عراقچی: میان ایران و روسیه شراکت راهبردی وجود دارد/ لاوروف: حمله به ایران بی‌اساس و غیرقابل توجیه بود/ پرسنل روس نیروگاه اتمی بوشهر کم کم در حال بازگشت به ایران هستند

عراقچی: میان ایران و روسیه شراکت راهبردی وجود دارد

سید عباس عراقچی در نشست خبری مشترک با سرگئی لاوروف وزیر امور خارجه روسیه در تهران گفت: امروز رایزنی‌های خوبی با یکدیگر داشتیم . به جناب آقای لاوروف، وزیر محترم امور خارجه فدراسیون روسیه، و هیئت همراه ایشان خوش‌آمد می‌گویم. بسیار خرسندیم که بار دیگر میزبان ایشان در تهران هستیم.

عراقچی در این نشست خبری گفت: امروز دیداری بسیار مهم و ثمربخش داشتیم. روابط ایران و روسیه، روابطی راهبردی است و دو کشور از مشارکت و شراکتی راهبردی برخوردارند. پس از اجرایی شدن موافقت‌نامه مشارکت جامع راهبردی که به امضای رؤسای جمهور دو کشور در کرملین رسید، روابط ما ابعاد جدید و مهم‌تری نیز پیدا کرده است.

وزیر خارجه ایران گفت: امروز درباره مهم‌ترین تحولات منطقه‌ای و بین‌المللی و همچنین موضوعات مورد علاقه دو کشور در روابط دوجانبه، گفت‌وگوهای مفصلی داشتیم.

وی افزود: در حوزه روابط دوجانبه، راهکارهای عملی برای گسترش روابط و همکاری‌های اقتصادی، تجاری، سیاسی و فرهنگی را بررسی کردیم. خوشبختانه، همکاری‌های اقتصادی دو کشور با روندی بسیار مطلوب در حال پیشرفت است و مانع جدی بر سر گسترش این همکاری‌ها وجود ندارد.

وزیر خارجه ایران با بیان اینکه در حوزه سیاسی نیز رایزنی‌های مستمری با یکدیگر داریم، گفت: سفرهای متقابل مقامات عالی‌رتبه و وزیران امور خارجه دو کشور و دیدارهای سران ایران و روسیه، از جمله دیدار اخیر جناب آقای پوتین و جناب آقای دکتر پزشکیان در حاشیه اجلاس کشورهای منطقه در ترکمنستان، نشان‌دهنده تداوم این تماس‌ها و مراودات است.

وی تاکید کرد: این ارتباطات به‌صورت مستمر ادامه دارد.

عراقچی گفت:  ما مشورت های نزدیک و همکاری‌های نزدیکی با یکدیگر داریم. امروز درباره مسائل مربوط به خلیج فارس، غرب آسیا، قفقاز و اروپا، مذاکرات ایران و آمریکا و همچنین تحولات اوکراین گفت‌وگو و تبادل نظر کردیم. دیدگاه مشترک ایران، روسیه و بسیاری از کشورهای دیگر این است که مسائل منطقه راه‌حل نظامی ندارند و باید از طریق دیپلماسی و راهکارهای سیاسی پیگیری شوند. همچنین درباره مسائل فلسطین، لبنان و یمن گفت‌وگو کردیم. نسل‌کشی فلسطینیان و توسعه‌طلبی خطرناک رژیم صهیونیستی در منطقه باید متوقف شود. درباره ناامنی‌های موجود در منطقه خلیج فارس و تنگه هرمز نیز گفت‌وگو کردیم. از نظر ما، این ناامنی نتیجه مستقیم تجاوز نظامی آمریکا و رژیم صهیونیستی علیه ایران است که از نهم اسفند سال گذشته آغاز شده و همچنان به شکل‌های مختلف ادامه دارد.   جنگ تحمیلی آمریکا و رژیم صهیونیستی و محاصره اقتصادی، عوامل اصلی ناامنی در منطقه ما هستند.

نگرانی درباره تحولات امنیتی در خزر

عراقچی در بخش دیگری از سخنان خود گفت: ما نگرانی جدی نسبت به تحولات امنیتی اخیر در دریای خزر، از جمله حمله به کشتی‌های ایرانی و روسی و زیرساخت‌های بندری در این دریا داریم و معتقدیم که این تحولات پیامدهای جدی برای صلح و امنیت منطقه دارد و خسارات غیرقابل جبرانی به محیط زیست خزر وارد می‌کند.

وی افزود: ما همچنین در خصوص مسائل افغانستان، کاهش تنش میان کابل و اسلام‌آباد و مقابله با تهدیدات تروریستی اتفاق نظر داریم.

عراقچی خبر داد: ما به همکاری‌های خود در موضوعات بین‌المللی و رایزنی‌ها و مشورت‌های مستمر خود ادامه خواهیم داد. عمدتاً در مخالفت با یک‌جانبه‌گرایی ستیزه‌جویانه آمریکا اتفاق نظر داریم و در چارچوب نهادهای بین‌المللی برای تقویت چندجانبه‌گرایی و دفاع از اصول حقوق بین‌الملل همکاری خواهیم کرد.

در حوزه روابط دوجانبه، راهکارهای عملی برای گسترش روابط و همکاری‌های اقتصادی، تجاری، سیاسی و فرهنگی را بررسی کردیم

وی خبر داد: ما به همکاری‌های خود در سطح بریکس، شانگهای و اتحادیه اقتصادی اوراسیا با قوت ادامه خواهیم داد.

وزیر خارجه ایران تاکید کرد: من مطمئن هستم که گفتگوهای امروز ما به تقویت روابط دو کشور و در عین حال به ثبات و امنیت در منطقه کمک خواهد کرد. همکاری‌های ایران و روسیه نقش مؤثر و مهمی در ایجاد ثبات در منطقه خواهد داشت.

وی همچنین خبر داد که لاوروف با رئیس‌جمهور ایران نیز دیدار خواهد کرد و مشورت‌های سطح بالا میان دو کشور ادامه خواهد یافت.

اروپا نیز مثل آمریکا دچار اشتباه محاسباتی است

وزیر خارجه جمهوری اسلامی ایران در ادامه اظهارات خود در این نشست خبری با بیان اینکه اروپا باید چشم خود را بر روی واقعیت‌ها باز کند ادامه داد: اروپایی‌ها نیز مانند آمریکایی‌ها از اشتباه محاسباتی رنج می‌برد و با سیاست‌های غلط خود عامل بیشتر جنگ‌ها در دنیا هستند و در واقع با این سیاست‌های غلط خود موجب طولانی شدن جنگ‌ها شده اند.

وی افزود : آنها با حمایت یک جانبه از رژیم صهیونیستی مسبب قتل هزاران فلسطینی هستند و در ارتباط با موضوع ایران نیز اشتباه محاسباتی کردند آنها از حمله آمریکا و رژیم صهیونیستی به ایران حمایت کردند آنها اشتباه محاسباتی کردند و فکر می‌کردند که ایران ضعیف شده است و اکنون با این اشتباه محاسباتی ۹ ماه است در باتلاق این جنگ گرفتار شده‌اند.

وی با اشاره به صحبت‌های دبیرکل ناتو در ارتباط با حمایت‌هایی که اروپا از آمریکایی‌ها در جریان این جنگ انجام داد خاطرنشان کرد: فرانسوی‌ها نیز از این جنگ حمایت کردند و اکنون نیز که با بحران اجتماعی روبرو شده‌اند آن را به تبعات جنگی مرتبط می‌دانند که مدعی هستند در آن نقشی نداشتند.

عراقچی ادامه داد : بحران‌های اقتصادی و بسیاری از بحران‌های دیگر که در اروپا وجود دارد نتیجه سیاست‌های غلطی است که این کشورها دنبال کرده‌اند.

وی با اشاره به اظهارات برخی از مقامات آمریکایی در مورد جنگ تمدنی با ایران گفت : آنها در طول ۹ ماه گذشته در جنگی که علیه ایران آغاز کردند شکست خوردند و اکنون می‌خواهند آن را به تاریخ ربط بدهند و بحث جنگ تمدنی را مطرح می‌کنند که این برای فریب از جمله فریب خودشان است.

عراقچی ادامه داد : به هیچ جنگ تمدنی نباید دامن زده شود و وجود داشته باشد هیچ راه حلی جز گفتگو و دیپلماسی وجود ندارد و من به مقامات اروپایی توصیه می‌کنم که دست از استانداردهای دوگانه بردارند و مسیر عقلانیت را در پیش بگیرند.

حضور نیروهای خارجی مخل امنیت منطقه بوده است

وزیر امور خارجه ایران همچنین گفت: جنگ اخیر در منطقه ما به کشورهای منطقه نشان داد که حضور نیروهای خارجی و حضور پایگاه‌های آمریکایی در خاک آن‌ها هیچ کمکی به امنیت آن‌ها نکرده و بلکه مخل امنیت آن‌ها بوده است.

وی تصریح کرد: این پایگاه‌ها نه تنها نتوانستند از کشورهای میزبان خودشان حمایت کنند، از خودشان هم نتوانستند دفاع کنند؛ در جنگ اخیر ضربات سنگینی خوردند و از بین رفتند.

عراقچی تاکید کرد: ما از هر ابتکاری که منجر به یک امنیت درون‌زا و امنیت دسته‌جمعی کشورها و ترتیبات دسته‌جمعی امنیت در منطقه، بدون حضور نیروهای خارجی و بدون دخالت نیروهای خارجی شود، استقبال می‌کنیم و آن را حرکتی در مسیر صحیح می‌دانیم و آماده مشورت با کشورهای منطقه در خصوص یک امنیت فراگیر هستیم که توسط کشورهای منطقه و برای منطقه طراحی شود.

لاوروف: حمله به ایران بی‌اساس و غیرقابل توجیه بود

وزیر امور خارجه روسیه گفت : پرسنل روس نیروگاه اتمی بوشهر کم کم در حال بازگشت به ایران هستند .

 سرگئی لاوروف وزیر امور خارجه روسیه در نشست خبری با همتای ایرانی خود در تهران با محکوم کردن حمله اسرائیل و آمریکا به ایران و با بیان این که این حمله بی اساس و غیرقابل توجیه بود ، گفت : آمادگی کامل داریم که در جستجوی راه حل برای حل این بحران مساعدت و کمک کنیم تا از این بحران خارج شویم .

وی افزود : باید از دیپلماسی استفاده شود برای استقرار صلح و ثبات بلند مدت تا وضعیت در خلیج فارس و تنگه هرمز به قبل از بحران بازگردد و شاهد احیای آزادی کشتیرانی در این منطقه و تضمین عدم تکرار تهاجم باشیم .

وی همچنین گفت: از تلاش‌های میانجیگران در این زمینه را ارج می‌نهیم.

لاوروف ابزار امیدواری کرد که رییس جمهور ایران در اجلاس کشورهای صادرکننده گاز که در روزهای آینده در مسکو برگزار می شود ، شرکت کند .

لاوروف در ادامه صحبت‌های خود گفت در سال گذشته حجم روابط تجاری ایران و روسیه ۲۱ درصد افزایش پیدا کرد و در ۸ ماه سال جاری نیز نسبت به سال گذشته این رقم ۱۰ درصد افزایش پیدا کرده است.

لاوروف در این نشست خبری در پاسخ به این سوال که «مقام‌های اروپایی بدون اشاره به حمله آمریکا و رژیم صهیونیستی به ایران و بدون توجه به نقش خودشان در منازعه اوکراین، افزایش قیمت نفت و بحران اقتصادی اخیر را به اقدامات ایران و روسیه نسبت می‌دهند. پاسخ دو کشور به این ادعا چیست؟ علاوه بر این، مقامات اروپایی و همچنین وزیر امور خارجه آمریکا سعی می‌کنند آنچه در اوکراین و ایران می‌گذرد را به‌عنوان جنگ‌های ایدئولوژیک و تمدنی یاد کنند. مسئولیتی که هر دو کشور در همین چارچوب برای خود تعریف می‌کنند، در راستای جلوگیری از فروپاشی چارچوب هنجاری و نهادی مبتنی بر منشور ملل متحد، به‌ویژه روسیه به‌عنوان عضو ثابت شورای امنیت سازمان ملل، چیست؟»،‌ گفت:  در خصوص اوکراین، بارها گفته‌ایم. در خصوص زیرساخت‌های غیرنظامی در اوکراین، ما چنین کاری را انجام نمی‌دادیم تا زمانی که طرف مقابل، یعنی نیروهای مسلح اوکراین، شروع به حملات تروریستی علیه روسیه کردند و رئیس‌جمهور پوتین نیز تأکید کردند که ما طرف شروع‌کننده این مسئله نخواهیم بود.

لاوروف افزود: با توجه به وضعیت بازارهای انرژی، در زمان دولت بایدن نیز اعلام کردند و با افتخار گفتند که می‌خواهند دریافت انرژی از روسیه در اروپا را متوقف کنند. برخی اظهارات نیز مطرح می‌شود که گویا روسیه از وضعیت بحرانی در بازار انرژی و بازار نفتی که اتفاقات بدی در آن افتاده سود می‌برد. رئیس‌جمهور پوتین بارها گفته است که ما علاقه‌ای به ایجاد شکنندگی و آسیب‌پذیری در بازار انرژی نداریم؛ ما خواهان ثبات در بازار انرژی هستیم و آخرین بودجه‌ای که ما مشخص کردیم به این شکل بود.

وزیر خارجه روسیه افزود: در خصوص اوکراین و پرونده ایران، می‌دانید که این درست است که اوکراینی‌ها شروع‌کننده این بحران بودند، چرا که خیلی پیش‌تر از شروع عملیات ویژه نظامی، هیچ علامتی از شروع چنین جنگی نبود و اروپایی‌ها این جنگ را با دست رژیم نازی اوکراینی علیه ما شروع کردند. آخرین رئیس‌جمهور اوکراین شروع به تبلیغ و اقدام علیه کلیسای ارتدکس اوکراین کرد و در واقع نوعی تلاش داشتند که رقابت و اقدامات متقابل علیه کلیسای ارتدکس انجام دهند که در این کار نیز ناکام ماندند. زبان روسی از مدارس و دانشگاه‌ها حذف شد. همه رسانه‌های روسی‌زبان در اوکراین فعالیتشان متوقف شد؛ حتی این رسانه‌ها متعلق به خود اوکراین بودند که فقط با زبان روسی فعالیت می‌کردند.

وی افزود: همه اینها برای از بین بردن مسیحیت ارتدکس چندقرنی در اوکراین است. در خصوص زبان نیز ما برای حقوق مردم روس و فرهنگ مردم روس می‌جنگیم. در سرزمین‌هایی که تحت کنترل رژیم زلنسکی است، ما برای تاریخ روسیه می‌جنگیم و هدف آن‌ها از بین بردن حقوق مسلمی است که مردم باید از آن استفاده کنند.

لاوروف همچنین گفت: این را می‌دانید که در اوکراین زبان روسی از همه جا منع شده و این تنها حکومت و رژیم در سراسر دنیاست که یک زبان را ممنوع می‌کند، آن هم در زمانی که این یکی از زبان‌های به‌رسمیت‌ شناخته‌شده سازمان ملل است. در ایران ما مطلقاً چنین چیزی را شاهد نیستیم. شما می‌توانید به هر زبانی در ایران صحبت کنید، حتی عبری و یا در اسرائیل به زبان فارسی . نگاه کنید چه اتفاقاتی دارد می‌افتد، چرا که تصمیمی که نخبگان و بزرگان  اوکراینی گرفته‌اند بر اساس نادیده گرفتن حقوق مردم است.

برای امنیت جمعی در خلیج فارس مساله ۶ کشور عربی و ایران مطرح است 

وزیر خارجه روسیه در پاسخ به این سوال که «در بحرین شما یک بار دیگر خاطرنشان کردید که طرح روسیه برای امنیت جمعی در خلیج فارس را در کنار توافق مکه، به‌عنوان گام نخست برای امنیت جمعی می‌بینید، به نظرتان آیا ایران هم باید به این جمع برای موضوع امنیت ملحق شود؟»،‌ گفت: اول اینکه وقتی ما از امنیت جمعی در خصوص خلیج فارس صحبت می‌کنیم، باید مسئله ۶ کشور عربی و جمهوری اسلامی ایران مطرح باشد.

وی افزود: شاید ده‌ها سال است که کارشناسان علوم سیاسی با طرح‌های مختلف در این بخش بسیار مهم از دنیا در چنین تلاشی هستند و بیش از همه، اصول توافق، شفافیت در موضوعات اطلاعاتی، یا مسائل نظامی و امنیت هر کشور باید به‌صورت گام‌به‌گام در کنار تلاش‌های مشترک و اقدامات مشترک برای ایجاد اعتماد انجام گیرد.

وزیر خارجه روسیه تاکید کرد: در این چارچوب باید این را نیز در نظر بگیریم که کشورهای دیگر هم بتوانند به این طرح ملحق شوند و در امنیت نقش‌آفرینی کنند. صحبت من در مورد اعضای دائم شورای امنیت و کشورهای اتحادیه عرب یا سازمان همکاری اسلامی یا کشورهایی از این قبیل است. در طرح مکه صحبت از حضور پاکستان، ترکیه و عربستان سعودی است، ولی هدف از آن می‌بایست تأمین ثبات و افزایش همکاری بین کشورها باشد.

وی افزود: در حال حاضر هم از سوی برخی کشورها برای پیوستن به این اقدامات و تأمین امنیت جمعی ابراز علاقه شده و قطعاً حضور جمهوری اسلامی برای این مسئله می‌تواند باعث افزایش و تأمین صلح باشد و ما به این انتخاب احترام می‌گذاریم.

پویایی دیپلماسی میان ایران و روسیه در سطح عالی است

لاوروف با اشاره به پویایی دیپلماسی بین ایران و روسیه در عالی‌ترین سطوح گفت : ما ارزیابی‌های کاملاً همسو و مشترکی در خصوص پیشبرد روابط در چارچوب رایزنی‌های منظم رهبران دو کشور داریم؛ چنان‌که رؤسای جمهور دو کشور طی هفته‌های اخیر دو بار با یکدیگر دیدار و گفت‌وگو داشته‌اند. در همین راستا، همان طور که گفتم بسیار امیدوار هستیم که جناب آقای دکتر پزشکیان برای مشارکت در اجلاس سران مجمع کشورهای صادرکننده گاز که طی روزهای آتی در مسکو برگزار خواهد شد، به روسیه سفر کنند.

لاوروف در این نشست خیری با مثبت ارزیابی کردن سطح تعاملات ملموس دو کشور اظهار کرد : ما سطح همکاری‌های عملیاتی میان دو طرف را بسیار ارزشمند و بالا ارزیابی می‌کنیم. کار منظم و منسجم کمیسیون مشترک همکاری‌های اقتصادی و تجاری و استمرار رایزنی‌ها در سطوح دولتی و شرکت‌های بخش خصوصی و دولتی، نقشی محوری در تقویت این مناسبات ایفا کرده است؛ چنان‌که امروز هم‌زمان با مذاکرات ما در تهران، گفت‌وگوهای رؤسای دولت‌های دو کشور در دوشنبه، پایتخت تاجیکستان، در جریان است.

وی با اشاره به آمار مبادلات تجاری افزود: ما شاهد رشد پرشتاب و پایدار حجم تجارت دوجانبه هستیم؛ به‌طوری‌که این رقم در سال گذشته میلادی افزایشی ۲۱ درصدی ثبت کرد و در هشت ماه نخست سال جاری نیز بیش از ۱۰ درصد رشد داشته است. عامل بسیار مهم و پشتیبان در این روند، اجرایی شدن موافقت‌نامه تجارت آزاد میان ایران و اتحادیه اقتصادی اوراسیا بوده است که در همین راستا، چند روز پیش در ۱۴ اکتبر نیز دومین نشست کمیته مشترک ایران و کمیسیون اقتصادی اوراسیا برگزار شد.

از اجرای توافقات بنیادین خود با ایران عقب‌نشینی نمی‌کنیم

سرگئی لاوروف با تأکید بر پایبندی مسکو به تعهدات خود در برابر تهران علی‌رغم شرایط پیچیده بین‌المللی ادامه داد : با وجود اوضاع پیچیده‌ای که بارها به آن اشاره شده، روسیه به‌هیچ‌وجه قصد ندارد از اجرای توافقات بنیادین خود با ایران در حوزه‌های اقتصادی و سرمایه‌گذاری عقب‌نشینی کند. در همین چارچوب، متخصصان و کارشناسان فنی روس به‌تدریج در حال بازگشت به پروژه نیروگاه اتمی بوشهر هستند و چشم‌اندازهای بسیار گسترده‌ای در زمینه استخراج و ترانزیت هیدروکربن‌ها وجود دارد.

وی در مورد پروژه کلیدی کریدور شمال–جنوب نیز گفت : پیمانکار روس همچنان به مطالعات مهندسی و عملیات اکتشافی در مسیر پروژه راه‌آهن رشت–آستارا ادامه می‌دهد و به محض اینکه طرف ایرانی مراحل اداری و تنظیم اسناد لازم را نهایی کند، عملیات ساخت این خط ریلی رسماً آغاز خواهد شد.

وزیر امور خارجه روسیه به تعمیق پیوندهای فرهنگی و علمی بین ایران و روسیه اشاره کرد و گفت: در اواخر سپتامبر، مجموعه‌ای از رویدادها و برنامه‌های متنوع در قالب جشنواره فرهنگ ایرانی در چندین شهر روسیه برگزار شد. همچنین در فوریه سال جاری، برای نخستین بار از اوایل دهه ۱۹۸۰ میلادی، حضور دائمی روسیه در حوزه فرهنگی ایران احیا شد و مرکز فرهنگی روسیه در تهران فعالیت خود را از سر گرفت. همکاری‌های آموزشی نیز با شتاب ادامه دارد و در حال حاضر شمار دانشجویان ایرانی مشغول به تحصیل در دانشگاه‌های روسیه به مرز ۱۰ هزار نفر نزدیک شده است.

همکاری فعال ایران و روسیه برای پیشبرد سازوکار منطقه‌ای «۳+۳» در حوزه قفقاز جنوبی

لاوروف با تأکید بر لزوم حل‌وفصل درون‌منطقه‌ای چالش‌های قفقاز جنوبی گفت: ایران و روسیه به‌طور هماهنگ برای پیشبرد و فعال‌سازی سازوکار منطقه‌ای «۳+۳» در حوزه قفقاز جنوبی با یکدیگر همکاری می‌کنند.

وی در این ارتباط افزود: ما می‌توانیم در این چارچوب گرد هم آییم و با تکیه بر ظرفیت‌های جمعی ۶ کشور حوزه قفقاز — شامل سه کشور ارمنستان، جمهوری آذربایجان و گرجستان به همراه سه کشور همسایه یعنی ایران، روسیه و ترکیه — گام‌های مؤثری برای ارتقای امنیت، تثبیت صلح و توسعه پایدار منطقه برداریم.

کی‌یف و اروپا جدیتی برای مذاکره نشان ندادند

وزیر امور خارجه فدراسیون روسیه با اشاره به رایزنی‌های انجام‌شده پیرامون جنگ اوکراین تصریح کرد: من در جریان مذاکرات، از دوستان ایرانی خود به دلیل اتخاذ موضع عینی، واقع‌بینانه و متوازن در قبال بحران اوکراین صمیمانه تشکر و قدردانی کردم.

سرگئی لاوروف در ادامه نشست خبری مشترک با سیدعباس عراقچی گفت: در دیدار با وزیر امور خارجه ایران، از دیدگاه‌های دوستان ایرانی درباره اوکراین و موضوعات مرتبط با آن قدردانی و تشکر کردیم.

وی افزود: نه رژیم کی‌یف و نه حامیان آن در اروپا، در گفت‌وگوها جدیت لازم را از خود نشان نداده‌اند. از دوستان ایرانی خود به دلیل حمایت از طرح‌های ارائه‌شده از سوی روسیه و همکاری‌های جاری برای گسترش مناسبات میان اوراسیا، آسیا و خاورمیانه قدردانی می‌کنیم.

لاوروف تصریح کرد : در نیویورک و در حاشیه نشست مجمع عمومی سازمان ملل متحد، علاقه‌مندی خود را به برگزاری کنفرانسی بین‌المللی درباره امنیت اوراسیا در مینسک و حضور دوستان ایرانی در این کنفرانس اعلام کردیم.