پیدا شدن گنج نقاشی های میلیون دلاری هنگام خانه تکانی
در طول روزهای خانهنشینی ناشی از همهگیری کووید-۱۹، پاکسازی و مرتبکردن بهانهای آسان برای وقتگذرانی بود. اما کمتر کسی شانس شارلوت مایر، زن هلندی را داشت که سال ۲۰۲۰ با هدف مرتبکردن کشوی یادگاریهای خانوادگی که سالها دستنخورده باقی مانده بود، کشف شگفتانگیز زندگی خود را انجام داد.
پدربزرگ شارلوت مایر، این آثار هنری را بین سالهای ۱۹۰۰ تا ۱۹۲۰ به دست آورده بود. اکنون این آثار برای نخستین بار در بیش از یک قرن، به نمایش گذاشته میشوند.
سالها قبل، وقتی پدربزرگ مایر فوت کرد، او برای نوهاش پوشهای از چاپها را که کمابیش یک قرن در خانواده باقی مانده بود، به ارث گذاشت. وقتی مایر بالاخره پوشه را باز کرد، ۳۵ چاپ فلزی پیدا کرد که توسط استاد هلندی، رامبراند خلق شده بود؛ هنرمندی که نقاشیها و چاپهای قرن هفدهم او بهعنوان برخی از برجستهترین آثار بصری جهان غرب شناخته میشوند.
مایر درباره این کشف گفته: «داستان فوقالعادهای است، داستانی که فقط میتوانی در خواب ببینی. آن زمان کسی به چاپ فلزی علاقهای نداشت. آنها چیز ویژهای نبودند. پدربزرگم فقط با چند گیلدر، ۳۵ چاپ متفاوت خرید.»
«زن پنکیکپز»، رمبرانت، ۱۶۳۵ – مجموعهی شارلوت مایر
پدربزرگ مایر این چاپها را بین سالهای ۱۹۰۰ تا ۱۹۲۰ جمعآوری کرده بود. آنها کوچک بودند و برخی تنها چند سانتیمتر طول داشتند. ابتدا، مایر مطمئن نبود این آثار بهراستی از رامبراند هستند. او خجالت میکشید با کارشناسان موزهی استدیلیک آمستردام تماس بگیرد، بهویژه که گاهی آثار منتسب به این هنرمند جعل از آب در میآید.
وقتی کارشناسان به خانهی مایر آمدند و چاپها را بررسی کردند که در وضعیت عالی بودند، تمام اهمیت این کشف برایشان روشن شد. مایر میگوید: «آنها گفتند شارلوت، تو حتی نمیدانی چه چیزی در اختیار داری!»
این کشف شور و اشتیاق جدیدی در مایر ایجاد کرد و او در چند سال گذشته کمابیش مجموعهی چاپهای رامبراند و همعصران او را دو برابر کرده است. از ماه مارس، بیش از ۷۰ اثر از این مجموعه، از جمله ۳۵ چاپ از پدربزرگ مایر، در موزهی استدیلیک زوتفن به نمایش گذاشته میشوند، در قالب نمایشگاهی با نام «رامبراند، از تاریکی تا نور». مایر در تاریخ ۲۹ مارس یک تور راهنماییشده از نمایشگاه برگزار خواهد کرد و تمرکز آن بر نمادگرایی در چاپهای هنرمند هلندی خواهد بود.
مایر از اعلام ارزش مالی مجموعهی رو به رشد خود خودداری کرد، اما چند فروش اخیر نشاندهنده تقاضای مداوم برای این آثار است.
پرترهای از آرنوت تولینکس، بازرس یک کالج پزشکی آمستردام، اثر رامبراند در حدود سال ۱۶۵۶، دسامبر گذشته در حراج کریستی به قیمت ۳.۱ میلیون پوند (۴.۱ میلیون دلار) فروخته شد؛ بیشترین قیمت حراجی ثبتشده برای چاپ یک استاد قدیمی!
تیم اشملچر، متخصص چاپها و نسخههای تکراری در کریستی لندن گفته: «این چاپ همیشه یک اثر بسیار نادر تلقی میشد و این آخرین نسخه در دست افراد خصوصی است».
در همین حال، اثر رامبراند «شیر جوان در حال استراحت» (حدود ۱۶۳۸-۴۲) این ماه در حراج ساتبیز به قیمت رکورد ۱۷.۹ میلیون دلار فروخته شد. این طراحی تنها نمونه باقیمانده از این نوع در یک مجموعهی خصوصی بود.
مایر تنها کسی نیست که یک اثر رامبراند را در کشویی فراموششده پیدا کرده است. نوامبر گذشته، مردی به نام ادوارد بارلو مقالهای برای گاردین نوشت و در آن جزئیات کشف خود از یک چاپ مقدماتی برای «The Gold Weigher»، چاپی از رامبراند مربوط به سال ۱۶۳۹، در دفتر پدر مرحومش را شرح داد.
بارلو نوشت: «شوکهکننده بود. خیلی هیجانانگیز بود که فکر کنم آن چاپی که پیدا کرده بودم، چیزی بود که رامبراند روی آن کار کرده بود. پدرم عاشق رامبراند بود و این ایده که این هنرمند با استفاده از چاپی که در نهایت به استودیوی پدرم رسیده بود، یک چاپ فلزی مشهور خلق کرده باشد، حس بسیار خاصی داشت.»
