سیاست و جنگ در خط مقدم سینما
هشتاد و سومین دوره جشنواره فیلم ونیز در حالی آغاز میشود که دبیر آن معتقد است، «این دوره یکی از سیاسی ترین دورههای این رویداد است.»
جشنواره فیلم ونیز از امروز چهارشنبه (۱۱ شهریور، دوم سپتامبر) با نمایش فیلم «جوهر» (Ink) ساخته دنی بویل افتتاح شد، فیلمی افشاگرانهای درباره نقش روزنامه بریتانیایی «سان» در تبدیل شدن روپرت مرداک به یک غول رسانهای است و آغازگر ۱۱ روز نمایش فیلم، حضور ستارگان بزرگ و بحثهای سیاسی در ونیز خواهد بود.
آلبرتو باربرا، مدیر ونیز، ترکیب امسال را «سیاسیترین» دوره جشنواره در سالهای اخیر توصیف کرده است، با فیلمهایی که به جنگ، فلسطین، مهاجرت، تغییرات اقلیمی و کاهش آزادیهای سیاسی میپردازند.
جشنواره ونیز همچنان یکی از رویدادهای کلیدی پاییز برای فیلمهای شاخص، نامزدهای جوایز و عناوین بینالمللی است که در سالهای اخیر نقش مهمی در فصل جوایز سینمایی و اسکار داشته است. اگرچه حضور استودیوهای آمریکایی و پلتفرمهای استریم (نمایش آنلاین) امسال نسبت به دورههای قبل کمرنگتر است، اما این رویداد سینمایی امسال میزبان فهرستی قدرتمند از فیلمهای پرستاره و بسیار مورد انتظار است که برخی حتی پیش از ورود به جشنواره سر و صدا به پا کردهاند.
انتظار میرود جک اوکانل، گای پیرس و کلر فوی، ستارگان فیلم «جوهر»، امروز برای افتتاحیه بر روی فرش قرمز کاخ سینما حاضر شوند.
رابرت پتینسون برای تبلیغ فیلم «پرایمتایم» ساخته لنس اوپنهایم، که در آن نقش کریس هانسن، خبرنگار برنامه خبری- تلویزیونی «دیتلاین انبیسی» را بازی میکند، در ونیز حضور خواهد داشت.
انتظار میرود جان مالکوویچ، سم راکول و استیو بوشمی نیز برای افتتاحیه فیلم «اسب وحشی شماره ۹» ساخته مارتین مکدونا در سوم سپتامبر روی فرش قرمز ونیز حاضر شوند.
در این فیلم، راکول در یک کمدی سیاه درباره ماموران سیا مقابل دوربین رفته است.
همچنین در روز دوم جشنواره، کیت مارا، رونی مارا و اورلاندو بلوم برای افتتاح فیلم «باکینگ فاستارد» ساخته ورنر هرتسوک حاضر میشوند. در این فیلم، بلوم نقش گرت مالرونی، عاشق خواهران جدا نشدنی ژان و جوآن هولبروک (با بازی خواهران واقعی کیت و رونی مارا) را بازی میکند.
پنهلوپه کروز، خاویر باردم، استیون گراهام و پل دینو در هشتم سپتامبر در ونیز برای تبلیغ درام «بانکر» درباره بحران زناشویی حاضر میشوند که یکی از موردانتظارترین فیلمهای فصل جشنوارههای پاییزی است. کروز و باردم در این فیلم در نقش زن و شوهر روی پرده ظاهر میشوند. «بانکر» ساخته فلوریان زلر، نمایشنامهنویس سابق و فیلمساز کنونی است که با اولین فیلم خود «پدر» دو جایزه اسکار کسب کرد.
همچنین در تاریخ هشتم سپتامبر، الکس گیبنی، فیلمساز برنده اسکار، با مستند «ماسک» به ونیز بازمیگردد. این فیلمی دقیق و تقریبا چهار ساعته است که به بررسی ثروتمندترین مرد جهان و تاثیرگذار میپردازد و انتظار میرود شامل چندین افشاگری پرحاشیه باشد. ایلان ماسک پیش از دیدن فیلم، آن را «یک فیلم تخریبی» خوانده است.
در اواخر اگوست، آلبرتو باربرا، مورد انتقاد مقامات اوکراینی به دلیل حضور فیلم «دوآ» ساخته ایلیا خژانوفسکی، کارگردان مخالف روسی، در بخش مسابقه قرار گرفت. آنها ادعا کردند که این فیلم با دولت روسیه ارتباط دارد. باربرا در شبکههای اجتماعی این ادعا را رد کرد و گفت این یک فیلم روسی نیست، بلکه فیلمی است که رژیمهای تمامیتخواه و دخالت آنها در زندگی شهروندان برای محدود کردن آزادیشان را محکوم میکند.»
هفته گذشته، جشنواره ونیز، مستند جدید و جنجالی «نازا» ساخته یووال آبراهام و ریشل زور، کارگردانان فیلم برنده اسکار «هیچ سرزمین دیگری نیست» را به ترکیب بخش مسابقه اضافه کرد. این مستند که شبها از پشتبامهای تلآویو فیلمبرداری شده، طبق خلاصه رسمی داستان، «سیستمهای پشت قتلعام حسابشده اسرائیل علیه غیرنظامیان فلسطینی در غزه را به تفصیل نشان میدهد.»
در ادامه حواشی جشنواره ونیز، اخیرا آنی ارنو نویسنده برنده نوبل به همراه راجر واترز از بنیانگذاران گروه موسیقی پینک فلوید و فیلمسازانی از جمله متئو گارونه و ایزابل کوشت، نامهای سرگشاده امضا کردند و از جشنواره خواستند «اقدام عینی در حمایت از فلسطین» انجام دهد. این نامه، ابتکاری از سوی جمعی به نام «ونیز۴ فلسطین» بود که سال گذشته نیز جشنواره را هدف قرار داده بود. برگزارکنندگان جشنواره هیچ اظهار نظری درباره این نامه نکردهاند.
همچنین چند روز پیش جنجال کوچکی پس از آن به وجود آمد که مشخص شد جشنواره در نظر دارد نشست مطبوعاتی هیات داوران را لغو کند، که ادعا میشد به دلیل تداخل برنامه است، البته جشنواره تصمیم خود را لغو کرد. بسیاری این تصمیم را به عنوان اقدامی برای محافظت از اعضای هیات داوران در برابر سوالات سیاسی محکوم کردند.
باید منتظر ماند و دید هیات داوران به ریاست مگی جیلنهال چگونه این وضعیت پیچیده را در روز آغازین جشنواره مدیریت خواهد کرد. هیئت داوران اصلی جشنواره همچنین شامل کوثر بن هنیه، فیلمساز تونسی است که فیلم تحسینشده «صدای هند رجب» درباره قتل یک دختر ۵ ساله فلسطینی در غزه، سال گذشته در ونیز به نمایش درآمد و برنده شیر نقرهای جایزه بزرگ هیات داوران شد. سایر داوران عبارتند از دانیل بلومبرگ، فرانچسکو کازتی، خاویر جیانولی، شهرهبانو سادات و جانی تو.
امسال فیلم «کمی نور» ساخته علی عسگری در کنار آثار کارگردانان سرشناسی چون ورنر هرتزوگ، هیروکازو کوریدا و مارتین مکدونا برای شیر طلایی رقابت میکند و فیلم «مراقب» به کارگردانی محسن قرایی هم در بخش افقها به نمایش درمیآید.
بابک کریمی هم با بازی در یک فیلم خارجی در جشنواره ونیز حضور دارد. نیکولا سورچیلنی فیلمساز جوان ایتالیایی با فیلمی به نام «بالکانیا» اولین تجربه سینمایی بلند خود را در بخش روزهای ونیز جشنواره امسال با بازی یک بازیگر ایرانی رونمایی میکند.
هشتاد و سومین جشنواره فیلم ونیز به عنوان قدیمیترین جشنواره سینمایی جهان از تاریخ ۲ تا ۱۲ سپتامبر (۱۱ تا ۲۱ شهریور) در ایتالیا برگزار میشود و جورج کلونی و الن برستین دو بازیگر آمریکایی با دریافت جایزه شیر طلایی افتخاری مورد تقدیر قرار خواهند گرفت و لوکا گوادانینو، کارگردان سرشناس ایتالیایی هم جایزه «افتخار یک فیلمساز» را دریافت خواهد کرد که با نمایش مستند جدیدش درباره برناردو برتولوچی همراه خواهد بود.