چرا توافق صلح بین ایران و آمریکا ممکن است ماهها طول بکشد؟ | چند دلیل مهم وجود دارد
گزارش تازه بلومبرگ به این پرسش میپردازد که با وجود نشانههایی از پیشرفت در مذاکرات چرا دستیابی به یک توافق صلح میان آمریکا و ایران ممکن است ماهها طول بکشد؟
به گزارش خبرفوری، در این گزارش تأکید میشود که اگرچه دو طرف به سمت کاهش تنش حرکت کردهاند، اما فاصله میان مواضع آنها همچنان عمیق است. یکی از مهمترین موانع، اختلاف بر سر برنامه هستهای ایران است. ایالات متحده خواهان محدودیتهای سختگیرانه و نظارت گسترده بر فعالیتهای هستهای تهران است، در حالی که ایران بر حق خود برای غنیسازی اورانیوم تأکید دارد و این موضوع را غیرقابل مذاکره میداند.
عامل دیگر، موضوع تحریمهاست. تهران خواستار لغو کامل یا دستکم قابلتوجه تحریمهای اقتصادی است، در حالی که واشینگتن این مسئله را به امتیازدهیهای گسترده از سوی ایران گره زده است. همین پیوند متقابل باعث شده روند مذاکرات پیچیده و زمانبر شود.
بیشتر بخوانید:
این جنگ چگونه به پایان میرسد؟ | سه سناریوی برای پایان بازی
توقعات آمریکا پیش از دور دوم مذاکرات بیشتر شد | آمریکا شش «خط قرمز» تعیین کرد
گزارش همچنین به نقش بازیگران ثالث اشاره میکند. کشورهایی مانند پاکستان، عمان و برخی دولتهای اروپایی در تلاشاند میان دو طرف میانجیگری کنند. با این حال، تعدد بازیگران و منافع متفاوت آنها خود به پیچیدگی روند مذاکرات افزوده است. هر یک از این طرفها تلاش میکند توافقی شکل بگیرد که منافع امنیتی و اقتصادیاش را نیز تأمین کند.
یکی دیگر از موانع کلیدی، بیاعتمادی عمیق میان دو کشور است. دههها تنش، خروج آمریکا از توافقهای پیشین و تجربه تحریمها باعث شده ایران نسبت به پایبندی واشینگتن به هر توافق جدیدی تردید داشته باشد. این بیاعتمادی باعث میشود حتی در صورت توافق بر سر اصول کلی، رسیدن به جزئیات اجرایی زمان زیادی ببرد.
گزارش بلومبرگ همچنین به شرایط میدانی اشاره دارد. در حالی که یک آتشبس موقت برقرار شده، این آتشبس شکننده است و نیاز به تمدید دارد تا فرصت کافی برای مذاکرات فراهم شود. برخی مقامهای اروپایی و کشورهای خلیج فارس معتقدند که رسیدن به یک توافق نهایی ممکن است تا شش ماه زمان ببرد و بدون تمدید آتشبس، این روند عملا متوقف خواهد شد.
مسئله تنگه هرمز نیز یکی دیگر از نقاط حساس است. بازگشایی این مسیر حیاتی برای تجارت جهانی انرژی، یکی از اولویتهای فوری در مذاکرات محسوب میشود. هرگونه تأخیر در این زمینه میتواند پیامدهای اقتصادی جهانی داشته باشد و فشار بر طرفین برای دستیابی به توافق را افزایش دهد.
این گزارش نتیجه میگیرد که حتی اگر اراده سیاسی برای توافق وجود داشته باشد، ترکیب پیچیدهای از اختلافات فنی، مسائل ژئوپلیتیک و بیاعتمادی تاریخی باعث میشود روند صلح میان آمریکا و ایران نه یک مسیر سریع، بلکه فرآیندی طولانی و چندمرحلهای باشد. به همین دلیل، انتظار میرود مذاکرات ادامهدار باشد و دستیابی به توافق نهایی به زمان قابلتوجهی نیاز داشته باشد.