هشدار شدید بانک جهانی از بروز شوک‌های بزرگ قیمتی/ انرژی به بالاترین سطح قیمتی رسیده است

بانک توسعه جهانی در جدیدترین گزارش خود اعلام کرد که اگر درگیری‌ها در منطقه تشدید شود و اختلالات عرضه بیش از حد انتظار ادامه یابد، قیمت کالاها می‌تواند حتی بیش از پیش افزایش یابد.

این بانک اعلام کرد که سناریوی پایه آن فرض را بر این گذاشته است که حجم حمل و نقل از طریق تنگه هرمز به تدریج تا ماه اکتبر به سطح نزدیک به قبل از جنگ باز خواهد گشت، اما افزود که خطرات «به طور قابل توجهی» به سمت قیمت‌های بالاتر متمایل هستند.

پیش‌بینی اولیه این بانک، با توجه به افزایش قیمت انرژی و کود و قیمت‌های بالای چندین فلز کلیدی، افزایش ۱۶ درصدی قیمت کلی کالاها در سال ۲۰۲۶ را نشان می‌دهد.

قیمت نفت روز سه‌شنبه همچنان رو به افزایش بود، زیرا تلاش‌ها برای پایان دادن به جنگ آمریکا علیه ایران تقریباً متوقف شد و تنگه هرمز تا حد زیادی بسته ماند و عرضه انرژی، کود و سایر کالاها از خاورمیانه که منطقه‌ای کلیدی برای تولید است، را از دسترس خریداران جهانی دور نگه داشت.

بانک جهانی اعلام کرد حملات به زیرساخت‌های انرژی و اختلالات کشتی‌رانی در این آبراه استراتژیک که پیش از جنگ ۳۵ درصد از تجارت جهانی نفت خام دریایی از آن عبور می‌کرد، بزرگ‌ترین شوک عرضه نفت را در تاریخ رقم زده است.

این بانک اعلام کرد که بهای نفت خام برنت در اواسط آوریل بیش از ۵۰ درصد بالاتر از ابتدای سال باقی مانده است و پیش‌بینی کرد که قیمت نفت برنت در سال ۲۰۲۶ به طور متوسط ​​۸۶ دلار در هر بشکه باشد که نسبت به ۶۹ دلار در هر بشکه در سال ۲۰۲۵ به شدت افزایش می‌یابد.

این موسسه اعلام کرد اگر تأسیسات حیاتی نفت و گاز آسیب بیشتری ببینند و حجم صادرات به کندی بهبود یابد، قیمت نفت برنت امسال می‌تواند به طور متوسط ​​به ۱۱۵ دلار در هر بشکه برسد.

ایندرمیت گیل، اقتصاددان ارشد بانک جهانی، گفت: این جنگ به صورت موج‌های تجمعی به اقتصاد جهانی ضربه می‌زند: ابتدا از طریق افزایش قیمت انرژی، سپس افزایش قیمت مواد غذایی و در نهایت، تورم بالاتر که نرخ بهره را افزایش می‌دهد و بدهی را حتی زیان‌بارتر می‌کند.

وی افزود این شوک بیشترین آسیب را به فقیرترین‌ها خواهد زد و به مشکلات کشورهای در حال توسعه بسیار بدهکار خواهد افزود.

پیش‌بینی می‌شود قیمت کود در سال ۲۰۲۶، ۳۱ درصد افزایش یابد که ناشی از افزایش ۶۰ درصدی قیمت اوره، پرکاربردترین کود جامد نیتروژنی است که با تبدیل گاز طبیعی به آمونیاک و دی اکسید کربن تولید می‌شود.

افزایش قیمت کود، فشار بر عرضه مواد غذایی را تشدید می‌کند، درآمد کشاورزان را کاهش می‌دهد و تولید محصولات کشاورزی در آینده را تهدید می‌کند. برنامه جهانی غذا تخمین می‌زند که اگر جنگ برای مدت طولانی ادامه یابد، امسال ۴۵ میلیون نفر دیگر ممکن است با ناامنی غذایی حاد مواجه شوند.

بانک جهانی اعلام کرد که پیش‌بینی می‌شود تورم در اقتصادهای در حال توسعه در سال ۲۰۲۶، تحت سناریوی پایه، به طور متوسط ​​۵.۱ درصد باشد که نسبت به ۴.۷ درصد سال گذشته افزایش یافته و یک درصد بالاتر از پیش‌بینی‌های قبل از جنگ است. اما اگر جنگ طولانی شود، تورم می‌تواند در اقتصادهای در حال توسعه تا ۵.۸ درصد افزایش یابد.

این بانک اعلام کرد که رشد اقتصادی نیز ضربه بزرگی خواهد خورد. اکنون پیش‌بینی می‌شود که اقتصادهای در حال توسعه در سال ۲۰۲۶ تنها ۳.۶ درصد رشد کنند که نسبت به پیش‌بینی رشد ۴ درصدی قبل از جنگ، کاهش یافته است.