فرزاد موتمن: به من فحش دادند که تو جیره‌خواری!

موضع شما به عنوان یک فیلمساز درباره حمله موشکی امریکا و متحدانش به سوریه غافلگیر کننده بود. از کجا به این دیدگاه رسیدید؟

من خیلی آدم سیاسی نیستم، اگر زمانی هم موضعی اصولی درباره برخی مسائل سیاسی گرفتم برخی به من فحش دادند که تو جیره‌خواری یا حتی عده‌ای در مقطعی گفتند چپی هستی و از این حرف‌ها ولی واقعیت این است که من همیشه به موضوع فلسطین حساس بوده‌ام و به آن واکنش نشان داده ام. اساساً همیشه به مسئله جهان اعراب و منطقه حساسم و هیچ گاه بی‌طرف نبوده ام. در اینستاگرامم مواضع ضداسرائیلی زیاد دارم. درباره حملات امریکا به سوریه واقعیت این است که بودن یا نبودن بشار اسد حقی است که باید مردم سوریه درباره آن تصمیم بگیرند و امریکا، فرانسه و انگلیس هیچ حقی در این زمینه ندارند. این منطق را هر آدم منصفی قبول می‌کند. من همیشه از اینکه امریکا و متحدان غربی‌اش به منطقه ما از جمله افغانستان، عراق، خلیج فارس و جاهای دیگر تجاوز نظامی کرده‌اند به عنوان آدمی که در منطقه زندگی می‌کنم و ریشه در این منطقه دارم احساس خوبی نداشته‌ام. منطقه جنوب غرب آسیا متعلق به مردم این منطقه است اما امریکایی‌ها همواره این منطقه را ناامن کرده‌اند تا حضور خودشان را توجیه کنند. در دوره اوباما بیشترین سلاح به عربستان فروخته شد. جالب است که به او جایزه صلح نوبل داده‌اند. مگر می‌شود این صحنه‌های مضحک را دید و منصفانه قضاوت نکرد.

چرا هیچ وقت درباره آن فیلم نساختید؟
چون همیشه فکر می‌کردم آدم‌های معتقدتر و به اصطلاح مدعی تری در این عرصه وجود دارند و من خودی محسوب نمی‌شوم. دیگرانی هستند که باید بسازند و لابد می‌سازند. چون فکر می‌کردم باید آدم ارزشی باشم تا به من اعتماد کنند و فکر می‌کردم در اشل و چارچوب ارزشی‌ها جای نمی‌گیرم، چون در این زمینه ادعایی هم ندارم، البته به من پیشنهاد شد در مقطعی درباره عراق فیلم بسازم ولی چون فکر می‌کردم شناخت خوبی ندارم پرهیز کردم. معتقدم اگر قرار است هزینه‌ای شود باید کار تأثیرگذاری باشد وگرنه عده‌ای هم هستند که از این مسائل کاسبی می‌کنند. هزینه می‌کنند و چون نیت مادی دارند کار خوبی ارائه نمی‌دهند.

در آخرین فیلمتان ژانر پلیسی معمایی را تجربه کردید؛ ژانری که می‌تواند مقداری به سینمای اکشن هم تنه بزند.
سینمای اکشن را دوست دارم. اگر در این ژانر زیاد نساختم چون فیلمنامه خوبی به دستم نرسیده تا انگیزه پیدا کنم. برخلاف خیلی‌ها برای پول فیلم نمی‌سازم. برای دلم فیلم می‌سازم. باید متقاعد شوم که وقت و هزینه‌ای که می‌کنم درست است وگرنه ورود پیدا نمی‌کنم.

هیچ‌وقت علاقه به ساخت فیلم جنگی داشته‌اید؟
جنگ را از نزدیک لمس کرده‌ام، سال‌های ابتدایی جنگ در آبادان بودم، البته باز هم تأکید می‌کنم هیچ گاه آدم به اصطلاح ارزشی به آن معنا نبوده‌ام.

سینمای ایران در حال حاضر در چه جایگاهی قرار دارد؟
به سینمای صنعتی اعتقاد دارم. الان مردم به سینما می‌روند تا تعدادی راش یا سلبریتی ببینند. وقتی شما برای فروش فیلم سلبریتی را می‌گذارید پشت پیشخوان بلیت فروشی و مردم را خبر می‌کنید تا به هوای دیدن او به سینما بروند یعنی فیلم شما قادر به جذب مخاطب نیست و از راه‌های مصنوعی می‌خواهید گیشه را فتح کنید. این نوعی کاسه گدایی گرفتن از طریق سلبریتی هاست. یک نوع انحراف از سینماست. وقتی شما چند راش گرفتید و آن را پشت سر هم چیدید بدون اینکه قصه منسجم و کارگردانی قابلی ارائه دهید اساساً به سینما لطمه زده‌اید. الان اوضاع طوری شده که از یک دهه پیش بخش خصوصی مشکوکی به سینما ورود کرده‌اند و به فکر صید ماهی خود از این بلبشو هستند. تهیه کننده‌ها و کارگردان‌هایی که یک شبه پیدا شدند و پس از مدتی هم برخی از آنها ناپدید می‌شوند. این اوضاع به خاطر مدیریت ضعیف و نداشتن نگاه و رویکرد و سیاست و راهبرد دقیق در سینماست. برخی مدیران فکر می‌کردند اگر صرفاً پای بخش خصوصی را به سینما باز کنند همه چیز به طور عادی سروسامان پیدا می‌کند. اینها نگاه‌شان اصالت پول و سرمایه است و فکر می‌کنند سرمایه به طور خودکار کارها را سامان می‌دهد ولی سینما سیاستگذاری درست و فکر و ایده فرهنگی مناسب نیاز دارد.

سینمای ایران چقدر منطبق با منافع ملی در نسبت با موضوعاتی چون حضور و تجاور نظامی امریکا در منطقه ما موفق عمل کرده است؟
در این باره خیلی ضعیف عمل شده است. اساساً سینمای ایران مگر در مواردی معدود چنین دغدغه‌ای نداشته است/ منبع: جهان نیوز

728