رازهای قرون وسطی که با کمک هوش مصنوعی آشکار میشوند
در سالهای اخیر، پژوهشگران با کمک هوش مصنوعی موفق شدهاند به متون رمزگذاریشده تاریخی دست پیدا کنند؛ اسنادی که قرنها در آرشیوها و کتابخانهها بدون خوانده شدن باقی مانده بودند.
به گزارش خبرفوری، این متون شامل نامههای محرمانه، دستورهای پزشکی، مکاتبات عاشقانه و حتی اسناد سیاسی هستند که نویسندگانشان برای پنهانکاری از کدها و نشانههای پیچیده استفاده کردهاند.
یکی از نمونههای مشهور، نسخهای ۴۰۰ ساله از واتیکان است که با نام «کد بورگ» شناخته میشود. این کتاب دستنویس شامل ۴۰۸ صفحه و مجموعهای از ۳۴ نماد ناشناخته است. محتوای آن مدتها غیرقابل خواندن بود، اما پژوهشگران با کمک یادگیری ماشین توانستند بخشی از آن را رمزگشایی کنند. نتیجه نشان داد که متن شامل نسخههایی از درمانهای پزشکی عجیب و سنتی بوده است؛ مانند نوشیدن شراب خاص یا استفاده از ادویهها برای درمان بیماریها.
به گفته پژوهشگران، حدود یک درصد از اسناد تاریخی در آرشیوهای جهان به نوعی رمزگذاری شدهاند. این متون میتوانند اطلاعات مهمی درباره سیاست، دین، پزشکی یا روابط شخصی در گذشته ارائه دهند. در برخی موارد، رمزگشایی این اسناد میتواند حتی تاریخنگاری ما را تغییر دهد.
بیشتر بخوانید:
دانشمندان میگویند درست قبل از مرگ این خوابها را میبینید
یوفوها، بشقابپرندهها و پردههای دود | چرا واشنگتن شیفته موجودات فضایی است؟
چین «جنینهای مصنوعی انسان» را به فضا میفرستد | در انتظار تولد نوزادان فضایی
رمزگشایی این اسناد ساده نیست. برخی از آنها از روشهای پیچیدهای استفاده میکنند؛ مثلا یک حرف ممکن است با چند نماد مختلف نشان داده شود یا نمادهای بیمعنا برای گمراه کردن خواننده اضافه شوند. همچنین گاهی زبان اصلی متن نیز ناشناخته است.
پژوهشگران ابتدا باید این متون را به نسخه دیجیتال تبدیل کنند، کاری که به دلیل خط بد، فرسودگی کاغذ و نمادهای ناشناخته بسیار دشوار است. سپس الگوریتمهای رایانهای تلاش میکنند الگوهای زبانی را تشخیص دهند. برای مثال در زبان انگلیسی حرف «E» بیشترین تکرار را دارد و این میتواند به رمزگشایی کمک کند.
با این حال، هوش مصنوعی اکنون روند کار را بسیار سریعتر کرده است. ابزارهایی مانند Transkribus میتوانند دستنوشتهها را به متن دیجیتال تبدیل کنند. سپس مدلهای پیشرفتهتر تلاش میکنند رمزها را نیز تفسیر کنند. پروژههای جدید حتی به دنبال ساخت سیستمهایی هستند که همزمان هم متن را تشخیص دهند و هم آن را رمزگشایی کنند.
در آزمایشهای جدید، هوش مصنوعی توانسته برخی متون رمزگذاریشده را در مدت کوتاهی تحلیل کند و حتی ترجمه اولیه ارائه دهد. این پیشرفتها نشان میدهد که ترکیب تحلیل الگو، یادگیری ماشینی و دانش تاریخی میتواند ابزار قدرتمندی برای کشف اسرار گذشته باشد.
با این حال، پژوهشگران تأکید میکنند که هنوز نقش انسان ضروری است، زیرا تفسیر تاریخی و بررسی صحت نتایج نیاز به دانش تخصصی دارد. هدف نهایی، ساخت سیستمی است که بتواند به محققان کمک کند متون ناشناخته از تمدنهای مختلف را بخوانند و بخشهای گمشده تاریخ را دوباره کشف کنند.
