زاکربرگ ۱۷ میلیارد دلار داد و از دادگاه خلاص شد | پایان یک پرونده جنجالی
خبرنگار: علی محزونمتا، شرکت مادر فیسبوک و اینستاگرام، در چارچوب توافقی چندمیلیارددلاری برای مختومه کردن یکی از جدیترین پروندههای حقوقی خود در آمریکا، پذیرفته است محدودیتهای تازهای برای کاربران نوجوان اعمال کند.
به گزارش خبرفوری این پرونده، که از سوی ائتلافی از دادستانهای ایالتی پیگیری میشد، متا را متهم میکرد پلتفرمهایش را به شکلی طراحی کرده که استفاده مداوم و وابستگیگونه کودکان و نوجوانان را تشدید میکند.
بر پایه مفاد این توافق، رقم پرداختی متا میتواند طی یک دوره دهساله به حدود ۱۷ تا ۱۸ میلیارد دلار برسد. بخش عمدهای از این پول قطعی است، اما پرداخت بخش دیگر به اقدامهای مشابه رقبا، از جمله تیکتاک و یوتیوب، گره خورده است. این سازوکار نشان میدهد پرونده صرفا درباره یک شرکت نیست؛ بلکه میتواند به الگویی تازه برای برخورد نهادهای قضایی آمریکا با کل صنعت شبکههای اجتماعی تبدیل شود.
اتهام اصلی دادستانها این بود که متا، با وجود آگاهی از آسیبهای احتمالی محصولاتش برای سلامت روان کاربران کمسنوسال، به توسعه قابلیتهایی ادامه داده که زمان حضور کاربران در پلتفرم را افزایش میدهد. طراحی مبتنی بر اعلانهای پیدرپی، نمایش واکنشها و لایکها، الگوریتمهای پیشنهاد محتوا و فیلترهای ظاهری، از جمله مواردی بودند که منتقدان آنها را در تقویت فشار روانی و رفتارهای اعتیادگونه میان نوجوانان مؤثر میدانند. اتهام جمعآوری دادههای کودکان زیر ۱۳ سال بدون رضایت والدین نیز بخشی از این مناقشه بود.
بیشتر بخوانید:
فناوری حریم خصوصی اینستاگرام امروز غیرفعال شد | این برای دایرکتهای شما چه معنایی دارد؟
تماشای استوری اینستاگرام به صورت ناشناس
بازداشت چهره مشهور برای انتشار ۲۵۰ ویدئوی غیراخلاقی
زن نجیبزادهای که ستاره فضای مجازی شد | میراثی آمیخته به خون و ابریشم
مهمترین تعهد متا، ایجاد سقف پیشفرض دو ساعت استفاده روزانه برای کاربران نوجوان در فیسبوک و اینستاگرام است. همچنین قرار است دسترسی نوجوانان به این شبکهها از نیمهشب تا شش صبح، مگر با اجازه والدین، بهطور پیشفرض محدود شود. کاهش اعلانها در ساعات مدرسه، پنهانسازی شمار لایکها و واکنشها و محدود کردن برخی فیلترهای آرایشی نیز در فهرست تغییرات مطرح شده قرار دارد.
متا همچنین باید سامانههای تشخیص سن خود را تقویت کند؛ اقدامی که هدف آن شناسایی بهتر حسابهای متعلق به کودکان زیر ۱۳ سال و نوجوانانی است که سن واقعی خود را اعلام نکردهاند. با این حال، اجرای نهایی این تغییرات همچنان به تأیید دادگاه وابسته است و جزئیات عملیاتی آن میتواند در ماههای آینده محل اختلاف باشد.
با وجود سنگینی رقم توافق، اثر مالی آن برای متا احتمالا محدود خواهد بود. این شرکت درآمد و ذخایر مالی عظیمی دارد و توافق، دستکم در کوتاهمدت، مدل اصلی کسبوکار مبتنی بر تبلیغات هدفمند را دگرگون نمیکند. واکنش نسبتا آرام بازار نیز نشان میدهد سرمایهگذاران این توافق را راهی برای جلوگیری از محاکمهای طولانی، پرهزینه و افشاگرانه تلقی کردهاند.
اما منتقدان تأکید دارند که محدودیت زمانی، بهتنهایی مسئله را حل نمیکند. آنان میگویند تا زمانی که سازوکار الگوریتمها برای نگهداشتن هرچه بیشتر کاربر در پلتفرم تغییر نکند، خطر آسیب به سلامت روان نوجوانان پابرجاست. بنابراین، این توافق را نمیتوان پایان پرونده شبکههای اجتماعی دانست؛ بلکه باید آن را آغاز مرحلهای تازه از مطالبه پاسخگویی از غولهای فناوری تلقی کرد.