آب مهمتر از پالایشگاه | چرا آب شیرینکنها تبدیل به هدف شدهاند؟
در بحبوحه تشدید تنشها در خلیج فارس، زیرساختهای آب شیرینکن در ایران و کشورهای منطقه به یکی از حیاتیترین و آسیبپذیرترین داراییها تبدیل شدهاند.
به گزارش خبرفوری ، گزارش مجله کانورسیشن نشان میدهد که این تاسیسات نه تنها ستون حیاتی تأمین آب برای میلیونها نفر هستند، بلکه در شرایط جنگی و سیاسی به هدفهای بالقوه تبدیل شدهاند.
وابستگی شدید کشورهای عربی به آب شیرینکنها
کشورهای ساحلی خلیج فارس به دلیل اقلیم بیابانی و کمبود منابع طبیعی آب، به شدت به نمکزدایی آب دریا وابستهاند. در برخی از کشورها، مانند عربستان سعودی و امارات متحده عربی، نزدیک به ۹۰ درصد آب آشامیدنی از طریق آب شیرینکن تأمین میشود. این وابستگی بالا، تاسیسات آب را به بخش جداییناپذیر زندگی شهری و فعالیتهای اقتصادی بدل کرده است و هر اختلال در آن میتواند پیامدهای گسترده انسانی و اقتصادی داشته باشد.
بیشتر بخوانید:
آیا اسرائیل از بمب الکترومغناطیسی در ایران استفاده کرد؟
مین دریایی چیست که ترامپ را دیوانه کرده است؟
در مقابل، ایران هنوز بخش اعظم آب خود را از منابع طبیعی مانند رودخانهها و منابع زیرزمینی تأمین میکند، هرچند با بحران شدید آب و خشکسالیهای گسترده روبروست. به گفته کارشناسان، وابستگی کمتر ایران به آبشیرینکنها، آسیبپذیری این کشور از نظر تأمین آب شهری را کاهش نمیدهد.
آب به «هدف» در جنگ تبدیل شده است
با شدت گرفتن درگیریها و تنشها در منطقه، تاسیسات آبشیرینکن به دلایل استراتژیک و نظامی آسیبپذیر شدهاند. بیشتر این تاسیسات در نزدیکی سواحل و نیروگاهها ساخته شده و در صورت حملات موشکی یا پهپادی میتوانند بهسرعت از کار بیفتند. هزینه و زمان بازسازی آنها بسیار بالاست و اختلال در تامین آب، مستقیم بر جمعیت شهری و زندگی روزمره تأثیر میگذارد.
نمونهای از این آسیبپذیری، حمله به یک کارخانه آبشیرینکن در جزیره قشم ایران بود که تأمین آب حدود ۳۰ روستا را مختل کرد. ایران این اقدام را به یک حمله هوایی نسبت داده است و از به عنوان جنایت جنگی یاد کرد. کارشناسان هشدار دادهاند که تکرار چنین حملاتی میتواند به بحران انسانی منجر شود.
پیامدهای ژئوپلیتیکی و انسانی
آب، همانند نفت، به منبعی استراتژیک در خاورمیانه بدل شده است؛ اما برخلاف نفت، توقف دسترسی به آب به سرعت زندگی شهری و کشاورزی را تهدید میکند. شهرهایی مانند ریاض، دبی، کویت و دوحه با جمعیتهای چندمیلیونی به شدت به آب شیرینکن وابستهاند و کوچکترین اختلال در این زیرساختها میتواند پیامدهای جدی داشته باشد.
کارشناسان تأکید میکنند که حفاظت از تاسیسات آب به یک محور جدید مناقشه تبدیل شده است و مدیریت منابع آب و استراتژیهای دفاعی در این بخش، پیامدهای انسانی، محیطزیستی و ژئوپلیتیکی گستردهای در سطح منطقه خواهد داشت.
