هیچ نشانه‌ای از احیای یادداشت تفاهم‌ بین ایران و آمریکا وجود ندارد/ درگیری‌ها به زودی آغاز می‌شود

جوی هود گفت: تفاهم‌نامه ماه ژوئن «از همان ابتدا محکوم به شکست بود»، زیرا «بسیار بد تدوین شده بود و به ایران این فرصت را می‌داد که تفاهم‌نامه را به‌گونه‌ای تفسیر کند که گویی حاکمیت بر تنگه هرمز و آینده لبنان در اختیار تهران است».

«اگر دیپلمات‌های حرفه‌ای از طرف آمریکا درگیر این موضوع بودند، این تفاهم‌نامه هرگز به شکلی که نوشته شد، به نگارش درنمی‌آمد. هرگز به ایران چنین فضای مانوری نمی‌داد.»

به گفته هود، «هیچ نشانه‌ای» از احیای تفاهم‌نامه یا دستیابی به توافقی جدید وجود ندارد، زیرا «دو طرف شاخ به شاخ شده‌اند».

او اصرار ایران بر «داشتن حاکمیت بر» تنگه هرمز را یک مانع عمده توصیف کرد و پیش‌بینی کرد که «اگر ایران دوباره اجازه دهد کشتی‌ها آزادانه از این آبراه عبور کنند»، رئیس‌جمهور دونالد ترامپ نیز در مقابل، «محاصره دریایی و تحریم‌های نفتی را لغو خواهد کرد».

تفاهم‌نامه‌ای که با هدف پایان دادن به درگیری‌ها میان آمریکا و ایران تنظیم شده بود، روز دوشنبه منقضی شد و نشانه چندانی وجود ندارد که هیچ‌یک از دو طرف مایل به تمدید این توافق باشند.

این توافق که در ۱۷ ژوئن توسط ترامپ و مسعود پزشکیان، رئیس‌جمهور ایران، امضا شد، پس از مذاکراتی نادر در سطح عالی که به میزبانی پاکستان برگزار شد، شکل گرفت. هدف، پایان دادن به بیش از سه ماه جنگی بود که هزاران نفر را کشته و جابه‌جایی تجاری در خلیج فارس، به‌ویژه صادرات نفت و گاز مورد اتکای جهان، را فلج کرده بود.

این توافق، در حالی که موضوعات پیچیده‌ای مانند برنامه هسته‌ای ایران را به مذاکرات بعدی موکول می‌کرد، نه‌تنها در پی یافتن یک راه‌حل فوری دیپلماتیک برای متوقف کردن جنگ با تهران بود، بلکه پایان دادن به درگیری در لبنان را نیز دنبال می‌کرد.

بر اساس این یادداشت تفاهم، ایران و آمریکا «پایان فوری و دائمی عملیات نظامی» را اعلام می‌کردند و یک «توافق نهایی» نیز «پایان دائمی جنگ در تمامی جبهه‌ها را تأیید می‌کرد». این تفاهم‌نامه می‌گفت «توافق نهایی» از سوی شورای امنیت سازمان ملل متحد تأیید خواهد شد و حداکثر ظرف ۶۰ روز به دست خواهد آمد؛ دوره‌ای که با رضایت متقابل دو طرف می‌توانست تمدید شود.

قرار بود آمریکا ظرف ۳۰ روز محاصره دریایی خود را پایان دهد، پس از دستیابی به «توافق نهایی» نیروهایش را از نزدیکی ایران خارج کند و کار روی یک بسته بازسازی و توسعه برای ایران به ارزش دست‌کم ۳۰۰ میلیارد دلار را آغاز کند. واشنگتن همچنین موافقت کرده بود تحریم‌های علیه ایران را لغو کند، برای صادرات نفت ایران معافیت صادر کند و به تهران اجازه دهد به منابع مالی مسدودشده خود دسترسی پیدا کند. ایران نیز متعهد شده بود مین‌ها را از تنگه هرمز پاک‌سازی کند و به کشتی‌ها اجازه دهد به مدت ۶۰ روز «بدون پرداخت هیچ هزینه‌ای» از این تنگه عبور کنند.

تهران همچنین بار دیگر تأکید کرد که به دنبال دستیابی به سلاح هسته‌ای نخواهد بود و درباره موضوعاتی مانند غنی‌سازی مذاکره خواهد کرد؛ جزئیات این موارد قرار بود در یک «توافق نهایی» که مورد حمایت سازمان ملل متحد باشد، مشخص شود.