«فروختن گذشته»؛ وقتی آینده از دسترس خارج میشود | چرا عکس مهمانیهای خصوصی ایران مورد توجه قرار گرفت؟ | توجه به گذشته بخاطر حالِ نامعلوم امروز است!
در سایه جنگ و مذاکرات، اگرچه خیلی کوتاه اما به یکباره فضای مجازی ایران به تسخیر عکسهایی از مهمانهای خصوصی دهه هفتاد و هشتاد درآمد. مهمانیهایی که نشان از زیست پنهان طبقه عموما متوسط ایرانی داشت. واکنش به این عکسها هم قابل توجه بود. عدهای آن را به علاقه ازلی جامعه ایرانی به گذشتهگرایی تعبیر میکردند و عدهای دیگر هم آن را با فضی سیاسی دهه هفتاد با آن مختصات سیاسی مورد نظر متناسب میدانستند.
به گزارش خبرفوری، اما چقدر توجه به این عکسها را میتوانیم به دلتنگی برای گذشته نه چندان دور تلقی کنیم؟ مهمتر اینکه آیا آن زیست پنهان حاالا و در زمانه کنونی هم نزد جامعه ایرانی به شکلی متفاوت در جریان است؟
سالار کاشانی جامعهشناس همصحبت این ویدئوکست بوده است و در جریان این گفتگو به این پرسشف پاسخ داده که چرا گذشته دوباره به کالای فرهنگی تبدیل شده است؟
۰۲:۱۰ تا ۰۳:۳۰
در ایران این اتفاق در بستری رخ میدهد که برجستهسازی گذشته یک پیشینه مهمی دارد | این موضوع در تولیدات فرهنگی از جمله سینما و سریال و حتی در سیاست هم نمود دارد. | فیلمهای سینمایی و تولیدات فرهنگی که ارجاع به گذشته دارند به شکل معناداری در یک دهه اخیر افزایش داشته است.
۰۴:۲۰ تا ۰۶:۳۰
در سینمای تجاری ما با شکل دیگری از ارجاع به گذشته مواجهیم | در حال حاضر در گفتمانهای سیاسی به گونهای شده که حرف خودشان را در بستهبندی گذشته عنوان میکنند | وقتی تغییرات خیلی سریع اتفاق میافتد آدم ها فکر میکنند چیزی در گذشته وجود داشته که از دست رفته که خوب است به یاد آورده شود و حتی گاهی برایش سوگواری کنیم
۰۶:۴۱ تا ۱۰:۰۴
چیزی که در ایران اهمیت دارد «فروختن گذشته» است، رقابتی ایجاد شده در فضای تولید محصولات فرهنگی روایت و فروش گذشته | از آنجایی که جامعه به طور کلی تصوری از آینده ندارد
ذهن ما در یک افق زمانی (گذشته ، حال و آینده) زندگی میکند، وقتی دو ضلع از این مثلث یعنی آیندهای که تصوری از آن نداریم و نمیدانیم چند سال دیگر چه اتفاقی برای ما میافتد و آینده از دسترس ما خارج است، از سوی دیگر حال اکنون ما در یک وضعیت نامتعین است و به همین دلیل در این خط زمانی چیزی که باقی میماند همان گذشته است. | علاقه به گذشته در ایران به نوعی یک واکنش روانی اجتماعی به وضعیت نامتعادی که امروز داریم و عدم امکان تصور چیزی که در آینده قرار است بر سر ما بیاید.
۱۲:۲۲ تا ۱۳:۲۰
یک روایتی از گذشته در سیستم فرهنگی رسمی ما ساخته شده است، کنشی که حالا در رسانههای اجتماعی در بازتعریف گذشته میشود و نشانههایی که از گذشته برجسته میشود به نوعی مقاومت در برابر قرائت رسمی از تاریخ است
۱۳:۲۶ تا ۱۴:۰۹
دو نوع گذشته داریک یکی گذشته تاریخی و دیگری گذشته اجتماعی. گذشته اجتماعی گذشتهای است که ما متناسب با نیازهای الان آن را دستچین میکنیم. | هر رویتی از گذشته در واقع انتخاب بین عناصر گذشته است کما اینکه آن قرائت رسمی هم همین کار را انجام میدهد | این بازتعریف دارد سعی میکند بگوید چیزهایی در گذشته بوده که تا کنون سعی شده گفته نشود!
۱۷:۲۰ تا ۱۸:۰۶
طبقه متوسط در دهه شصت یک زندگی نه چندان مخفی اما دور از چشم مراقب سیستم رسمی داشت و این موضوع هم چندان موضوع استثنایی نبود
داریم به ساعت صفر نزدیک میشیم...