چرا اگزما اغلب در کودکی شروع میشود؟
پژوهشگران میگویند پاسخ در واکنش بیش از حد سلولهای ایمنی پوست در این سنین نهفته است. یک مطالعه جدید نشان میدهد سیستم ایمنی کودکان در مواجهه با مواد آلرژیزا بسیار سریعتر و قویتر از بزرگسالان واکنش نشان میدهد. این کشف میتواند راه را برای پیشگیری زودهنگام از اگزما و سایر بیماریهای آلرژیک هموار کند.
وبگاه مدیکال اکسپرس در گزارشی آورده است:اگزما حدود یکچهارم کودکان را تحت تأثیر قرار میدهد و اغلب در اوایل زندگی ظاهر میشود. این بیماری میتواند زمینهساز سایر بیماریهای آلرژیک مانند آسم و آلرژی غذایی باشد. تا به حال، دانشمندان به طور کامل درک نکرده بودند که چرا این بیماری تا این حد با دوران کودکی مرتبط است.
پژوهشگران دانشکده پزشکی آیکان در ماونت ساینای و کالج پزشکی وایل کرنل به همراه سایر مراکز علمی، مطالعهای در این زمینه انجام دادهاند. نتایج این مطالعه که در مجله نِیچِر/ Nature منتشر شده، توضیحی کلیدی برای این پدیده ارائه میدهد.
دوران حساس کودکی؛ وقتی پوست بیش از حد واکنش نشان میدهد
پژوهشگران برای درک اینکه چرا آلرژیها اغلب در دوران کودکی شروع میشوند، موشهای نوزاد را در معرض مواد آلرژیزای روزمره مانند گرد و غبار و کپک قرار دادند. برخلاف موشهای بالغ، نوزادان التهاب شدید پوستی نشان دادند. این یافته نشان میدهد که یک دوره کوتاه در اوایل زندگی وجود دارد که سیستم ایمنی پوست به طور خاص حساس است.
دکتر شروتی نایک (Shruti Naik)، نویسنده ارشد مطالعه و دانشیار ایمنیشناسی و پوست در دانشکده پزشکی آیکان میگوید: دریافتیم که خطر آلرژی در اوایل زندگی شکل میگیرد؛ سیستم ایمنی پوست از نظر زیستی طوری برنامهریزی شده تا در این زمان به مواد آلرژیزا واکنش بیش از حد نشان دهد. این کشف برای درک چگونگی بروز بیماریهای مرتبط با ایمنی و درمان آنها اهمیت زیادی دارد.
سلولهای دندریتیک؛ عامل اصلی واکنش آلرژیک
دانشمندان متوجه شدند که نوع خاصی از سلولهای ایمنی به نام سلولهای دندریتیک در این ماجرا نقش اصلی را ایفا میکنند. این سلولها درست پس از تولد به طور غیر عادی فعال میشوند و واکنش آلرژیک ایجاد میکنند. نکته جالب این است که وقتی پژوهشگران این سلولها را مهار کردند، موشهای جوان، دیگر به آلرژی پوستی مبتلا نشدند.
پژوهشگران با بررسی دقیقتر این سلولها متوجه تفاوت جالبی بین کودکان و بزرگسالان شدند. آنها دریافتند که یک نوع خاص از سلولهای ایمنی در پوست کودکان خردسال، متفاوت از بزرگسالان رفتار میکند. این سلولها به همهچیز واکنش بیش از حد نشان نمیدهند، اما در مواجهه با مواد آلرژیزا، سریعتر و قویتر پاسخ میدهند و زمینه را برای التهاب و اگزما در اوایل زندگی فراهم میکنند. در پوست بزرگسالان، همین سلولها واکنش بسیار کمتری نشان میدهند.
نقش هورمونهای استرس در کنترل واکنشهای آلرژیک
گروه پژوهشی همچنین دریافت که نوزادان فاقد سطح طبیعی هورمونهای استرس هستند. این هورمونها در سنین بالاتر به کنترل واکنشهای ایمنی کمک میکنند. نبود این هورمونها در نوزادان، به واکنشهای آلرژیک اجازه بروز میدهد.
نکته مهم این است که نشانههایی از همین فعالیت ایمنی در نمونههای پوست کودکان مبتلا به اگزما یافت شد، اما در بزرگسالان دیده نشد. این نشان میدهد که این دوره حساس در اوایل زندگی ممکن است در انسانها نیز اهمیت داشته باشد.
از آزمایشگاه تا درمان؛ افقهای تازه
دکتر اما گاتمنیاسکی (Emma Guttman-Yassky)، نویسنده همکار مطالعه، میگوید: این پژوهش حاصل همکاری نزدیک بین پزشکان و دانشمندان بود. مشاهدات ما از کودکان مبتلا به آلرژی، پرسشهایی را ایجاد کرد که در آزمایشگاه به دنبال پاسخ آنها گشتیم. با تمرکز روی دوران کودکی، یعنی همان زمانی که بیماری واقعاً آغاز میشود، به سازوکارهای ایمنی تازهای دست یافتیم که در بزرگسالان دیده نمیشود.
پژوهشگران در گام بعدی قصد دارند راههایی برای مهار این واکنش ایمنی در اوایل زندگی پیدا کنند. هدف آنها این است که قبل از گسترش آلرژی از پوست به سایر اندامها، جلوی آن را بگیرند.
کودکان بزرگسالان کوچک نیستند
دکتر نایک تأکید میکند: موضوع این مطالعه فقط اگزما نیست؛ بلکه یک پیام مهم برای همه پزشکان دارد: کودکان از نظر سیستم ایمنی، بزرگسالان کوچک نیستند. بدن آنها قوانین منحصربهفردی دارد و درک این تفاوت برای پیشگیری از بیماریهایی که در کودکی آغاز میشوند، ضروری است.