وقتی وطن‌دوستی فقط به کار حذف رقبا می‌آید! / پشت‌پرده خشم ناگهانی علیه فرزین دبیری چیست؟
فرزین دبیری، برادرزاده معاون سابق مسعود پزشکیان، که در انتخابات اسفند ۱۴۰۳ به شکل سرزده وارد هیئت‌رئیسه فدراسیون فوتبال شده بود، به دلیل بلند نشدن هنگام پخش سرود ملی در مراسم تشییع حمید علیدوستی، از سمت خود برکنار شد. این برکناری حواشی و سؤالات زیادی را با خود به همراه آورده است.
هفته گذشته حمید علیدوستی، ستاره سابق فوتبال ایران، درگذشت و مراسم تشییع او در ورزشگاه شهید شیرودی یا همان امجدیه سابق برگزار شد؛ مراسمی که حاشیه‌های فراوانی به دنبال داشت. از حضور ترانه علیدوستی با استایل خاص گرفته تا بلند نشدن تعداد قابل‌توجهی از حاضران، از جمله علی دایی و عادل فردوسی‌پور، هنگام پخش سرود ملی. یکی از افرادی که هنگام پخش سرود ملی از جای خود برنخاست، فرزین دبیری، عضو هیئت‌رئیسه فدراسیون فوتبال، بود. پس از مراسم، تعدادی از رسانه‌ها و چهره‌های سیاسی با گرایش خاص، با حمله به این نفرات، آن‌ها را به وطن‌فروشی متهم کرده و خواستار برخورد نهادهای نظارتی با آن‌ها شدند. اما از آنجایی که علی دایی و عادل فردوسی‌پور سمت دولتی یا حاکمیتی خاصی ندارند، فشار تنها به بعد رسانه‌ای محدود شد. بااین‌حال، در مورد فرزین دبیری ماجرا به سمت فشار برای برکناری او از سمت خود در هیئت‌رئیسه فدراسیون فوتبال پیش رفت و در نهایت این اتفاق دوشنبه‌شب رخ داد. در همین زمینه رسانه‌ها گزارش دادند: «ارکان قضایی فدراسیون فوتبال تشکیل جلسه دادند و تا زمان تشکیل جلسه بعدی هیئت‌رئیسه (۹ دی)، عضویت وی را در هیئت‌رئیسه این فدراسیون تعلیق کردند. همچنین کلیه فعالیت‌های دبیری در فوتبال تا اطلاع ثانوی ممنوع شد.»
فرزین دبیری چطور وارد هیئت‌رئیسه شد؟
انتخابات اسفند ۱۴۰۳ فدراسیون فوتبال حواشی بسیار زیادی داشت. مهدی تاج با حذف رقبای اصلی خود، یعنی شهاب‌الدین عزیزی‌خادم و علی کفاشیان، در انتخاباتی یک‌طرفه توانست صندلی ریاست خود را حفظ کند. در بخش هیئت‌رئیسه نیز اتفاقات قابل‌توجهی رخ داد. تعدادی چهره جدید موفق شدند قدیمی‌های هیئت‌رئیسه را که ارتباطات خوبی با اعضای مجمع فدراسیون فوتبال داشتند، کنار بزنند و وارد هیئت‌رئیسه شوند. یکی از این افراد فرزین دبیری بود؛ او برادرزاده شهرام دبیری، معاون پارلمانی سابق مسعود پزشکیان، است. شهرام دبیری سال گذشته پس از حواشی مربوط به سفر به قطب جنوب از سمت خود کنار رفت. شهرام و فرزین سال‌ها در استان آذربایجان شرقی مالکیت و مدیریت تیم دبیری تبریز را بر عهده داشته‌اند. بعد از انتخابات فدراسیون، بسیاری از کارشناسان گفتند ورود فرزین دبیری به هیئت‌رئیسه به‌نوعی سهم دولت در مدیریت فوتبال بوده است که مهدی تاج با ادای آن توانسته همراهی بخشی از بدنه دولت را برای حذف رقبا و یکه‌تازی در انتخابات به دست آورد.
نزدیکی فرزین با دولت تنها روایت آن انتخابات جنجالی نبود. پس از انتخابات، تعدادی از اعضای مجمع و چهره‌های فوتبالی به‌صورت واضح از خریدوفروش رأی توسط برخی افراد راه‌یافته به هیئت‌رئیسه گفتند. آن‌ها بدون اسم آوردن از فرد خاصی، به چهره‌های جوان راه‌یافته اشاره کردند. این مسئله در روزهای پس از انتخابات واکنش‌هایی برانگیخت و حتی تاج و رفقا وعده برخورد و پیگیری دادند، اما مثل همه وعده‌های سابق به فراموشی سپرده شد.
تعصب روی وطن، سرود ملی و مفاهیم این‌چنینی بسیار نیکو است، اما اگر جنبه نمایش و سیاسی‌کاری نداشته باشد؛ درست مثل اتفاقی که در حال حاضر در مورد فرزین دبیری رخ داده است
سرود ملی؛ خط قرمز یا بهانه؟
مشخص نیست فرزین دبیری چرا هنگام پخش سرود ملی از جای خود بلند نشد؛ چراکه او تا به امروز نه موضع سیاسی داشته، نه کنشگری خاصی انجام داده است. شاید دبیری به‌واسطه نشستن کنار علی دایی ـ که به‌صورت خانوادگی رابطه نزدیکی با هم دارند ـ و بلند نشدن شهریار، در یک آن تصمیم گرفته در جای خود بنشیند.
دبیری پس از حواشی مربوط به این اتفاق، در گفت‌وگو با ایرنا، ضمن ابراز پشیمانی، اشتباه خود را پذیرفت. دبیری گفت: «اشتباه خودم را پذیرفته‌ام و هیچ توجیهی برای آن ندارم. اینکه این اتفاق به دلیل حواس‌پرتی یا هر موضوع دیگری رخ داده باشد، در اصل ماجرا تفاوتی ایجاد نمی‌کند و اشتباه من بوده است. در مراسم‌های مختلف ورزشی و ملی حضور داشته‌ام و همیشه به سرود ملی احترام گذاشته‌ام.»
اما این عذرخواهی هم کارساز نبود و رسانه‌ها و برخی افراد مصرانه خواستار استعفا یا برکناری او از هیئت‌رئیسه فدراسیون فوتبال شدند. پس از استنکاف دبیری از استعفا، در روزهای بعد خبر رسید عده‌ای از اعضای مجمع در حال جمع‌آوری امضا برای تعلیق دبیری از سمت خود هستند تا در مجمع پیش رو در دی‌ماه، حکم برکناری او را با رأی‌گیری صادر کنند.
بااین‌حال، آنچه در روزهای گذشته مورد بحث قرار گرفته، این است که آیا برخی رسانه‌ها، افراد و اعضای مجمع واقعاً نسبت به بلند نشدن یک فرد برای سرود ملی برافروخته شدند یا این مسئله را فرصتی مناسب برای تسویه‌حساب با یک فرد ناخودی در هیئت‌رئیسه فدراسیون فوتبال دیدند؟ چراکه اگر واقعاً خط قرمز آن‌ها کشور، احترام به سرود ملی و مسائلی از این دست بوده باشد، باید خیلی قبل‌تر از این‌ها برای برخی افراد دیگر، از جمله مهدی تاج، مشغول جمع‌آوری امضا می‌شدند.
ابهامات قانونی برکناری دبیری
در خبر منتشرشده توسط رسانه‌ها آمده است که ارکان قضایی فدراسیون فوتبال حکم تعلیق فرزین دبیری را صادر کرده‌اند، اما در این خبر اشاره نشده که کدام رکن قضایی (اخلاق یا انضباطی یا تعیین وضعیت یا...) و با استناد به کدام ماده از آیین‌نامه‌های انضباطی و اخلاقی؟ در حال حاضر بند مشخصی در قانون در رابطه با بلند نشدن برای سرود ملی وجود ندارد که رکن قضایی بخواهد با استناد به آن فردی را تعلیق کند. همچنین در مسئله صدور حکم در ارکان قضایی، چیزی به اسم تعلیق عضو هیئت‌رئیسه وجود ندارد. ارکان قضایی می‌توانند فرد را به دلیل تخطی از قانون محروم کنند، اما تعلیق یا برکناری یک عضو فدراسیون که با رأی مجمع آمده، تنها با رأی اعضای مجمع امکان‌پذیر خواهد بود. در اساسنامه قبلی فدراسیون، هیئت‌رئیسه می‌توانست رئیس، نواب یا یکی از اعضا را با طی شدن تشریفات، عزل موقت کند، اما این بند در بازنویسی اساسنامه برداشته شد. بنابراین مشخص نیست دقیقاً تشریفات قانونی عزل موقت فرزین دبیری به چه صورت انجام شده است. اگر بحث جمع‌آوری امضا توسط اعضای مجمع هم صحت داشته باشد، باز هم ابهامات زیادی وجود خواهد داشت.
به‌صورت کلی، اعضای مجمع فدراسیون فوتبال حق دارند فردی را که به او رأی داده‌اند، برکنار کنند. برای برکناری چنین فردی، دو سوم آرا در جلسه مجمع مورد نیاز است. در حال حاضر گفته می‌شود دی‌ماه جلسه بعدی مجمع عمومی فدراسیون فوتبال برگزار می‌شود و در آن، برکناری قطعی دبیری به رأی گذاشته خواهد شد.
کجا بودید تا حالا؟
تعصب روی وطن، سرود ملی و مفاهیم این‌چنینی بسیار نیکو است، اما اگر جنبه نمایش و سیاسی‌کاری نداشته باشد؛ درست مثل اتفاقی که در حال حاضر در مورد فرزین دبیری رخ داده است. در اینجا اصلاً بحث دبیری مطرح نیست که اتفاقاً عضو درخشان هیئت‌رئیسه هم نبوده و شاید حضور یا عدم حضورش، مثل بیشتر اعضای فدراسیون، علی‌السویه است.
آنچه محل تردید شده، رفتار اعضای مجمع فدراسیون فوتبال است؛ آن‌هایی که به‌عنوان رکن اصلی فوتبال، سال‌هاست چشمان خود را روی فجایعی که در فوتبال رخ داده و اعتبار کشور را به بازی گرفته، بسته‌اند، اما اینجا در مقابل یک عضو هیئت‌رئیسه فرصت عرض‌اندام پیدا کرده‌اند. این افراد باید از خودشان سؤال کنند وقتی فوتبال ملی ایران به نابودی کشیده شد، چرا صدای هیچ‌کدامشان درنیامد؟ چرا در پرونده ویلموتس، پرونده فساد مس رفسنجان، پرونده سهمیه‌گیت، پرونده پاداش نجومی ۲۰ هزار دلاری و... یا وقتی تیم‌های ملی یکی پس از دیگری از تورنمنت‌ها با شکست‌های تحقیرآمیز حذف شدند، احساس وظیفه نکردند؟ اگر این افراد می‌توانند با چند امضا فردی نالایق را کنار بگذارند، چرا تا به امروز دست روی دست گذاشته بودند؟ این‌ها سؤالاتی است که اعضای مجمع باید به آن پاسخ دهند تا به سیاسی‌کاری یا سوءاستفاده از مفاهیم ملی برای تسویه‌حساب‌های شخصی متهم نشوند.
