قیمت نفت تا ۲۰۰ دلار افزایش می‌یابد

داوود منظور روز چهارشنبه در نشست بررسی پیامدهای اقتصادی جنگ تحمیلی سوم با بیان اینکه در بخش انرژی بیشترین میزان درگیری جنگ در حوزه‌های داخلی، منطقه‌ای و بین‌المللی را شاهد بودیم اظهار داشت: وقتی توسعه بازارهای بین‌المللی را برای اقتصاد هدف‌گذاری می‌کنیم، آنچه اهمیت می‌یابد عرضه و تقاضاست اما در جنگ اخیر دیدیم انرژی یک کالای اقتصادی صرف نیست بلکه آن را به ابزار قدرت ژئوپلیتیک تبدیل کرده و بازآرایی نظم جهانی را تحت تاثیر قرار می‌دهد.

وی افزود: موضوع خلیج فارس و تنگه هرمز صرفا یک آبراه نیست، بلکه به شدت تجارت جهانی، تورم بین‌الملل و رکود جهانی را تحت تاثیر قرار می‌دهد. در این تنگه روزانه ۲۰ تا ۲۱ میلیون بشکه نفت و فرآورده های نفتی جهان معادل ۲۰ درصد مصرف جهانی و یک پنجم تجارت جهانی ال ان جی عبور می‌کند و تنگه هرمز ظرفیت ایجاد شوک جهانی را دارد.

منظور تصریح کرد: با اینکه آمریکایی‌ها همه ابزارهای رسانه‌ای و تبلیغاتی خود را برای کنترل آثار روانی بستن تنگه هرمز به کار می‌بندند اما هنوز هم شاهد افزایش قیمت نفت هستیم و باز هم این روند افزایش ادامه خواهد داشت.

وی ادامه‌داد: افزایش قیمت نفت رشد ۳ تا ۴.۵ درصدی تورم جهانی و کاهش یک تا ۲ درصدی رشد اقتصادی دنیا را در پی دارد. در حال حاضر تورم جهانی بین ۲ تا ۳ درصد است که اگر آثار بستن تنگه هرمز تکمیل شود، این رقم باز هم افزایش می‌یابد.

استاد دانشگاه امام صادق خاطرنشان کرد: این افزایش قیمت‌ها همچنین به رشد ۱۰ درصدی هزینه بیمه کشتیرانی در دنیا منجر شده و کاهش رشد قیمت طلا و بورس های بین‌المللی از دیگر آثار بسته شدن تنگه هرمز است.

وی یادآور شد: امروز اهمیت امنیت انرژی تغییر کرده و علاوه بر دسترس پذیری انرژی به تنوع مسیرهای صادراتی، تاب‌آوری شبکه‌ها و حمل و نقل انرژی را هم شامل می‌شود و ما دست بالا در این حوزه را داریم.

این کارشناس اقتصادی ادامه‌داد: برخی فکر می‌کردند با تغییر تولید انرژی به تجدیدپذیرها، اهمیت سوخت‌های فسیلی کاهش می‌یابد اما در جنگ اخیر همگان بر اهمیت انرژی های فسیلی هم صحه گذاشتند.

وی اظهار داشت: سرمایه‌گذاری در زمینه انرژی، میلیارد دلاری است و اتفاقات اخیر منطقه، امنیت سرمایه‌گذاری در انرژی را تحت تاثیر قرار داد؛ همچنین این اتفاق دعوای کریدورها را هم در پی داشت و رژیم صهیونیستی می‌خواست با ایجاد کریدور آی‌مِک، کنترل ایران بر تنگه هرمز را کاهش دهد اما جنگ اخیر، کریدور مورد نظر اسراییلی ها را تحت‌الشعاع قرار داد. همچین پاسخ نظامی ایران به کشورهای منطقه، سرمایه‌گذاری اماراتی ها در ایجاد کریدور جدید خارج از خلیج فارس را زیر سوال برد.

منظور ادامه داد: امروز کار برای آمریکایی‌ها به شدت سخت شده است و فکر نمی‌کردند ایرانی‌ها بتوانند تنگه هرمز را مسدود کنند. امروز ما هم در زمینه نظامی و هم ژئوپلیتیک دست برتر منطقه را داریم. البته جنگ برای خود ماهم هزینه‌هایی داشته است ولی امروز صحنه اقتصاد انرژی دنیا از جنگ اخیر علیه ایران، متاثر شده‌است و اندیشکده‌های بین‌الملی پیش‌بینی افزایش قیمت نفت تا ۲۰۰ دلار را برآورد می‌کنند و امروز بازار فیزیکی نفت با ۱۵۰ دلار در جریان است

وی گفت:‌ ترامپ دنبال مذاکره نیست بلکه به دنبال معامله است و هر معامله‌ای با آمریکایی‌ها داشته باشیم، تنگه هرمز ابزار قدرت ماست. دنیا دیگر به قبل از حمله آمریکا به تنگه هرمز برنخواهند گشت.

رئیس سازمان برنامه و بودجه دولت سیزدهم بیان داشت: امروز باید از ژئواکونومی به جای ژئوپولتیک استفاده کنیم که بیانگر تاثیر جغرافیا بر اقتصاد است و نمونه بارز آن تنگه هرمز است.

وی تصریح‌کرد: ما این ابزار قدرت را به تازگی کشف کرده‌ایم و قبلا در خصوص استفاده از این ابزار شک داشتیم؛ برخی می‌گفتند اگر تنگه هرمز را کنترل کنیم نخستین کشوری که در مقابل ما می‌ایستد چینی‌ها هستند زیرا آنها بزرگترین خریدار نفت از منطقه‌اند اما دیدیم که کنترل تنگه هرمز امکان‌پذیر بود.

این استاد دانشگاه امام صادق افزود: از این ابزار تا جایی که می‌توانیم باید استفاده کنیم و هرچه جلوتر برویم، این ابزار کمرنگ‌تر نخواهد شد. اینکه اروپایی‌ها و فرانسوی‌ها و انگلیسی‌ها اعلام کمک به آمریکا برای باز کردن تنگه هرمز کرده‌اند به این معنی است که اروپا به شدت در حال آسیب دیدن از این ابزارِ در اختیار ماست.

وی یادآور شد: البته ما دنبال این موضوع نبودیم اما چون مورد حمله و تجاوز آمریکا و رژیم صهیونسیتی قرار گرفتیم، از این ابزار قانونی بهره می‌بریم. برای ما فعلا بحث کاهش تحریم‌ها و جلوگیری از حملات احتمالی آمریکا در آینده و وصول مطالبات ایران از دنیا اهمیت بالایی دارد.

منظور ادامه‌داد: در حال حاضر قیمت بنزین در آمریکا در برخی ایالات به ۵ و برخی ایالات به ۶ دلار در هر گالن رسیده است. طی یک ماه آینده که سفرهای تابستانی در آمریکا آغاز شود، تاثیر افزایش قیمت بنزین بر زندگی مردم این کشور، سبب افزایش اعتراضات مردمی و تشدید فشار بر ترامپ خواهد بود؛ تنگه هرمز می‌تواند راهی برای استفاده ما از این ابزار جهت فشار بر ترامپ برای رسیدن به یک معامله برد- برد با آمریکا باشد.

در ادامه این نشست محمد صیادی رئیس دانشکده اقتصاد دانشگاه خوارزمی درباره تاثیر جنگ بر اقتصاد، گفت: جنگ اخیر سبب شد تا به این موضوع بپردازیم که آیا اقتصاد انرژی ما تاب‌آوری در شرایط بحران دارد یا خیر؟

وی بیان‌داشت: اگر جنگ اخیر به سمت تهاجم به زیرساخت‌های اقتصادی می‌رفت، میزان تخریب‌ها و خسارات وارده به اقتصاد کشور به شدت افزایش می‌یافت.

صیادی افزود: این آسیب‌پذیری مخصوص ما نیست و در سایر کشورها هم وجود دارد؛ انرژی دیگر برای ما صرفا یک کالا نیست و به ابزار امنیت کشور تبدیل شده و اهمیت ژئوپلیتیک پیدا کرده است.

وی ادامه‌داد: آذر ماه سال گذشته پژوهشی انجام شد که نشان می‌داد در صورت انسداد کامل تنگه هرمز از سوی ایران، قیمت بنزین در آمریکا به ۵ دلار در هر گالن می‌رسد و قیمت جهانی نفت تا ۱۱۰ دلار افزایش می‌یابد که نارضایتی اجتماعی در آمریکا را به دنبال دارد. لذا ابزار تنگه هرمز برای ایران بسیار مهم است.

رئیس دانشکده اقتصاد دانشگاه خوارزمی اضافه‌کرد: در بلندمدت باید ساختار و معماری انرژی ما به سمت تنوع برود و باید تجدیدپذیرها را وارد مدار کنیم.

وی یادآوری‌کرد: ما در بخش تولید برق، بدون جنگ، در زمان اوج مصرف ۲۵ هزار مگاوات کمبود داشتیم؛ حال اگر جنگ هم رخ دهد این ناترازی انرژی، زنجیره‌ای از مشکلات را ایجاد می‌کند که سبب می‌شود در تابستان با قطعی‌های گسترده برق مواجه می‌شویم.