هوش مصنوعی گوگل در ۴۵ ثانیه بیماریهای ریوی را شناسایی میکند
یک شرکت نوپای آفریقای جنوبی با استفاده از مدل هوش مصنوعی گوگل موفق شده سامانهای توسعه دهد که میتواند عکسهای رادیولوژی قفسه سینه را تنها در ۴۵ ثانیه بررسی کرده و نشانههای بیماریهایی مانند سل را شناسایی کند؛ فناوریای که اکنون در چند کشور آفریقایی و حتی در معادن زیرزمینی به کار گرفته شده است.
شرکت نکسوس اینتلیجنس که در سال ۲۰۲۲ در شهر پرتوریا تأسیس شد، با بهرهگیری از مدل تصویربرداری قفسه سینه گوگل (CXR) سامانهای به نام نکسوس ایآی ساخته است. هدف این فناوری کمک به پزشکان در مناطقی است که دسترسی به رادیولوژیستها محدود است و بیماران گاهی هفتهها یا حتی ماهها برای تفسیر عکسهای خود منتظر میمانند.
در بسیاری از مناطق کمبرخوردار، بیماران مبتلا به سرفههای مزمن یا علائم اولیه سل ممکن است هرگز تشخیص بهموقع دریافت نکنند. نکسوس ایآی تلاش میکند این فاصله را پر کند. این سامانه پس از دریافت تصویر رادیولوژی، به طور همزمان از دو مدل هوش مصنوعی استفاده میکند: یکی برای تشخیص هرگونه ناهنجاری در ریه و دیگری برای شناسایی نشانههای احتمالی بیماری سل.
نتیجه بررسی تنها در حدود ۴۵ ثانیه در اختیار کادر درمان قرار میگیرد. سامانه با استفاده از نقشههای حرارتی و خطوط نشانهگذاری، نواحی مشکوک را روی تصویر برجسته میکند تا پزشک بتواند تصمیم نهایی را بگیرد. توسعهدهندگان تأکید میکنند که این فناوری جایگزین پزشک نیست، بلکه نقش یک دستیار تشخیصی را ایفا میکند.
یکی از ویژگیهای مهم این سامانه، امکان فعالیت کاملاً آفلاین است. این قابلیت برای مناطق روستایی و کشورهای در حال توسعه که دسترسی پایداری به اینترنت ندارند، اهمیت ویژهای دارد.
فناوری نکسوس ایآی هماکنون در برنامههای ملی مبارزه با سل در ساحل عاج مورد استفاده قرار میگیرد و در کشورهای آفریقای جنوبی، سیرالئون، کامرون و ویتنام نیز در حال اجرا یا آزمایش است.
این سامانه حتی در معدن طلای امپوننگ در آفریقای جنوبی برای غربالگری بیماریهای شغلی ریه مانند سیلیکوزیس در عمق نزدیک به چهار کیلومتری زمین به کار گرفته شده است.
بر اساس اعلام گوگل، تاکنون بیش از ۲۵ هزار عکس رادیولوژی در ۴۰ مرکز درمانی در شش کشور با استفاده از این فناوری پردازش شده است. همچنین یک ارزیابی مستقل که در مجله علمی لنسنت منتشر شد، نکسوس ایآی را در میان برترین ابزارهای غربالگری مبتنی بر هوش مصنوعی قرار داده است.
اهمیت اصلی این فناوری فقط سرعت بالای آن نیست؛ بلکه این است که میتواند در مناطقی که اصلاً رادیولوژیست در دسترس نیست، بیماران مبتلا به سل یا سایر بیماریهای ریوی را خیلی زودتر شناسایی کند و از جا ماندن موارد بیماری جلوگیری کند؛ مسئلهای که سالانه جان صدها هزار نفر را در کشورهای کمدرآمد تهدید میکند.
