سینما دوباره جان گرفت؛ رضا عطاران گیشه ها را تکان داد

اما تجربه در هر مقطع نشان داد اگر فیلم خوب یا ساخته کارگردان سرشناس اکران شود، مردم به سینما می‌روند و از فیلم‌های روی پرده استقبال می‌کنند، اگر تاریخ سینمای ایران را مرور کنیم، می‌بینیم «درباره الی» فرهادی در اوج جنبش سبز اکران بود، اما فیلم در همان زمان رکورد زد یا بعد از کرونا فیلم «قهرمان» اصغر فرهادی در کنار چند فیلم کمدی ناجی گیشه شد، در مقاطع دیگر هم به ترتیب دیگر…. 

امسال هم نیمه اول سال، سینماها چندان رونق نداشتند و مخاطب را جذب نکردند، ولی از یکی، دو ماه اخیر ورق گیشه برگشت و جالب است در روزهایی که فشار اقتصادی و تورم رکورد می‌زند و به نظر می‌رسید مردم به دلیل مشغله و گرفتاری مالی به سینما نروند، اما شواهد و قرائن نشان می‌دهد سالن‌های سینما روزهای شلوغی را پشت سر می‌گذارد. مهم‌ترین دلیل هم کنار هم قرار گرفتن چند فیلم مخاطب‌پسند است، از فیلم‌های «اسکورت» به کارگردانی یوسف حاتمی‌کیا با قصه هیجانی و آدرنالینی که دارد، در کنار فیلم «زنده‌شور» ساخته کاظم دانشی و کمدی «خانم والده» کاری از سهیل موفق و همچنین «استخر» به کارگردانی سروش صحت، با هم توانستند سبد اکران متفاوتی را برای سینماها فراهم کنند و برای مخاطب جذاب باشند. 

تحول در فروش و گیشه

اما یکی از سینمادارانی که در چند وقت اخیر از فروش فیلم‌ها گلایه داشت، علی سرتیپی، مدیر سینما کوروش بود. حق هم داشت، واقعا مخاطب سینما ریزش داشت، اما او در تازه‌ترین صحبت‌های خود از تحول در گیشه صحبت کرد و گفت: به نظرم با اکران فیلم «خانم والده» (از ۲۵ شهریور) و قبل از آن هم «استخر» و «زنده‌شور» و «اسکورت» خوشبختانه تحولی در گیشه سینماها به وجود آمده و حالا در زمان فعلی به اوج خود رسیده است. 

او همچنین گفت: آثار متعدد دیگری هم در صف اکران قرار دارند که می‌توانند به ادامه این روند کمک کنند. در میان این فیلم‌ها، آثار اجتماعی و کمدی از جمله «بت»، «بن‌سای» و «خواب» رضا عطاران هستند که به نظرم در صورت نبود اتفاق و مشکلات جدید، روند فروش سینماها را می‌تواند خوب کند و فکر می‌کنم اگر امسال اتفاق خاصی نیفتد و مشکل به وجود نیاید تا پایان سال حدود ۱۰ میلیون نفری که نسبت به تعداد مخاطبان سال گذشته ممکن است کمتر شوند تا حد زیادی بتوانیم، جبران کنیم. 

وی همچنین بر ضرورت حمایت از سینما تاکید کرد و گفت: امیدوارم از سینما حمایت شود، چوب لای چرخش نگذارند و مشکل جدیدی به وجود نیاورند تا بتوانیم کار کنیم. سینماها بعد از ماه‌ها، به تازگی دوباره یک انرژی گرفته‌اند. نیروها سر کار هستند و پرداخت بدهی‌ها هم پیگیری می‌شود. امیدواریم این روند ادامه پیدا کند. 

اما ما صرفا به آمار و ارقام موجود اکتفا نکردیم و صحبت‌های سرتیپی باعث شد به سینمای پرمخاطب کوروش، فرهنگ و سینما آزادی برویم و از نزدیک فضا را رصد کنیم تا ببینیم ارقام و اعدادی که درباره فروش فیلم‌های روی پرده منتشر می‌شود، صحت دارد یا خیر؟ شاید باورتان نشود ساعت ۴ بعدازظهر برای اکران فیلم «خانم والده» در سینما کوروش جمعیت زیادی آمده بود. همین‌طور برای فیلم «اسکورت» و…. 

می‌خواستیم بریم کافه اومدیم سینما

در سینما کوروش به میان جمعیت می‌روم، با اینکه می‌دانم مردم این روزها حال و حوصله صحبت ندارند و ممکن است بد و بیراه بشنوم، اما سر صحبت را با افرادی که به تماشای فیلم آمدند، باز می‌کنم. لیلا ۵۰ساله به همراه دخترش به سینما آمده، از او می‌پرسم: چه شد که به سینما آمدید؟ می‌گوید: واقعا احتیاج به روحیه داشتم، هر فیلم کمدی که اکران شود بلافاصله به سینما می‌آیم. روزگار خوبی نیست و با تماشای فیلم کمدی برای چند دقیقه از تلخی‌ها دور می‌شویم و این برای من اهمیت دارد. 

آذر دکترای روانشناسی دارد، می‌گوید: برای دومین بار است که به تماشای فیلم «خانم والده» می‌نشینم، «خانم والده» خیلی فیلم خوبی نیست، اما لحظات شادی دارد و من برای همین خندیدن به سینما آمدم تا دوباره فیلم را ببینم و روحیه‌ام عوض شود. 

آنیتا و آرمیا ۲۵ساله دو دوست قدیمی که با هم می‌خندند و صحبت می‌کنند، خودم را معرفی می‌کنم و از آن‌ها می‌پرسم که چه شد به تماشای این فیلم آمدند؟ آنیتا می‌گوید: من کلا به سینما و فیلم علاقه دارم، همه فیلم‌های روی پرده را می‌بینیم، اسم فیلم‌ها را نام می‌برم و او می‌گوید همه را دیدم. آرمیا اما می‌گوید: خیلی با سینما اوکی نیستم الان هم به دعوت آنیتا به سینما آمدم. می‌خواستیم برویم کافه چند دقیقه‌ای وقت بگذرانیم، ترجیح دادیم سینما بیاییم. 

سه پسر که با پاپ‌کورن و آبمیوه جلوی در ورودی سالن سینما ایستادند، توجهم را جلب می‌کنند، ۲۸ سال دارند و دانشجو هستند، یکی از آن‌ها می‌گوید: خانم بنویس ما طرفدار فیلم کمدی هستیم و هر فیلمی که لحظاتی ما را شاد کند، می‌بینیم. 

دختر و پسر جوانی روی صندلی‌ها نشسته‌اند و منتظرند اکران فیلم شروع شود، با دختر که به نظر می‌رسد ۳۰ سال سن دارد گفت‌وگو می‌کنم، می‌گوید: من از سینما استقبال می‌کنم به شرط آنکه فیلم خوب اکران شود، فیلم خوب باشد محال است که با همسرم به سینما نیاییم. سینما تنها تفریح خانواده ماست. 

مردم از کجا متوجه فیلم‌های خوب اکران می‌شوند؟ 

جمعیت زیاد سینماها را که می‌بینم از خودم می‌پرسم، مردم از کجا متوجه اکران این فیلم‌ها می‌شوند و از آن استقبال می‌کنند؟ 

از رضا ۳۸ساله که سوپرمارکت دارد و به همراه همسرش به سینما کوروش آمده، می‌پرسم، او می‌گوید: از طریق ماهواره متوجه شدم که فیلم آقای عطاران اکران است، به‌طور کل به عطاران علاقه دارم، هم من و هم همسرم. اما تعریف فیلم را از دوستانم شنیدم، امیدوارم فیلم خوبی باشد. 

بگذارید مردم شاد شوند

طاهره، ۵۶ ساله، خانم چادری کنار سالن سینما ایستاده و منتظر است در سالن باز شود، از او می‌پرسم: چطور شد به سینما آمدید؟ می‌گوید: به قیافه من نگاه نکن که چادری هستم، سینما و تئاتر را زیاد دنبال می‌کنم، تقریبا هم فیلم‌های روی پرده را دیدم، شنیدم «خانم والده» به موضوع زن‌پوشی می‌پردازد، آمدم ببینم چطور است. معمولا فیلم کمدی نمی‌بینم، «اسکورت» را دیدم و دوست داشتم. خیلی موضوع مهمی داشت، «استخر» سروش صحت را هم دیدم، بد نبود ولی «اسکورت» بهتر بود. 

از طاهره خانم که زنی خوش صحبت است شغلش را می‌پرسم، می‌گوید: خانه‌دار هستم، اما در خانه شیرینی می‌پزم و می‌فروشم. 

به او می‌گویم: چطور متوجه فیلم‌های خوب روی پرده می‌شود؟ می‌گوید: اگر فیلمی خوب باشد دهان به دهان می‌پیچد، شک نکنید، فیلم خوب مخاطبان زیادی را جذب می‌کند. شما نگاه کنید کمدی دیگری هم روی پرده است، اما مردم به «خانم والده» روی می‌آورند. 

همان لحظه در سالن سینما باز می‌شود و جمعیت داخل سالن سینما کوروش می‌شوند. من و طاهره خانم هم وارد می‌شویم و کنار هم و به تماشای فیلم می‌نشینیم. حین تماشای فیلم به واکنش طاهره خانم دقت می‌کردم، لبخند به لب داشت و بعضی لحظه‌ها می‌خندید، بعد از پایان فیلم از او می‌پرسم: فیلم چطور بود؟ می‌گوید: برای لحظاتی خندیدیم و خوشحال شدیم، همین! فیلم خوبی نبود. ولی همین که لحظاتی در این شرایط مردم را سرگرم کرد و باعث شد بخندیم، خودش کلی است. چادرش را روی سرش محکم می‌کند و می‌گوید: به همسرم می‌گویم با پسرم بیایند و فیلم را ببینند. شاید خودم هم دوباره بیایم. برای من از بازی جمشیدی‌فر می‌گوید و هر دو می‌خندیم. 

به طاهره خانم می‌گویم: مشکلی با فیلم نداشتین؟ می‌گوید: نه اصلا، خنده مردمم برای من مهم است نه سلیقه شخصی‌ام. الهی که مشکلات کشور زودتر حل شود. خانم برو در روزنامه‌تان بنویس مردم ایران بهترین مردم هستند. 

امان از رضا عطاران

به سینما آزادی می‌روم، جای سوزن انداختن نبود، ساعت ۶ بعدازظهر سالن سینما برای «خانم والده» کیپ تا کیپ پر است و صدای خنده مردم هر از چند گاهی به هوا پرتاب می‌شود. کنار من دختری نشسته که مدام می‌خندد، وقتی متوجه نگاه من می‌شود، می‌گوید: امان از رضا عطاران و عباس جمشیدی‌فر. 

با هم از سینما بیرون می‌آییم، نامش مهری است و ۵۰ سال دارد از او می‌پرسم: نظرش درباره فیلم چه بود؟ می‌گوید: من خیلی به فیلم از نظر ساختاری و محتوا نگاه نمی‌کنم فقط می‌آیم لحظاتی شاد باشم و خب رضا عطاران این المان‌ها را دارد. 

همسرش رضا که شغل آزاد دارد، می‌گوید: برای لحظاتی خندیدیم، خوب بود. 

تعریف فیلم را زیاد شنیدیم

ساعت ۵ عصر است و در سینما فرهنگ هم جمعیت زیادی جمع است و سالن سینمایش کاملا پر می‌شود، قبل از اکران فیلم، یکی از آقایان که تقریبا ۴۰ سال دارد در لابی منتظر اکران فیلم است، نظرم را جلب می‌کند. از او می‌پرسم که چطور شد برای تماشای این فیلم آمدید؟ می‌گوید: مدت‌ها بود که به سینما نمی‌آمدم ولی تعریف این فیلم را شنیدم و همچنین زن‌پوشی رضا عطاران برایم جذاب است، فیلم متفاوتی باید باشد. 

آذر ۴۰ساله می‌گوید: من فیلم «اسکورت» را خیلی دوست داشتم، ولی برای خندیدن به تماشای این فیلم آمدم. 

مینا و غزل هم تقریبا همسن و سال هستند، غزل می‌گوید: از طریق ماهواره متوجه شدیم این فیلم اکران است و تعریف فیلم‌های روی پرده را از دوستانمان شنیدیم و آمدیم ببینیم. «اسکورت» هم انگار فیلم خوبی است. مینا می‌گوید: من و دوستم زیاد سینما نمی‌آییم، اما کمدی شاد و در ضمن کیفیت خوبی داشته باشد حتما می‌بینیم. او می‌گوید: آخرین فیلمی که در سینما دیدیم، «پیرپسر» بود که خیلی دوستش داشتم. «اسکورت» را هم می‌بینیم. 

چرا به سلیقه مردم احترام نمی‌گذاریم؟ 

با دو روزنامه‌نگار و یک منتقد سینما صحبت می‌کنم، علی که ۴۰ سال دارد، می‌گوید: سینمایی که روزهای سختی را سپری می‌کند، برای ادامه حیات و جلوگیری از تعطیلی تن به این فیلم‌ها دهد، هیچ اشکالی هم ندارد، همه جای دنیا فیلم‌های کمدی اکران می‌شود تا خواسته توده مردم را برآورده کند. سینمای ایران هم به «خانم والده» نیاز دارد، هم «جانشین» و هم «اسکورت»، در این میان تماشاگر فهیم خودش فیلم خوب را انتخاب می‌کند. 

وقتی کرونا شد کسی جرات نمی‌کرد فیلمش را اکران کند، اصلا مردم می‌ترسیدند به سینما بروند، اما اکران فیلم کمدی دوباره پای مردم را به سینما باز کرد. به نظرم «خانم والده» تمام المان‌های سینمای عامه‌پسند و توده مردم را رعایت کرده و زوج عباس جمشیدی‌فر و رضا عطاران تا سال‌ها کنار هم خوب قرار می‌گیرند و مردم را می‌خندانند. 

این دوست روزنامه‌نگار راست می‌گفت، لحظاتی که عباس جمشیدی‌فر و رضا عطاران با هم بازی دارند صدای خنده مخاطبان بیشتر شنیده می‌شود. 

علی همچنین به نظرات عده‌ای تندرو اشاره می‌کند و می‌گوید: باید به خواسته و انتخاب مردم احترام گذاشت، کسی که به زور مردم را به سینما نیاورده، خودش پول می‌دهد، خودش وقت می‌گذارد، اجازه بدهید لذت ببرد. 

مردم نیاز به روحیه دارند

اما روزنامه‌نگار دیگر مریم است، او می‌گوید: با فیلم «خانم والده» همراه بودم و بعد از مدت‌ها از دست شیطنت‌های رضا عطاران خیلی خندیدم. عطاران در این فیلم خیلی خوب از پس نقش برآمد، اما فیلم، فیلم خوبی نیست، قصه و ساختار منسجم ندارد، فقط برای شاد کردن مردم ساخته شده، اگر کسی مخالف این فیلم است، نبیند ولی حق ندارد مانع تماشای دیگران شود، مردم خودشان عقل و شعور دارند و تشخیص می‌دهند که چه فیلمی را ببینند و چه فیلمی را نبینند، در این شرایط سخت و اخبار ناگوار همین قدر تنفس را نباید از مردم گرفت. مردم نیاز به روحیه و حال خوب دارند، خصوصا اینکه فیلم رده‌بندی سنی خورده است. پس لطفا سنگ نیندازند. 

یک منتقد سینما هم می‌گوید: فیلم «خانم والده» لحظات شاد خوبی دارد و من بعد از مدت‌ها به قصه‌ها و موقعیت‌ها خندیدم، اما واقعا فیلم، فیلم خوبی نیست. ای کاش وقت بیشتری برای قصه گذاشته می‌شد و بزن دررویی فیلم نمی‌ساختند.