ کشور همسایه است و میتواند از طریق این کشورها تعاملات تجاری خود را ادامه دهد. همانطور که پیش از این هم این تعاملات را با کشورهای همسایه داشته است. این همه تراستی مورد اعتماد شورای عالی امنیت ملی، وزارت نفت و...سراغ داریم که میگویند نزدیک به 100 میلیارد دلار را پس ندادهاند. این تراستیها متعلق به آقازادهها است که در کشورهای مختلف از جمله دبی، عمان، هرات و اقلیم کردستان فعالیت میکنند و برای دور زدن تحریم شکل گرفتهاند. مادامی که آنها باشند، بدشان نمیآید که تحریمها وجود داشته باشد، چرا که با دور زدن تحریم از آن منتفع میشوند. همانطور که در گذشته تحریم را دور زدند. علاوه بر این ایران میتواند از مسیر کشورهایی مانند روسیه، قزاقستان، ترکمنستان و حتی مغولستان کالاهای اساسی وارد کند. در کریدور شرق به غرب هم میتوان از مسیر پاکستان و چین استفاده کند. البته ظرفیتهای دیگری هم برای دور زدن محاصره اقتصادی وجود دارد.»
آمریکا نمیتواند محاصره طولانی مدتی را به سرانجام برساند
این نماینده مجلس تاکید کرد: «آمریکا به حد و اندازه مشخصی میتواند در برابر مقاومت کشورها تاب بیاورند. پس از چهار، پنج ماه که متوجه میشوند محاصره اثر ندارد، آن را رها میکنند. یعنی آمریکا نمیتواند محاصره را طولانی مدت نگه دارند. به نظر میرسد امارات و عربستان آمریکا را بیشتر برای مشخص شدن تکلیف برنامه هستهای و موشکی ایران تحریک میکنند. پس از امضای تفاهمنامه هم این دو کشور {امارات و عربستان} بودند که آمریکا (مارکو روبیو) و کشورهای عربی را در منامه بحرین جمع کردند تا از طریق عمان تنگه هرمز را باز کنند و با ضایع کردن ایران این ابزار قدرت را از دست جمهوری اسلامی در بیاورند.»
امارات اعلام کرده که مبادلات با ایران را توقف میکند. اگر قرار باشد که اموال ایرانیها گرفته شوند، این توقف با 3موشک لغو میشود
قیمت دلار و طلا افزایش مییابد اما اقتصاد ایران به فروپاشی نمیرسد
بخشایش اردستانی درباره متوقف کردن تمام تجارت، مبادلات تجاری و تراکنشهای مالی با ایران گفت: «امارات اعلام کرده که مبادلات با ایران را توقف میکند. اگر قرار باشد که اموال ایرانیها گرفته شوند، این توقف با 3موشک لغو میشود. به نظرم آنها یک بار تجربه فشارهای اقتصادی را داشتهاند، میدانند در این زمینه هم موفق نخواهند شد و به هدف خود نمیرسند. البته احتمال دارد که ضرر و خسارات اقتصادی در ایران ایجاد شود و افزایش نرخ دلار و طلا به وجود میآید، اما بعید است که اقتصاد ایران به مرحله فروپاشی برسد.»
او درباره اظهارنظر قالیباف مبنی بر اینکه «هر چقدر قدرت نظامی داشته باشیم، اگر مردم گرسنه باشند و رشد اقتصادی و تولید ملی نداشته باشیم، نمیتوانیم در برابر فشارها دوام بیاوریم» تاکید کرد: «اولاً بین ما و آمریکا شرایط جنگی حاکم است. نکته دوم اینکه صحبتهای آقای قالیباف، مصرف داخلی دارد؛ همانطور که صحبتهای آقای ترامپ هم در آمریکا بیشتر مصرف داخلی دارد.»
عضو کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس در تشریح نکته سوم تاکید کرد: « آقای قالیباف برای دو مطلب به عراق رفته بود. یکی اینکه برای ۱۲ میلیارد دلار که از آنها طلب داریم و دیگر اینکه عراقیها شروع کردهاند امنیتشان را افزایش دهند و با توجه به پروژههایی که قرار است با آمریکا اجرا کنند، فضا را از امنیت به سمت اقتصاد بردهاند. بنابراین احتمال دارد که بخواهند سلاحهای گروههای حشدالشعبی و گروههای دیگر را بگیرند. ایران میتواند کمک کند و بخشی از این سلاحهایی که داده را به ایران برگردد. البته حشدالشعبی را نگه میدارد. ضمنا پیش از جنگهای اخیر هم عراق پولی به ایران نمیداد. آن زمان هم عراق به صورت غذا و دارو پرداخت میکرد. با این وجود؛ وقتی ما نیاز داشتیم، پول فیزیکی از آنها میگرفتیم و آمریکاییها هم موافقت میکردند که پول فیزیکی به ایران پرداخت شود.»
در ایران به مبارزه با فساد نیاز داریم
عضو کمیسیون امنیت ملی با اشاره به این که آقای علی زیدی هم مانند محمد سلمان مبارزه با فساد را شروع کرده است، گفت: «ما هم در ایران به ویژه در وزارت نفت به این مسئله نیاز داریم. علی زیدی هم وارد وزارت نفت شد و معاونان این وزارتخانه را دستگیر کرد و مشخص شد که در خانههایشان چقدر طلا و دلار دارند. حتی مشخص شد بخشهایی از حشدالشعبی هم دچار این معضل هستند. مردم عراق هم علی زیدی را تشویق کردند که با فساد مبارزه میکند. این همان چیزی که ما در ایران نیاز داریم.»
ایران در حالت تهاجمی قرار گرفته است
بخشایش تاکید کرد: «طبیعتاً ایران حالت تهاجمی پیدا کرده است. دلیل این تهاجم هم تغییراتی است که رهبر معظم در شورای عالی امنیت ملی انجام دادند. در حقیقت این تغییرات نوعی تهاجم است برای آن که
چگونه محاصره شکسته شود. آیا محاصره با نظامیگری شکسته میشود یا با پرتاب موشک؟ شاید هم با مورد حمله قرار دادن کشورهای منطقه این محاصره برداشته میشود؟ اگر قرار باشد فلهبر و کانتینربرها به ایران نیاید و نفت قابل صادرات نباشد، ما هم نمیگذاریم کشورهای عرب منطقه از تنگه هرمز تردد کنند. در این صورت مانند جنگهای ۱۲ روزه و ۴۰ روزه و ۱۳ روزه آنها به ترامپ فشار میآورند. یادمان باشد که ترامپ در کشورهای منطقه سرمایهگذاری کرده و به راحتی این کشورها را از دست نمیدهد. البته کشورهای منطقه هم ترامپ را به راحتی از دست نمیدهند.»
تحریم اقتصادی ترامپ ایران را از پا در نمیآورد بلکه ضعیف میکند
او افزود: «میخواهم بگویم که تحریم اقتصادی ترامپ نمیتواند ایران را از پا دربیاورد، اما قبول دارم که ایران ضعیف میشود، چون تراستیها پول را میبرند، میبلعند و میخورند. تراستیها پول را تحت عنوان سود، اسکونت و همراهی نکردن بانکها میبرند.»
بسیاری میگویند توسعه از دموکراسی میآید نه از دیکتاتوری
بخشایش در پاسخ به این سوال که به آقازادهها نزدیک قدرت اشاره کردید، آیا وقتی پای آنها میان باشد امکان مبارزه با فساد در ایران وجود دارد؟ به دیده بان ایران گفت: «تمام کشورهای دنیا سعی میکنند با فساد مبارزه کنند. در علوم سیاسی «سیاستهای مقایسه» وجود دارد که درباره تلاش کشورها برای مبارزه با فساد بحث میکند.»
او با اشاره به این که باید علت فساد را بررسی کرد، افزود: «عدهای میگویند: «فساد ناشی از ثروت است و برای کنترل فساد باید ثروت کنترل شود. برای کنترل ثروت هم باید توزیع عادلانه ثروت در دستور کار قرار گیرد.» بسیاری از دولتهای شرقی با ایدئولوژی کمونیستی و سوسیالیستی ثروت را زیر نظر دولت بردند تا به بخش خصوصی نرسد و بخش خصوصی فربه نشود. عدهای از کشورها مانند غربیها معتقدند؛ «فساد ناشی از قدرت است. یعنی قدرت فساد میآورد.» بنابراین برای کنترل فساد باید قدرت کنترل شود. برای کنترل قدرت هم باید قدرت در چارچوب قانون قرار گیرد و برای قرار گرفتن قدرت در چارچوب قانون، باید توزیع عادلانه قدرت در دستور کار قرار گیرد تا قدرت به دست یک نفر نیفتد. به همین دلیل بسیاری میگویند توسعه از دموکراسی میآید و توسعه از دیکتاتوری نمیآید. بعضیها هم میگویند که دیکتاتور مصلح برای برخی از کشورها خوب است.»
وای به روزی که جامعه فدای منفعت شخصی شود
این نماینده مجلس درباره چگونگی مبارزه با فساد در ایران تاکید کرد: «بخشی از این فساد میتواند سیستمی باشد. البته به دلیل مبارزه با فساد در رسانهها فساد در ایران زیرزمینی شده است. با این وجود هنوز هم میتوان با فساد مقابله و مبارزه کرد. اما چطور با فساد مبارزه کرد؟ وقتی شرایط عادی و جنگ تمام شود. پس از جنگ نیاز است یک فرد یا یک سیستم این فسادها را عریان و آشکار کند. اگر این فسادها آشکار نشود، این ذهنیت برای مردم شکل میگیرد که تمام کارمندان و دارندگان مناصب دولتی، ابزاری برای فشار بر مردم در اختیار دارند و این خیلی بد است.»
او با بیان این که اینکه عراقیها مبارزه با فساد شروع کردند، افزود: «ما هم باید مبارزه با فساد را شروع کنیم. به نظرم این تعویض قوه قضاییه شاید در راستای این مسئله باشد. البته من هنوز نمیدانم چون باید به نتیجه نگاه کنیم نه پروسه. اما وای به روزی که هر کسی از ابزاری که در اختیار دارد برای تحمیل بر جامعه و منفعت خود استفاده و جامعه را فدای منفعت شخصی کند.»
فساد دامنگیر جامعه شده است
این عضو کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس بار دیگر به تراستیها اشاره کرده و گفت: «میگویند ۸۰ تا بیش از ۹۰ میلیارد دلار صادرات نفت و پتروشیمی داشتند که باید به کشور برگردد. وقتی ما 80-90 میلیارد دلار داشته باشیم چرا باید برای 6 یا 10 میلیارد دلار با آمریکاییها دعوا کنیم؟ اما تراستیها مدعی شدهاند که ما از بانک مرکزی طلبکار هستیم و پول صادرات نفت را برای واردات هزینه کردهایم. ما میگوییم چرا شما هم صادرات انجام میدهید، هم واردات؟ یعنی هم از صادرات میخورید، هم از واردات؟ هم از آخور میخورید، هم از توبره؟»
او افزود: «یک مقدار فساد طبیعی است، اگر این فساد نبود که جامعه به زندان، قوه قضاییه و پلیس نیازی نداشت. اما وای به زمانی که فساد دامنگیر جامعه شود. وقتی فساد دامنگیر جامعه میشود، باید برای برکندن این جرثومه فکر اساسی کرد.»
باید برای مبارزه با فساد تا پایان جنگ صبوری کنیم
بخشایش اردستای در پاسخ به این سوال که فساد دامنگیر جامعه شده است؟ تاکید کرد: «تقریبا بله. اما به دلیل شرایط جنگی، باید صبوری کنیم و پس از جنگ به این مسئله رسیدگی کنیم. یکی از راههای مبارزه با فساد این است که بخش خصوصی را تقویت و فربه کنیم. این تقویت باعث میشود که دیگر کسی وارد گروه فساد نشود.»
