نظر محسنی‌اژه‌ای درباره طرح کاهش حکم اعدام/ چه حکمی جای اعدام را بگیرد؟
سخنگوی دستگاه قضا گفت: اگر در نظام جمهوری اسلامی یک دستگاه قضایی سریع العملِ مستقلِ مقتدر و کارآمد داشته باشیم، می‌توانیم در تداوم ارزش‌های نظام نقش اساسی داشته باشیم؛ البته ممکن است در این زمینه اشکالاتی وجود داشته باشد؛ اما باید تلاش کنیم کمبود‌ها را کاهش دهیم.
حجت‌الاسلام والمسلمین غلامحسین محسنی اژه‌ای در نشست هم‌اندیشی نخبگان حقوقی و شورای عالی سازمان بسیج حقوقدانان که صبح امروز در ساختمان مرکزی قوه قضائیه برگزار شد، ضمن خوشامدگویی و گرامیداشت روز خبرنگار اظهار کرد: ما امروز زیر پرچم ولی فقیه حکیم عاقل شجاع مدیر و موید از ناحیه پروردگار و امام زمان(عج) زندگی می‌کنیم و عاجزم که چگونه خدا را بخاطر این نعمت سپاس گویم.
حجت‌الاسلام والمسلمین محسنی اژه‌ای با اشاره به اطاله دادرسی‌ها با بیان اینکه باید حد متوسط و مقبول دادرسی‌ها مشخص شود و همچنین در این رابطه برای مردم روشنگری صورت گیرد، گفت: برای مثال اگر به طور متوسط زمان رسیدگی به یک پرونده سه ماه است، آیا این مطلوب است یا اینکه اطاله دارد؟
وی افزود: یک پرونده قتل، ضد امنیتی و جاسوسی، یک نزاع دسته جمعی، یک اختلاف ملکی و سایر پرونده‌ها در موضوعات مختلف باید مشخص شود و برای مردم تبیین شود که متوسط زمان دادرسی برای هر کدام از این فقره‌ها چه مقدار است.
وی یکی از دلایل طولانی شدن پرونده‌ها را مسئله کارشناسی دانست و ادامه داد: باید بررسی کنیم امروز بانک‌ها و سایر دستگاه‌ها که نیاز به کارشناسی دارند، با چه مشکلی مواجه هستند.
وی با بیان اینکه گاهی مسائل و مشکلات مرتبط به کارشناسی‌ها موجبات تضییع بیت المال را فراهم می‌آورد، گفت: بسیاری از دستگاه‌های دولتی و غیردولتی و حتی مردم نمی‌توانند هزینه‌های کارشناسی راپرداخت کنند و در نتیجه از مقوله کارشناسی صرفنظر می‌کنند که بعضا این صرفنظر کردن به تضییع حق مردم و بیت المال منتهی می‌شود.
معاون اول دستگاه قضا با اشاره به تکرار روند کارشناسی‌ها در برخی پرونده‌ها افزود: بعضا در برخی از پرونده‌ها شاهد تکرار چندباره کارشناسی‌ها هستیم؛ به نحوی که ابتدا ذینفع تقاضای کارشناسی می‌کند و پس از صدور نتیجه طرف مقابل اعتراض می‌کند و این اعتراضات مکررا اتفاق می‌افتد و حتی بعضا نتایج این کارشناسی‌ها نیز اختلافات فاحشی دارد. مثلا در پرونده نفتی در ساختمان غرب تهران در یک هفته ۳ بار کارشناسی توسط کارشناسان معروف صورت گرفت که یک بار ۷۴۰ میلیارد، یک بار، هزار و ۷۰۰ میلیارد و برای سومین بار ۸ هزار میلیارد کارشناسی شد و تفاوت‌های فوق‌العاده فاحشی وجود داشت که این مساله رسیدگی‌ها را طولانی می‌کند.
وی با اشاره به نمونه دیگری از نتایج کارشناسی‌ها که متضمن اختلافات فاحش است، گفت: در پرونده آتش گرفتن اتوبوس حامل حدود چهل سرنشین در آزادراه تهران-قم نیز ۲۲ بار کارشناسی صورت گرفت.
معاون اول دستگاه قضا در ادامه با اشاره به موضوع اداره، شناسایی و تقویم اموال متهم پس از بازداشت، گفت: یکی از موضوعاتی که هم باعث خسارت به بیت المال و هم بعضا خسارت به مردم و دردسر برای دستگاه قضایی است، همین اداره، شناسایی و تقویم اموال متهم پس از بازداشت است.
وی ادامه داد: دستگاه قضایی در برخی از پرونده‌ها که برای مثال اموال آنها عبارت از کارخانه یا شرکت هواپیمایی است، نمی‌تواند به صورت طولانی مدت این اموال را اداره کند؛ بنابراین چگونگی اداره اموال متهمی که حکم او صادر نشده و طرف احیانا در زندان است، دربرگیرنده مسائل مختلفی است.
حجت الاسلام و المسلمین محسنی اژه‌ای با اشاره به پرونده‌های مرتبط با شرکت‌های تعاونی اعتباری گفت: در برخی از این پرونده‌ها شاهد وجود یک میلیون سپرده گذار هستیم یا در ارتباط با پرونده پدیده که چند هزار سهام آن خریداری شده بود، مواجه بودیم با اینکه اگر این پروژه متوقف شود، طبعا مردم به پولشان نمی‌رسند و در صورت ادامه نیز از جانب بانک‌ها اعتبارات لازم تعلق نمی‌گیرد که در اینگونه موارد نیز رسیدگی به پرونده طولانی می‌شود.
سخنگوی دستگاه قضا با طرح این سئوال که از تشدید مجازات چه توقعی داریم، گفت: در خصوص اخلال در نظام اقتصادی کشور ماده یک این قانون این مساله را تعریف و مجازات آن را تا اعدام پیش برده است؛ یعنی مفسد فی الارض به اعدام محکوم می‌شود؛ آیا ما فقط با تشدید مجازات می‌خواهیم جلوی برخی جرایم را بگیریم؟ ما از مجازات مواد مخدر چه تاثیری می‌خواهیم بگیریم؟ بگوییم چون اعدام جواب نداده، آن را برداریم؟ یا اینکه صرفا به سبب هجمه‌های حقوق بشری آن را قطع کنیم؟
البته قطعا هجمه‌های حقوق بشری به این واسطه کاهش نخواهد یافت. باید بررسی و آسیب شناسی کنیم که چقدر کار باید روی این مساله صورت می‌گرفت و نگرفته تا جرایم مواد مخدر کاهش یابد؛ ۲۰ کار باید می‌کردیم و نکرده‌ایم و حال می‌گوییم اعدام نباشد؟ یک جهت را فقط لحاظ نکنیم؛ من در مورد آثار مثبت و منفی این قضیه قضاوت نمی‌کنم؛ اما باید بررسی کنیم تا دو سال دیگر نگوییم این کار را کردیم بدتر شد.
صد کیلو کراک و هروئین و ۲ تن تریاک کشف می‌کنند؛ این میزان مواد مخدر اگر توزیع شود، ببینید چه تعداد افراد درگیر و چه تعداد خانواده‌ها از هم می‌پاشد؟ بسیار خوب؛ می‌گوییم اعدام کاهش یابد؛ اما چه چیزی باید جایگزین آن کنیم؟ روی این مسائل باید مطالعه کرد.
15
