تکرار سناریوی تعطیلی برندهای ملی
بسیاری از کارخانههای تولیدی قدیمی به دلایلی همچون کاهش تقاضای داخلی، افزایش هزینههای تولید و مواد اولیه و جهش نرخ ارز تعطیل شده یا با تعدیل گسترده نیروها همراه بودهاند.
پرونده افول برندهای قدیمی صنعت کشور همچنان باز است؛ پروندهای که اینبار نام «تولیپرس» را بر سر زبانها انداخته است. مجموعهای که روزگاری سهم قابلتوجهی از بازار داخلی و صادرات منطقهای را در اختیار داشت، اکنون به نمادی از فرسایش تدریجی ظرفیت صنعتی کشور بدل شده است.
شرکتی که زمانی یکی از بازیگران اصلی بازار شوینده و محصولات بهداشتی بود، امروز با کارخانههایی مواجه است که یا فعالیتشان متوقف شده یا با حداقل توان ادامه میدهند. آخرین حلقه این زنجیره، توقف فعالیت کارخانه تولیپرس در شهرک صنعتی البرز قزوین است؛ واحدی که بنا بر گزارشهای کارگری، پس از تعدیلهای پیاپی، تنها حدود ۱۰۶ تا ۱۰۸ کارگر برای آن باقی مانده بود.
ماجرا از جایی تلختر میشود که کارگران باسابقه این واحد، در آستانه سال نو و ماه رمضان، با درهای بسته کارخانه مواجه شدهاند. به گفته آنان، تعطیلی اخیر با عنوان «مشکلات تولید» اعلام شده، اما توقفهای مکرر خطوط تولید طی سالهای گذشته، عملا کارخانه را در وضعیت نیمهفعال قرار داده بود.
تجمع کارگران مقابل درب کارخانه، تنها واکنش به یک تعطیلی مقطعی نبود؛ بلکه اعتراض به سالها بلاتکلیفی و وقفههای پیدرپی در تولید به شمار میرود. بخش قابلتوجهی از کارگران این واحد بین ۱۸ تا ۲۵ سال سابقه کار دارند و شماری از آنان در آستانه بازنشستگی هستند. با این حال، آنگونه که مطرح شده، مطالباتی از جمله چند ماه حقوق معوقه، عیدی، حق بیمه و سنوات پرداخت نشده، بر نگرانیهای آنان افزوده است.
در مجموع، آنچه در تولیپرس رخ داده، تنها یک توقف تولید نیست؛ بلکه نمادی از چالشهای عمیقتری است که گریبان بخشی از صنایع قدیمی کشور را گرفته است. اگر تکلیف مدیریت، مالکیت و راهبرد تولید در این دست واحدها روشن نشود، احتمال تکرار این سناریو در دیگر برندهای باسابقه نیز دور از ذهن نخواهد بود.
مهدی بستانچی رئیس شورای هماهنگی شهرکهای صنعتی سراسر کشور درباره تعطیلی این شرکت با سابقه اظهار کرد: واقعیت این است که وقتی نام یک برند شناختهشده مطرح میشود، طبیعی است که رسانهها به آن بپردازند، اما باید توجه داشت که این تنها یک نمونه از وضعیتی است که امروز بسیاری از واحدهای تولیدی کشور با آن مواجه هستند.
برخی شرکتها به دلیل شناخته شده بودنشان خبرساز میشوند، اما دهها واحد دیگر که شاید نامشان کمتر در افکار عمومی مطرح باشد، در سکوت خبری کوچک شده، تعدیل نیرو کرده یا در آستانه تعطیلی قرار دارند. بنابراین مساله صرفا یک کارخانه یا یک برند خاص نیست؛ بلکه نشانهای از شرایط دشوار حاکم بر بخش صنعت است.
وی با اشاره به شرایط عمومی صنعت کشور گفت: امسال بسیاری از صنایع عملا با رکود بازار مواجه بودهاند. از یکسو تقاضای داخلی به دلیل کاهش قدرت خرید خانوارها تضعیف شده و از سوی دیگر هزینههای تولید به شدت افزایش یافته است. رشد قابلتوجه قیمت مواد اولیه، افزایش هزینههای تامین قطعات و جهش نرخ ارز تاثیر مستقیمی بر بهای تمامشده کالاها گذاشته است.
