سید عمار حکیم، رهبر جریان حکمت ملی عراق:
پیکر رهبر شهید انقلاب نه به عنوان رهبر یک کشور بلکه به عنوان یکی از مراجع مسلمانان به عراق انتقال خواهد یافت/ بیش از ۲۵۰ شخصیت ارشد سیاسی و نظامی از سطوح اول، دوم و سوم ایران هدف قرار گرفتند، اما نظام همچنان پابرجا ماند
رهبر جریان حکمت ملی عراق، درباره تشییع پیکر رهبر شهید انقلاب اسلامی ایران، در کربلای معلی و نجف اشرف گفت: پیکر رهبر شهید انقلاب به عنوان رهبر یک کشور برای تشییع به عراق منتقل نمیشود، بلکه به عنوان یکی از مراجع مسلمانان به عراق انتقال خواهد یافت.
به گزارش جریان رسانه ای حکمت ملی عراق در ایران، سید عمار حکیم در گفتوگوی اختصاصی با شبکه خبری العالم به مناسبت آیین وداع و تشییع رهبر شهید انقلاب، به تشریح ابعاد مختلف شخصیت رهبر شهید انقلاب اسلامی، و مهمترین ویژگیهای شخصیتی و تأثیرگذاری ایشان در ایران و جهان پرداخت.
وی با بیان اینکه رهبر شهید انقلاب اسلامی از شخصیتی جامع و فراگیر برخوردار بودند، گفت: شخصیت ایشان ابعاد متنوع علمی، فکری، اجتماعی، فرهنگی، امنیتی و سیاسی را در بر میگرفت.
رهبر جریان حکمت ملی عراق با اشاره به جامعیت شخصیت رهبر شهید انقلاب تصریح کرد: اگرچه جنبه سیاسی، بدون تردید یکی از وجوه شخصیت ایشان بود، اما رهبر شهید انقلاب شخصیتی جامع و فراگیر داشتند که ابعاد متنوع علمی، فکری، اجتماعی، فرهنگی، امنیتی و دیگر حوزهها را نیز در کنار بعد سیاسی شامل میشد.
حکیم افزود: آنچه در شخصیت ایشان بیش از همه برجسته بود، رویکرد اصولی و پایبندی به مبانی ثابت فکری بود. این رویکرد، امتداد مکتب فکری امام خمینی (ره) به شمار میرفت و این اصول و مبانی ثابت، طی بیش از سه دهه رهبری ایشان بر امت اسلامی، بدون تغییر باقی ماند.
وی ادامه داد: حتی در جلسات خصوصی که ما و بسیاری از رهبران جهان اسلام با ایشان حضور داشتیم، همواره این اصول اساسی محور گفتوگوها بود و رهبر شهید انقلاب پیوسته بر همان مبانی ثابت تأکید میکردند.
رهبر جریان حکمت ملی عراق اظهار داشت: در سخنرانیهای عمومی نیز که با هدف تبیین افکار عمومی ایراد میشد، همواره شاهد تأکید ایشان بر همین مبانی ثابت و اصول مبتنی بر آموزههای اسلامی و آیات قرآن کریم بودیم و سپس متناسب با شرایط سیاسی و تحولات روز، این اصول بر واقعیتهای موجود تطبیق داده میشد.
حکیم در پایان این بخش تأکید کرد: ترکیب میان اصول و مبانی ثابت با متغیرهای زمان، و تطبیق این متغیرها بر پایه همان اصول و بهکارگیری مبانی ثابت در عرصه زندگی با انعطافپذیری متناسب با شرایط، یکی از برجستهترین ویژگیهای شخصیت سیاسی رهبر شهید بود.
روایت حکیم از دیدارهای خصوصی با رهبر شهید انقلاب
سید عمار حکیم، رهبر جریان حکمت ملی عراق، با روایت دیدارهای خصوصی خود با رهبر شهید انقلاب اسلامی، از اهتمام ویژه ایشان به مسائل عراق سخن گفت.
حکیم اظهار داشت: حقیقت این است که جلسات خصوصی متعددی با ایشان داشتیم؛ برخی از این دیدارها طولانی بود و حدود یک ساعت و نیم یا نزدیک به آن به طول میانجامید. این جلسات سرشار از بحث، گفتوگو و مشورت درباره مسائل و موضوعات مختلف بود.
وی افزود: خاطرات بسیار زیادی از آن دیدارها وجود دارد، اما آنچه بیش از همه با این مناسبت تناسب دارد، اهتمام ویژه ایشان به عراق است.
رهبر جریان حکمت ملی عراق تأکید کرد: شخصاً هیچیک از مقامات ارشد جمهوری اسلامی ایران، حتی مسئولانی که به پرونده عراق اهتمام و توجه دارند، را با نگاه، شناخت و عمقی که در رهبر شهید انقلاب نسبت به عراق مشاهده کردم، ندیدهام.
حکیم: حمایت ایران همواره در مسیر تقویت استقلال عراق بود
رهبر جریان حکمت ملی عراق با اشاره به اهتمام ویژه رهبر شهید انقلاب اسلامی، به عراق، گفت: ایشان توجه ویژهای به جایگاه عراق در سیاست خارجی جمهوری اسلامی ایران داشتند.
سید عمار حکیم اظهار داشت: ایشان در ابتدای مسیر علمی خود، هرچند برای مدتی کوتاه، چند ماهی را در نجف اشرف سپری کردند. همچنین به دستور امام خمینی (ره)، در دوران ریاست جمهوری مسئولیت پرونده عراق را بر عهده داشتند و به همین دلیل با واقعیتهای این کشور ارتباطی نزدیک داشتند.
وی افزود: رهبر شهید انقلاب اسلامی به پیچیدگیهای صحنه عراق آگاهی کامل داشتند و جزئیات تحولات این کشور را به شکلی شگفتانگیز درک میکردند؛ از همین رو، دیدگاهها و ملاحظات ایشان درباره عراق همواره ارزشمند و راهگشا بود.
رهبر جریان حکمت ملی عراق ادامه داد: ایشان همواره توصیه میکردند که ویژگیهای خاص عراق مورد توجه قرار گیرد و تأکید داشتند عراق کشوری عربی با بافت اجتماعی، فرهنگی و آداب و رسوم ویژه خود است.
حکیم خاطرنشان کرد: اهتمام رهبر به عراق، تنها در حد موضعگیری سیاسی نبود، بلکه با ارتباط مستمر با رهبران عراقی همراه بود؛ ارتباطی که به اعتقاد من، درباره رهبران دیگر کشورها با چنین گستردگی و عمقی وجود نداشت.
وی با اشاره به مواضع جمهوری اسلامی ایران در قبال عراق گفت: حمایت ایران از عراق، حتی در مقاطعی که با سیاستهای روزمره آن همخوانی نداشت، قابل توجه بود. پس از سقوط رژیم صدام، با وجود مخالفت جمهوری اسلامی ایران با حضور و اشغالگری آمریکا، ایران نخستین کشوری بود که شورای حکومتی عراق را که آغازگر شکلگیری نظام سیاسی مبتنی بر اراده مردم عراق بود، به رسمیت شناخت و در ادامه نیز همواره از روند سیاسی عراق حمایت کرد.
رهبر جریان حکمت ملی عراق در ادامه، در پاسخ به پرسشی درباره مفهوم به رسمیت شناختن شورای حکومتی عراق، تصریح کرد: به رسمیت شناختن این شورا در شرایط اشغال عراق از سوی آمریکا، در واقع تلاشی برای کمک به عراقیها در جهت تقویت استقلال و توانمندسازی آنان در اداره کشورشان بود و قرار گرفتن عراق در مسیر استقلال، آغاز این روند محسوب میشد که جمهوری اسلامی ایران از آن حمایت کرد.
حکیم افزود: مرحوم پدرم، سید عبدالعزیز حکیم (رحمهالله علیه)، از همان ابتدا خواستار گفتوگوی جمهوری اسلامی ایران و آمریکا درباره عراق بود. در آن مقطع تنش و اصطکاک میان دو طرف وجود داشت و موضع جمهوری اسلامی ایران درباره گفتوگو نیز روشن بود.
وی ادامه داد: پس از درخواست رسمی و علنی مرحوم پدرم که در آن زمان ریاست ائتلاف یکپارچه عراق را بر عهده داشت، رهبر شهید انقلاب چند روز بعد در مشهد مقدس به این درخواست پاسخ دادند و به صورت علنی با آغاز گفتوگو موافقت کردند.
رهبر جریان حکمت ملی عراق تأکید کرد: این تصمیم زمینه برگزاری نخستین نشستهای سهجانبه و رودرروی عراق، جمهوری اسلامی ایران و آمریکا در بغداد را برای کاهش فشارها فراهم کرد تا اختلافات تهران و واشنگتن، هیچگونه بازتاب منفی بر صحنه داخلی عراق نداشته باشد.
حکیم: ایران به فرمان رهبر شهید، نخستین حامی عراق در نبرد با داعش بود
رهبر جریان حکمت ملی عراق، با تشریح نقش جمهوری اسلامی ایران در مقابله با گروه تروریستی داعش، تأکید کرد که در بحرانیترین روزهای حمله این گروه تروریستی به عراق، این ایران بود که به دستور رهبر شهید انقلاب برای حمایت از ملت عراق وارد میدان شد.
سید عمار حکیم گفت: زمانی که داعش به عراق حمله کرد و همه در بهت و حیرت بودند و در شرایطی که ارتش و نیروهای مسلح عراق فروپاشیده بودند و هیچ کشوری حاضر به کمک به عراق نبود، این جمهوری اسلامی ایران بود که به فرمان ایشان، فرمانده میدان، شهید حاج قاسم سلیمانی را به صحنه اعزام کرد و با بهرهگیری از تجربه خود، حمایت و پشتیبانی کامل از همه مردم عراق در تمامی مناطق را بر عهده گرفت.
وی افزود: در همان مقطع، حضرت آیتالله سید علی حسینی سیستانی فتوای جهاد دفاعی را صادر کردند و صدها هزار جوان برای دفاع از عراق بسیج شدند، اما سازماندهی این نیروها و بهکارگیری آنها در عملیات مقابله با داعش، نیازمند تخصصی بود که عراق در آن شرایط از آن برخوردار نبود.
رهبر جریان حکمت ملی عراق ادامه داد: در همین مرحله، جمهوری اسلامی ایران، شهید حاج قاسم سلیمانی و تیم همراه وی با تمام توان در کنار عراق ایستادند و حتی انبارهای راهبردی ارتش و نیروهای مسلح ایران را گشودند و بهصورت گسترده سلاح و تجهیزات مورد نیاز را برای کمک به عراقیها در نبرد با داعش در اختیار آنان قرار دادند.
حکیم با اشاره به حمایتهای رهبر شهید انقلاب اسلامی از عراق گفت: حمایت جمهوری اسلامی ایران تحت امر رهبر شهید انقلاب کاملاً روشن بود. در یکی از دیدارها، رهبر شهید انقلاب به من فرمودند: «سید عمار، خدا میداند اگر کسی به من بگوید سید علی، اگر فلان کار را انجام دهی، جایگاه عراق صد درجه ارتقا پیدا میکند و انجام آن برای من مقدور باشد، در انجامش تردید نخواهم کرد تا جایگاه عراق صد درجه بالاتر از امروز قرار گیرد.»
وی افزود: رهبر شهید انقلاب تأکید داشتند که «ما عراق را عزیز، قوی، مؤثر و تأثیرگذار میخواهیم.» حکیم خاطرنشان کرد که این نگاه و رویکرد رهبر شهید انقلاب اسلامی، همواره معطوف به تقویت قدرت و عزت عراق بود و ایشان برای تحقق این هدف تلاش میکردند.
از توصیههای رهبر شهید انقلاب اسلامی به عراقیها
رهبر جریان حکمت ملی عراق با بیان بخشی از توصیههای رهبر شهید انقلاب، به رهبران عراقی، گفت که رهبر شهید انقلاب همواره بر حفظ دو نعمت بزرگ عراق، یعنی مرجعیت دینی و الحشد الشعبی، تأکید داشتند و در عین حال، مسئولان عراقی را به اولویت دادن به منافع ملی کشورشان توصیه میکردند.
سید عمار حکیم تصریح کرد: هر زمان که رهبران عراق در طول سالها با رهبر شهید انقلاب دیدار میکردند، ایشان میفرمودند: «شما در عراق دو نعمت دارید و باید قدر آنها را بدانید. نخست، مرجعیت آیتالله سیستانی است؛ این نعمت بزرگی از جانب خداوند است. از شخصیتی با این دانش، عمق و بینش بیاموزید.» رهبر شهید انقلاب همچنین تأکید میکردند که «اگر نظر من با نظر آیتالله سیستانی درباره جامعه عراق متفاوت شد، نظر آیتالله سیستانی را مقدم بدارید.»
وی افزود: هرگاه از رهبر شهید انقلاب درباره موضوعی مرتبط با عراق سؤال میشد، نخستین پرسش ایشان این بود که «نظر آیتالله سیستانی در این باره چیست؟» تا اطمینان حاصل کنند که اگر نظری ارائه میدهند، با دیدگاه مرجعیت عالی دینی در نجف اشرف مغایرت نداشته باشد.
رهبر جریان حکمت ملی عراق خاطرنشان کرد: رهبر شهید انقلاب، الحشد الشعبی را دومین نعمت عراق میدانستند و تأکید داشتند که این سازمان در نتیجه فتوای آیتالله سیستانی تشکیل شد و جوانان مخلص و مؤمن آن برای مقابله با داعش به میدان آمدند و از عراق دفاع کردند.
اینکه بیش از ۲۵۰ شخصیت ارشد سیاسی و نظامی از سطوح اول، دوم و سوم نظام هدف قرار گرفتند، اما نظام همچنان پابرجا ماند، آمادگی خود را در بالاترین سطح حفظ کرد و نهادهای آن بدون وقفه به فعالیت ادامه دادند
حکیم افزود: رهبر شهید انقلاب، مرجعیت و الحشد الشعبی را دو نعمت اساسی عراق میدانستند که باید از آنها حفاظت و صیانت شود، زیرا عزت عراق در گرو این دو است. وی تصریح کرد که مرجعیت دینی در نجف اشرف طی هزار سال گذشته، در بسیاری از مقاطع حساس و سرنوشتساز، منشأ هدایت و روشنگری مردم عراق بوده و مواضع حضرت آیتالله سیستانی در شرایط دشوار و نقاط عطف کشور، گواه این نقش تاریخی است. همچنین الحشد الشعبی در کنار ارتش، پلیس و دیگر نیروهای مسلح، یکی از ارکان اصلی امنیت کشور و نظام سیاسی عراق به شمار میرود و این، همان نگاه روشن رهبر شهید انقلاب اسلامی برای حفاظت و تقویت عراق بود.
رهبر جریان حکمت ملی عراق در ادامه با اشاره به توصیههای رهبر شهید انقلاب درباره منافع ملی عراق گفت: رهبر شهید انقلاب اشراف کاملی بر شرایط نجف اشرف، روابط میان مراجع دینی و جایگاه آیتالله سیستانی داشتند و به دلیل حضور میدانی ایشان در عراق، معتقد بودند که مرجعیت نجف از آگاهی و اشراف ویژهای نسبت به جزئیات مسائل این کشور برخوردار است؛ رویکردی که برخاسته از احترام به حوزه علمیه نجف، مرجعیت دینی و ویژگیهای خاص عراق بود.
حکیم افزود: در موارد متعددی که درباره برخی جزئیات از رهبر شهید انقلاب سؤال میکردیم، ایشان میفرمودند: «شما عراقی هستید و باید مصلحت کشور خود را مقدم بدارید. مصلحت عراق را بررسی و ارزیابی کنید و ببینید چه چیزی به سود کشور شماست؛ حتی اگر ارزیابی شما با دیدگاه برادرانتان در جمهوری اسلامی ایران متفاوت باشد، باز هم مصلحت عراق را در اولویت قرار دهید.»
وی در ادامه تصریح کرد: رهبر شهید انقلاب همچنین به مسئولان عراقی تأکید میکردند که در صورت تعارض منافع، ممکن است جمهوری اسلامی ایران در آن موضوع خاص به دلیل تفاوت منافع از آنها حمایت نکند، اما در مسیر کلی همچنان خواهان عزت و اقتدار عراق است. حکیم تأکید کرد که این رویکرد، نشاندهنده احترام، واقعبینی و انعطافپذیری رهبر شهید انقلاب اسلامی در قبال ویژگیهای خاص عراق بود.
تشییع رهبر شهید انقلاب اسلامی در عراق، تجلی پیوند مرجعیت، اهلبیت(ع) و همبستگی ملتهای مسلمان است
رهبر جریان حکمت ملی عراق درباره تشییع پیکر رهبر شهید انقلاب اسلامی ایران، رهبر شهید انقلاب، در کربلای معلی و نجف اشرف، تأکید کرد که این حضور نه به عنوان تشییع رهبر یک کشور، بلکه به عنوان بدرقه یکی از مراجع بزرگ مسلمانان، حامل پیامهای عمیق دینی، فرهنگی و تاریخی خواهد بود.
سید عمار حکیم گفت: تصور نمیکنم پیکر رهبر شهید انقلاب به عنوان رهبر یک کشور برای تشییع در کشور دیگری به عراق منتقل شود، بلکه پیکر ایشان به عنوان مرجعی از مراجع مسلمانان به عراق خواهد آمد.
وی افزود: انتقال پیکر ایشان برای زیارت ائمه اطهار (ع) پیش از خاکسپاری در جوار حضرت امام رضا (ع) در مشهد مقدس، از یک سو بیانگر سیره رهبر شهید انقلاب، وفاداری ایشان به اهلبیت (ع) و آرزویی است که بارها در طول زندگی خود برای زیارت عتبات عالیات ابراز کرده بودند، اما شرایط تحقق آن را فراهم نکرد. از این رو، آنچه در دوران حیات ایشان محقق نشد، پس از شهادت و پیش از خاکسپاری به انجام خواهد رسید.
رهبر جریان حکمت ملی عراق تصریح کرد: این تشییع، جنبه دیگری نیز دارد که به اشتراکات فرهنگی، دینی و اجتماعی در گستره بزرگ تاریخی میان ملتهای منطقه مرتبط است و بدون تردید همه این پیامها در دل چنین مراسمی نهفته است.
حکیم با اشاره به واکنش مردم عراق پس از شهادت رهبر شهید انقلاب اسلامی گفت: مردم عراق به صورت خودجوش به این حادثه واکنش نشان دادند؛ به گونهای که مردم، عشایر و صدها هزار نفر، بدون هیچ فراخوانی، برای روزهای طولانی به خیابانها آمدند، لباس سیاه بر تن کردند و هزاران مجلس عزاداری در شهرها، روستاها و مناطق مختلف عراق برپا شد.
وی افزود: مردم عراق از نظر عاطفی با مرجع مسلمانان که به این شکل هدف ترور قرار گرفت، ابراز همدردی کردند و احساس عمیقی از مظلومیت و همبستگی شکل گرفت. به اعتقاد من، این پیوند عظیم عاطفی در مراسم تشییع پیکر رهبر شهید انقلاب در عراق نیز بهروشنی نمایان خواهد شد.
رهبر جریان حکمت ملی عراق در پاسخ به پرسشی درباره نحوه تلفیق ایدئولوژی انقلاب اسلامی با الزامات نظام بینالملل و تحولات منطقهای در بیش از سه دهه رهبری رهبر شهید انقلاب، اظهار داشت: در حقیقت، این رویکرد حاصل تکامل میان «فقه انقلاب» و «فقه دولت» بود.
وی تصریح کرد: رهبر شهید انقلاب جایگاه رهبری انقلاب اسلامی را فراتر از شاخصههای عملکرد سیاسی رئیسجمهور و دولت ایران میدانستند؛ زیرا دولت مقتضیات و الزامات خاص خود را دارد، اما جایگاه رهبری از انعطاف بیشتری در گفتمان انقلابی و پرداختن به مسائل امت اسلامی برخوردار است.
نگاه فرامرزی رهبر شهید انقلاب، جایگاه منطقهای و جهانی جمهوری اسلامی را تقویت کرد
رهبر جریان حکمت ملی عراق با اشاره به مواضع رهبر شهید انقلاب در قبال مسئله فلسطین، تأکید کرد که حمایت از ملت فلسطین همواره در چارچوب سیاستهای ثابت جمهوری اسلامی ایران و در امتداد خط فکری امام خمینی (ره) دنبال شده است.
سید عمار حکیم گفت: مسئله حمایت از فلسطین به روشنی در چارچوب سیاست ثابت جمهوری اسلامی ایران طی دهههای گذشته و در امتداد سیاستهای امام خمینی (ره) قرار داشت و این رویکرد در مواضع رهبر شهید انقلاب نیز کاملاً آشکار و مشهود بود.
وی افزود: رهبر شهید انقلاب همواره گفتمان انقلابی را پاسداری میکردند، ملت را بسیج و روحیه امید و خوشبینی را تقویت میکردند. این جایگاه رهبری در بزنگاهها و شرایط دشواری که جمهوری اسلامی ایران یا منطقه با آن روبهرو میشد، بهخوبی نمایان بود. ما در شخصیت ایشان صلابتی را که از ویژگیهای یک رهبر است، در کنار درایت و واقعگرایی مشاهده میکردیم.
رهبر جریان حکمت ملی عراق با تشریح ابعاد تأثیرگذاری رهبر شهید انقلاب در معادلات منطقهای و بینالمللی، گفت: جمهوری اسلامی ایران به دلیل جایگاه، ظرفیتها و رویکرد فرامرزی خود، نقشی فراتر از مرزهای جغرافیایی ایفا کرده است.
سید عمار حکیم اظهار داشت: نخست آنکه ایران از نظر وسعت، وزن و توانمندیهای خود، در جایگاه یک قاره قرار دارد. دوم آنکه گفتمان و موضوعات مورد اهتمام جمهوری اسلامی ایران هرگز به مرزهای این کشور محدود نبوده، بلکه توجه به مسائل عمومی مسلمانان و حتی غیرمسلمانان مظلوم را نیز دربر گرفته است.
وی افزود: قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران نیز بر این مسئولیت تأکید دارد و رسیدگی به دغدغههای مستضعفان و مسلمانان را از وظایف نظام اسلامی میداند. همین رویکرد موجب شده است ابتکارعملهای جمهوری اسلامی ایران تأثیری بسیار فراتر از مرزهای این کشور داشته باشد.
حکیم خاطرنشان کرد: این تأثیر را در مقاطع مختلف شاهد بودهایم. رهبر شهید به نهادسازی شناخته میشدند و یکی از ویژگیهای برجسته ایشان، تأسیس و توسعه نهادهایی بود که طی بیش از سه دهه رشد کردند و امروز در جهان اسلام نقش مهم و تأثیرگذاری ایفا میکنند.
وی ادامه داد: مجمع جهانی اهلبیت (ع) به پیروان خود در سراسر جهان اهتمام دارد، مجمع جهانی تقریب مذاهب اسلامی در مسیر گفتوگو و تقریب میان مذاهب اسلامی فعالیت میکند و جامعه المصطفی نیز با جذب دانشجویانی از نزدیک به ۱۰۰ کشور، در تربیت نیروهای اثرگذار در کشورهای مختلف نقشآفرینی کرده است. همچنین سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی و دیگر نهادهایی که در آغاز فعالیتی محدود داشتند، به مرور گسترش یافتند و در عرصههای مختلف جهان اسلام به نهادهایی تأثیرگذار تبدیل شدند.
ساختارهای نهادی بناشده توسط رهبر شهید انقلاب، ایران را در برابر بزرگترین تهاجم نظامی حفظ کرد
رهبر جریان حکمت ملی عراق، نهادسازی را یکی از مهمترین میراثهای رهبر شهید انقلاب دانست و تأکید کرد که استحکام این ساختارها نقش تعیینکنندهای در حفظ ثبات جمهوری اسلامی ایران در برابر تجاوز اخیر آمریکا و رژیم صهیونیستی داشته است.
سید عمار حکیم گفت: رهبر شهید انقلاب یک روش و یک جریان بزرگ در جهان اسلام طراحی کردند که بر پایه ارزشهای انقلاب اسلامی شکل گرفت و در مناطق مختلف جهان گسترش یافت. همچنین ایشان بنیانگذار ساختارهای نهادی مستحکمی بودند که طی بیش از سه دهه بر اساس اصل «برخیزید و توکل به خدا کنید» شکل گرفت و توسعه یافت.
وی خاطرنشان کرد: پس از یاری و توفیق الهی، اگر این ساختارهای نهادی وجود نداشت، پایداری و استقامت جمهوری اسلامی ایران در برابر تجاوز نظامی اخیر آمریکا و رژیم صهیونیستی حاصل نمیشد؛ تجاوزی که در آن، قویترین ارتش جهان و قدرتمندترین ارتش منطقه با همراهی بسیاری از کشورها در یک سو قرار داشتند و جمهوری اسلامی ایران به تنهایی در سوی دیگر ایستاده بود.
حکیم در پایان تصریح کرد: اینکه بیش از ۲۵۰ شخصیت ارشد سیاسی و نظامی از سطوح اول، دوم و سوم نظام هدف قرار گرفتند، اما نظام همچنان پابرجا ماند، آمادگی خود را در بالاترین سطح حفظ کرد و نهادهای آن بدون وقفه به فعالیت ادامه دادند، بزرگترین آزمون و مهر تأییدی بر استحکام ساختارهای نهادی بود که رهبر شهید انقلاب بنیان گذاشتند؛ موضوعی که بسیاری از ناظران جهان را شگفتزده کرد.