سهمیه بندی دسترسی؛ اینترنت گزینشی با دسترسی کنترل شده

بررسی‌ها از چند منبع نشان می‌دهد طرحی که امروز با نام اینترنت پرو شناخته می‌شود، نه‌تنها به تصویب نهادهای بالادستی رسیده، بلکه اجرای آن به‌طور مشخص به دستگاه‌های مربوطه ازجمله به مرکز ملی فضای مجازی سپرده شده است.

سهمیه بندی دسترسی؛ اینترنت گزینشی با دسترسی کنترل شده

نزدیک به ۶۰ روز از قطعی گسترده اینترنت گذشته و در همین مدت، چیزی آرام و بی‌سروصدا در حال شکل‌گرفتن است: تبدیل اینترنت از یک حق عمومی و شهروندی به یک امتیاز تخصیص‌یافتنی. امتیازی که پیش‌تر با نام‌هایی مانند «اینترنت سفید» یا «ویژه» شناخته می‌شد، حالا با عنوان تازه «اینترنت پرو»، «اینترنت پایدار» یا همان «اینترنت طبقاتی» در حال توزیع است.

 

این در حالی است که دولت، از سطوح مختلف، همچنان بر مخالفت خود با «اینترنت طبقاتی» تأکید می‌کند، اما بررسی‌ها از چند منبع نشان می‌دهد طرحی که امروز با نام اینترنت پرو شناخته می‌شود، نه‌تنها به تصویب نهادهای بالادستی رسیده، بلکه اجرای آن به‌طور مشخص به دستگاه‌های مربوطه ازجمله به مرکز ملی فضای مجازی سپرده شده است. رد این طرح را می‌توان در سال‌ها عقب‌تر دنبال کرد؛ زمانی که ایده «وی‌پی‌ان ملی» برای دسترسی کنترل‌شده گروه‌های خاص به اینترنت مطرح شد. حالا همان ایده، در قالبی تازه و به‌روزشده، از طرف مدافعان فیلترینگ به مرحله اجرا رسیده است.

سؤال اینجاست که اینترنت پرو دقیقا چیست و چه کار می‌کند؟ به چه گروه کسب‌وکاری تعلق می‌گیرد؟ چه محدودیت‌هایی دارد؟ آیا به‌جز کسب‌وکارها، اشخاص هم می‌توانند از آن استفاده کنند؟ و شاید از همه مهم‌تر چه مسیری طی شد تا اینترنت در ایران، از یک حق عمومی به امتیازی قابل تأیید تبدیل شود؟ 

اینترنتی که تقسیم می‌شود

از هفته‌های گذشته سازمان نظام صنفی رایانه‌ای اعلام کرده که رسته‌های مختلف شغلی توانسته‌اند اینترنت طبقاتی دریافت کنند؛ از پزشکان گرفته تا استارتاپ‌ها و اعضای این سازمان و حتی فریلنسرها. ایده راه‌اندازی اینترنت پایدار که به «اینترنت پرو» معروف شده، به دی‌ماه ۱۴۰۴ بازمی‌گردد؛ زمانی که اینترنت برای نزدیک به ۲۰ روز پس از اعتراضات در ۱۸ و ۱۹ دی قطع شد و در کنار مردم، کسب‌وکارها با خسارات کمرشکنی روبه‌رو شدند. همان زمان بخشی از کسب‌وکارها در جلسه‌ای که در وزارت ارتباطات برگزار شده بود، به نماینده شورای عالی امنیت ملی اعلام کردند که هر روز و هر ثانیه قطع اینترنت چه بلایی سر آن‌ها می‌آورد.

پس از برگزاری این جلسه، دبیر وقت، علی لاریجانی، به معاونان خود دستور می‌دهد تا تدبیری اندیشیده شود که کسب‌وکارها در زمان قطع اینترنت دچار آسیب و خسارت نشوند.

براساس پیگیری‌ها از چند منبع، این دستور دبیر سابق شعام به مصوبه‌ای تبدیل می‌شود که طبق این مصوبه کمیته‌ای متشکل از مرکز ملی فضای مجازی و وزارت ارتباطات باید طرحی برای دسترسی کسب‌وکارها به اینترنت در زمان قطعی آن تصویب کنند.

طبق گفته‌های منابع ما، یک عضو شورای عالی فضای مجازی، با طرح خود که نام «اینترنت پرو» را روی آن گذاشته، تلاش می‌کند طرحش به تصویب کمیته برسد. در نهایت بعد از بررسی چندین طرح در این کمیته، طرح «اینترنت پرو» با حمایت ویژه محمدامین آقامیری، دبیر شورای عالی فضای مجازی که یکی از موافقان سرسخت فیلترینگ است و در دو سال گذشته پیوسته رأی منفی به طرح‌های رفع فیلتر داده، به تصویب می‌رسد. فروش «اینترنت پرو» از ششم اسفند از طرف همراه اول شروع شد و در نهایت دیگر اپراتورهای همراه ازجمله ایرانسل و رایتل نیز مجوز ارائه اینترنت پایدار با نام‌های دیگر را پیدا کردند. 

طبقاتی در طبقاتی

شبکه‌های اجتماعی پر از اظهارنظر افراد مختلف در مورد اینترنت پرو است و پیامک‌هایی که دریافت کرده‌اند تا اینترنت ویژه را برای خود فعال کنند. همچنین در همین زمینه برخی پیامک‌های ارسال‌شده برای افراد نشان می‌دهد که «اینترنت پرو» یک اینترنت آزاد نیست و با محدودیت‌هایی همراه است.

مدیر یک شرکت دانش‌بنیان می‌گوید که آن‌ها به هر سرویسی دسترسی ندارند و تنها سرویس‌هایی برای آن‌ها باز شده که به کارشان مربوط است و به بالابردن سطح امنیت زیرساخت‌های آن‌ها کمک می‌کند.

او می‌گوید حتی آن‌ها امکان استفاده از شبکه‌های اجتماعی فیلترشده را هم ندارند. همچنین آن‌طور که او اعلام می‌کند، آن‌ها روزانه تنها امکان استفاده پنج گیگ از اینترنت را دارند و اگر میزان مصرف فراتر از آن برود، اینترنت‌شان قطع می‌شود. همچنین به گفته او اگر میزان استفاده آن‌ها کمتر از پنج گیگ هم باشد، این میزان در بسته آن‌ها ذخیره می‌شود.

با این حال یک استاد دانشگاه می‌گوید که او محدودیتی در استفاده از اینترنت ندارد و تمام سرویس‌ها برای او باز می‌شوند. تجربه افرادی که از «اینترنت پرو» استفاده می‌کنند، نشان می‌دهد که اینترنت در همین سرویس طبقاتی هم باز طبقه‌بندی شده و هر فرد براساس حوزه کاری می‌تواند از اینترنت تقسیم‌شده استفاده کند. 

محدودیت پلاس

برای جویاشدن از جزئیات بیشتر سرویس «اینترنت پرو» در تماس با مرکز پشتیبانی مشتریان همراه اول، اپراتور توضیح می‌دهد هر کسب‌وکار برای دریافت اینترنت پرو باید یک نامه درخواست را که برایشان ارسال می‌شود، تکمیل کند تا آن‌ها نامه را در اختیار کمیته‌ای که شعام دستور تشکیل آن را داده (شامل وزارت ارتباطات و مرکز ملی) بگذارند.

همچنین فایل اکسلی هم برای افراد درخواست‌کننده ارسال می‌شود که باید نام افرادی که می‌خواهند از سیم‌کارت پرو استفاده کنند، به همراه اطلاعات دقیق نوشته شود. در نهایت بعد از تأیید کمیته، کسب‌وکار درخواست‌کننده می‌تواند هر تعداد سیم‌کارت پرو را که در فایل اکسل اعلام کرده است، دریافت کند. 

اپراتور در توضیح هزینه‌های دریافت «اینترنت پرو» می‌گوید: «هزینه آن یک میلیون و ۹۸۰ هزار تومان به‌علاوه ۱۰ درصد مالیات برای یک سال است. همچنین این سیم‌کارت‌ها ۵۰ گیگ اینترنت هدیه هم دارند».

او در مورد اینکه اگر بسته ۵۰گیگی تمام شود فرد چگونه می‌تواند بسته جدید بخرد و آیا این بسته‌ها با بسته‌های معمولی اینترنت فرق دارند، اعلام کرد که سازمان تنظیم مقررات و ارتباطات رادیویی در این زمینه تعرفه‌گذاری را انجام داده است. اما در تماس با رگولاتوری، این سازمان اعلام می‌کند نقشی در تعرفه‌گذاری این زمینه ندارد و آن‌ها تعرفه اینترنت پایدار برای کسب‌وکارها را تعیین نکرده‌اند. با این حال بررسی‌ها نشان می‌دهد که هر گیگ «اینترنت پرو» در اپراتورهای مختلف بین ۴۰ تا ۵۰ هزار تومان متغیر است. 

آن‌طور که مقررات‌گذاری‌ها نشان می‌دهد، این مرکز ملی فضای مجازی است که فهرست کسب‌وکارها را تأیید می‌کند و هر کسب‌وکاری که مورد تأیید این مرکز باشد امکان دریافت «اینترنت پایدار» را دارد، در نهایت نیز بعد از دریافت مجوز، این وزارت ارتباطات است که دسترسی‌های لازم به اینترنت را برای کسب‌وکارها فراهم می‌کنند. اما دلیل محدودیت استفاده روزانه پنج گیگ اینترنت پرو برای دارندگان آن چیست؟

یک منبع در مورد ایجاد این محدودیت‌ها در میزان دسترسی به سرویس‌ها و همچنین بسته اینترنت پایدار به «شرق» توضیح می‌دهد که اینترنت پایدار برای رفع نیازهای اساسی کسب‌وکارها طراحی شده و به همین دلیل وجود چنین محدودیت‌هایی قابل انتظار است.

به باور او اینترنت پایدار می‌تواند بخش قابل توجهی از نیاز کسب‌وکارها به اینترنت را برطرف کند، با توجه به اینکه بسیاری از خدمات تعاملی (تلگرام، اینستاگرام و…) به دلیل‌عدم حضور مردم در این پلتفرم‌ها چندان کارایی ندارد. او تأکید می‌کند اینترنت پایدار می‌تواند نیازهایی مانند به‌روزرسانی‌ها، ارسال و دریافت ایمیل، ثبت‌نام‌ها و فرایندهای مشابه را پوشش دهد. او همچنین در پاسخ به این پرسش که آیا اینترنت پایدار تنها برای زمان جنگ یا بحران‌ها در نظر گرفته شده است، اعلام می‌کند با توجه به جنبه یک‌ساله این سرویس، به نظر می‌رسد اینترنت پایدار ماهیت موقتی ندارد و پیوسته در دسترس است. 

احراز هویت سیم‌کارت سفیدها

این فقط کسب‌وکارها نیستند که حالا می‌توانند به اینترنت طبقاتی دسترسی داشته باشند؛ از ابتدای فروردین پیامک‌هایی برای برخی افراد ارسال شده که با ثبت‌نام در سامانه «هدی» احراز هویت شوند و اگر به این سامانه مراجعه نکنند دسترسی‌شان به اینترنت پرو قطع خواهد شد. حال سؤال این است که چرا این پیامک برای همه ارسال نمی‌شود و ارسال آن گزینشی است؟

یک منبع می‌گوید این پیامک‌ها برای افرادی که سیم‌کارت سفید دارند ارسال شده است و اگر فرد معمولی هم آن را دریافت کرده، حتما در رسته کاری مانند مهندسان، پزشکان، وکلان و… قرار داشته است. 

او در پاسخ به این پرسش که چرا سیم‌کارت سفیدها قرار است تحت این سرویس به اینترنت دسترسی داشته باشند، می‌گوید: «سیم‌کارت سفید از سال‌های گذشته به بهانه‌های مختلف به افرادی مانند خبرنگار، بازیگر، نماینده مجلس، فعال سیاسی و… داده شده و بدون برنامه بوده است. در نهایت قرار است یک بازبینی در این فهرست صورت بگیرد و سطح دسترسی آن‌ها مجدد مشخص شود».

او ادامه می‌دهد: «برای نمونه، یک فعال سیاسی یا خبرنگار بعد از احراز هویت برای دریافت اینترنت پرو، دیگر نمی‌تواند مانند گذشته به همه سرویس‌ها دسترسی داشته باشد و براساس حوزه کاری‌اش، دسترسی‌اش مشخص می‌شود؛ مثلا یک خبرنگار فقط تلگرام و توییتر را داشته باشد، اما دسترسی خبرنگار دیگر نامحدود باشد».

او تأکید می‌کند دلیل دیگر احراز هویت اشخاصی که سیم‌کارت سفید دارند، این است که مشخص شود سیم‌کارت واقعا در دست او است و اجازه نداده از آن سیم‌کارت سوءاستفاده شود و مثلا به‌عنوان زیرساخت ایجاد VPN از آن استفاده شود. 

امنیت و قطع اینترنت

اما وقتی پای دفاع از «اینترنت پرو» به میان می‌آید، روایت دیگری هم وجود دارد؛ روایتی که از دل نگاه امنیتی به اینترنت بیرون می‌آید. برخی از مدیران وزارت ارتباطات و حوزه ICT معتقدند قطع اینترنت در شرایطی که ایران توان مقابله با حملات سایبری را ندارد، کاملا مجاز است. اما در این بین این سؤال مطرح است: در حالی که در کنار اینترنت پرو، گروهی هم کانفیگ‌های میلیون تومانی می‌فروشند و دسترسی به اینترنت را هرچند اندک برای مردم فراهم می‌کنند، آیا امینت سایبری به خطر نمی‌افتد؟ 

داوود زارعیان، استاد دانشگاه و کارشناس ارتباطات، در پاسخ به این پرسش که چرا یک حق عمومی باید به امتیازی پولی برای گروهی خاص تبدیل شود، بحث را از نقطه دیگری شروع می‌کند: «ما در شرایط عادی نیستیم». به گفته او، در وضعیت بحرانی، آنچه اولویت پیدا می‌کند نه دسترسی آزاد، بلکه «کنترل دسترسی» است. او تأکید می‌کند که آسیب‌پذیری کشور در برابر نفوذ و دسترسی بیگانگان به اطلاعات، تصمیم‌گیران را به این جمع‌بندی رسانده که محدودسازی اینترنت، انتخاب نیست؛ اجبار است. وقتی پای مقایسه با کشورهای دیگر وسط کشیده می‌شود (از جنگ اوکراین تا کشورهای منطقه که حتی در بحران هم اینترنت را به‌طور کامل قطع نکرده‌اند).

او این قیاس را اساسا نادرست می‌داند: «ما با طرفی درگیریم که در حوزه ارتباطات، قدرت برتر است». از نگاه او، سطح تهدیدی که ایران با آن مواجه است، قابل مقایسه با هیچ‌کدام از این نمونه‌ها نیست.

به گفته او در چنین چارچوبی، «اینترنت پرو» نه یک امتیاز، بلکه یک تصمیم مدیریتی تلقی می‌شود. او حتی پا را فراتر می‌گذارد و از آن به‌عنوان «اقدامی شجاعانه» یاد می‌کند؛ راه‌حلی برای اینکه در عین محدودسازی، همه چیز به‌طور کامل متوقف نشود. با این حال، این روایت یک پرسش جدی را بی‌پاسخ نمی‌گذارد: اگر سال‌هاست در حوزه امنیت سایبری سرمایه‌گذاری شده، چرا همچنان تنها راه‌حل، محدودسازی گسترده اینترنت است؟ 

پاسخ او باز هم به زیرساخت‌ها برمی‌گردد. به گفته زارعیان، بخش بزرگی از این سرمایه‌گذاری‌ها صرف توسعه شبکه و خدمات داخلی شده است؛ زیرساختی که باعث شده در زمان اختلال، سرویس‌هایی مثل بانکداری از کار نیفتند. اما خود زارعیان هم اذعان می‌کند که کارایی این شبکه به حد کافی نبوده است: «شبکه داخلی، آن‌طور که باید، در یک «فشار واقعی و سراسری» آزموده نشده و همین باعث شده همچنان نقاط ضعفش در بحران‌ها خودشان را نشان دهند».

با این همه، وقتی دوباره بحث به «اینترنت پرو» برمی‌گردد و این پرسش مطرح می‌شود که آیا دادن دسترسی بازتر به گروهی خاص، آن‌هم در شرایطی که اینترنت برای عموم محدود شده، خود می‌تواند یک ریسک امنیتی باشد، پاسخ صریح می‌دهد: «مدیریت این دسترسی‌ها ساده‌تر است». به بیان دیگر، وقتی تعداد کاربران محدود و قابل شناسایی باشد، کنترل آن‌ها هم ممکن‌تر است. روایتی که در نهایت، یک دوگانه روشن را پیش می‌کشد: اینترنت به‌عنوان «حق عمومی» یا اینترنت به‌عنوان «دسترسی قابل مدیریت». 

اینترنت پرو در ترازوی قانون؛ امتیاز یا تبعیض؟ 

اما اگر روایت برخی کارشناسان فنی از «ضرورت» و «امنیت» شروع می‌شود، روایت حقوقی از نقطه دیگری وارد بحث می‌شود؛ از جایی که اینترنت دیگر نه یک ابزار، بلکه یک «حق» تعریف می‌شود.

محمدحمید شهریور، وکیل پایه‌یک دادگستری و عضو کانون وکلای مرکز، در پاسخ به این پرسش که آیا دولت می‌تواند به دلایلی مانند امنیت سایبری، جنگ یا اعتراضات، دسترسی عمومی به اینترنت را محدود کرده و هم‌زمان آن را به‌صورت کالایی قابل خرید برای گروهی خاص ارائه کند، می‌گوید: «در مقررات مربوط به حق دسترسی آزاد به اطلاعات و همچنین منشور حقوق شهروندی مصوب ۱۳۹۵، صراحتا بر دسترسی آزاد، بدون تبعیض و عادلانه به اینترنت تأکید شده است».

او به اصل سوم قانون اساسی نیز اشاره می‌کند؛ جایی که «رفع تبعیضات ناروا و ایجاد امکانات عادلانه برای همه» از وظایف دولت عنوان شده است. بر همین اساس، شهریور معتقد است ارائه اینترنت ویژه به گروهی خاص، در عمل می‌تواند مصداق تبعیض باشد؛ چراکه برخی به این دسترسی‌ها مجهز می‌شوند و برخی دیگر از آن محروم می‌مانند: «حتی اگر این محدودیت‌ها با استناد به مصلحت و تصمیم نهادهایی مانند شورای عالی امنیت ملی اعمال شده باشد، باز هم یک پرسش کلیدی باقی می‌ماند: چگونه می‌توان از «ضرورت امنیتی» سخن گفت، اما هم‌زمان همان دسترسی محدودشده را به گروهی خاص، حتی در قبال پرداخت هزینه بیشتر ارائه کرد؟ ». 

او در ادامه به مسئله تعرفه‌گذاری اشاره می‌کند؛ موضوعی که یکی از ابهامات جدی این طرح است. به گفته شهریور، هرگونه تعرفه اینترنتی باید به تصویب سازمان تنظیم مقررات و ارتباطات رادیویی برسد، اما پیگیری‌ها نشان می‌دهد اینترنت پرو ظاهراً این مسیر رسمی را طی نکرده و همین، یکی از ایرادات حقوقی مهم آن محسوب می‌شود. 

از نگاه او، اینترنت دیگر یک کالای لوکس یا انتخابی نیست، بلکه به‌ویژه برای کسب‌وکارها، به بخشی جدایی‌ناپذیر از زندگی روزمره تبدیل شده است. بنابراین تصمیم‌گیری درباره آن نمی‌تواند در جلسات غیرشفاف انجام شود. او با استناد به قانون دسترسی آزاد به اطلاعات مصوب ۱۳۸۸ تأکید می‌کند شهروندان حق دارند از تصمیماتی که مستقیماً بر زندگی‌شان اثر می‌گذارد، مطلع شوند. 

شهریور همچنین به اصل نهم قانون اساسی اشاره می‌کند؛ اصلی که تصریح دارد هیچ مقامی حق ندارد به نام استقلال و تمامیت ارضی کشور، آزادی‌های مشروع را حتی با وضع قوانین سلب کند. از نگاه او، دسترسی به اینترنت نیز در زمره همین آزادی‌های مشروع قرار می‌گیرد. 

با این حال، پرسش مهم‌تری مطرح می‌شود: اگر چنین اصولی وجود دارد، چرا در سال‌های اخیر بارها اینترنت در کشور قطع شده است؟ پاسخ او، بیش از آنکه به خلأ قانونی برگردد، به نحوه اجرا مربوط است. به گفته او، در بسیاری از موارد، ساده‌ترین راه‌حل یعنی «قطع اینترنت» انتخاب شده است. 

او تأکید می‌کند: «قانون اساسی به‌عنوان میثاق مشترک دولت و ملت باید بیش از همه توسط حاکمیت رعایت شود. هرچند شورای عالی امنیت ملی به‌عنوان نهادی پیش‌بینی‌شده در قانون اساسی، می‌تواند در شرایط خاص تصمیمات مهمی اتخاذ کند، اما این شورا نیز مجاز به تصویب مصوبات مغایر با قانون اساسی نیست». شهریور یادآوری می‌کند که قطع اینترنت به‌طور صریح در قانون اساسی ذکر نشده و بیشتر از طریق تفسیر اصولی مانند آزادی‌های مشروع و حق دسترسی قابل تحلیل است. 

آن‌طور که شهریور اعلام می‌کند از منظر پیگیری حقوقی و شکایت از قطع اینترنت، دست شهروندان چندان باز نیست. به گفته او، مصوبات شورای عالی امنیت ملی پس از تأیید، لازم‌الاجرا تلقی می‌شوند و امکان ابطال آن‌ها در دیوان عدالت اداری وجود ندارد: «با این حال، این به معنای بسته‌بودن مسیر مطالبه‌گری نیست و همچنان می‌توان از منظر حقوق شهروندی و حقوق بشر، این تصمیمات را نقد کرد». 

شهریور در بخش دیگری از صحبت‌هایش به یک تناقض مهم اشاره می‌کند: «دولت از یک سو با اینترنت طبقاتی اعلام مخالفت می‌کند، اما از سوی دیگر، رئیس‌جمهور ریاست شورای عالی امنیت ملی را بر عهده دارد؛ شورایی که این طرح در آن تصویب شده است». او می‌گوید با توجه به ترکیب این شورا، شامل رؤسای قوا، وزرا و مقامات ارشد، وزن دولت در تصمیم‌گیری قابل توجه است و نمی‌توان ادعا کرد که دولت نقشی تعیین‌کننده در این فرایند ندارد. 

او در ادامه با استناد به اصل ۷۹ قانون اساسی توضیح می‌دهد در شرایط جنگ یا وضعیت اضطراری، اعمال محدودیت‌ها تنها با تصویب مجلس ممکن است و این محدودیت‌ها نیز باید موقت و حداکثر ۳۰ روزه باشند، مگر آنکه مجدداً تمدید شوند. به گفته او، حتی در شرایط اضطراری نیز محدودیت‌ها باید «ضروری، قانونی، موقت و دارای چارچوب مشخص» باشند. 

شهریور وضعیت فعلی را قابل تحلیل در چارچوب شرایط اضطراری می‌داند، اما تأکید می‌کند مشکل اصلی در رعایت‌نشدن تشریفات قانونی است؛ از جمله اخذ مجوز از مجلس و تمدیدهای قانونی. 

او در نهایت به یک روند کلان‌تر اشاره می‌کند: تضعیف نقش مجلس در قانون‌گذاری و واگذاری بخشی از این اختیارات به شوراهایی مانند شورای عالی فضای مجازی و شورای عالی انقلاب فرهنگی. 

جمع‌بندی او روشن است: قانون اساسی به‌عنوان «قانون مادر» باید مبنای تمام تصمیمات باشد و هر نوع محدودیت یا سیاست‌گذاری حتی در شرایط بحران باید در چارچوب آن و با رعایت کامل تشریفات قانونی انجام شود. 

«اینترنت پرو» اگرچه در ظاهر یک سرویس برای حمایت از کسب‌وکارها در شرایط بحران معرفی می‌شود، اما در ساختار اجرائی خود یک تغییر مهم را نشان می‌دهد: حرکت از «اینترنت عمومی با اختلال» به سمت «اینترنت گزینشی با دسترسی کنترل‌شده». 

در این مدل، مسئله اصلی دیگر فقط فیلترینگ یا قطعی نیست؛ بلکه بازتعریف حق دسترسی به اینترنت است.

منبع: شرق
شبکه‌های اجتماعی
دیدگاهتان را بنویسید

نظرات شما - 113
  • ناشناس

    رعیت (مردم شریف ایران)

    نظرات شما -
    • ناشناس

      ادمین پس چرا یه کاری نمیکنی تو یه رسانه دستته تورو خدا نزار حقمونو بخورند ادمین جان عزیزت اگه دستت می‌رسه صدای ما باش ما آخرین و اولین امیدی که برامون مونده همین اینترنته ما از گرسنگی میمیریم 😭😭😭😭😭😭😭😭😭😭😭😭

    • ناشناس

      ادمین یذره بلغزه. ادمین بعدی با پشمای بیشتر جایگزینه.

    • ناشناس

      همه باهم برابرن
      و بعضی ها برابرتر

    • ناشناس

      مطمعن باش هیچکاری از دستش بر نمیاد . تازه از این وضیت خوشش میاد . مثبت منفی نظرات رو بست این خودش دلیل بزرکیه

    • ناشناس

      به این مقدار راضی نباشید ....

  • ناشناس

    بردگی در عصر تکنولوژی

  • ناشناس

    کاش تو ایران بدنیا نیومده بودیم

    نظرات شما -
    • ناشناس

      ایران بجز بدبختی چیز دیگه ای به ما نداد

    • ناشناس

      هی ای کاش

  • ناشناس

    خدا لعنتتون کنه چه با اینترنت چه بی اینترنت همه رو ترور کردن دیگه دو تا اخله پخله موندن نگران همونایین؟؟؟ 😂😂😂😂

    نظرات شما -
    • ناشناس

      خیر نگران مردم خودشونن

    • خائن

      اون دوستان مدعی وطن پرستی اتفاقا در طول تاریخ شما هیچ فرقی ندارید با اون آدمهایی که تو جنگ اعراب و مغلولها و اسکندر به ایران خیانت کردن .تن دادن به هچین طرحی هیچ فرقی با خیانت به مردم ایران نیست

  • ناشناس

    خدا نابودتون کنه

    نظرات شما -
    • ناشناس

      سر ملت کلاه گشادی گذاشتن

  • ناشناس

    یعنی مغز همه کارشناسان با این طرح هاتون درد میگیره صاحبان کسب و‌کار اینترنت پرو‌داشته باشند بقیه مردم نداشته باشند چطوری محصولشون و معرفی کنند یا بفروشند؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟

    نظرات شما -
    • ناشناس

      ها ای که وگوفتی ای یعنی چه

    • علی

      اونی که دردغ میگه همیشه از حقیقت میترسه

  • ناشناس

    تو محل کار من تمامی مدیر ها که هیچ مدرک و سواد تحصیلی بالاتری ندارند و به واسطه ارتباط به سمت مدیر رسیدن سیم کارت پرو گرفتن و منی که کارم با اینترنت و کسب درامد با پروژه های خارجیه اینترنتم محدود شده با استعفای من موافقت نکردن اما به زودی مهاجرت میکنم تحمل این حجم از تبعیض رو دیگه ندارم

  • ناشناس

    چقد از اینترنت وحشت دارند

    نظرات شما -
    • ناشناس

      گابلین از نور وحشت داره

  • وطن دوست

    این خراب شده جای ماندن نیست به یک پزشکیان رای دادم که از عدل علی میگفت این شد نتیجه

    نظرات شما -
    • ناشناس

      خیلی دیر فهمیدی

    • ناشناس

      قبض ها رو پرداخت نکنید

    • ناشناس

      هنوز نفهمیدی پزشکیان و کلا رییس جمهور در ایران هیچ کاره هستش

  • ناشناس

    تمام شد مبارک خیلیا

  • ناشناس

    خسته نباشید

  • ناشناس

    خوبتون شد حق کسی که میگیره همینه

  • علی@@@

    چهره جدید نظامیان تصمیم گیر حکومت مانند اینترنت پرو به طالبان پلاس ارتقا پیدا کرده .

  • ناشناس

    خدا ازتون نگذره

  • ناشناس

    ظلم ظلم ظلم در روز روشن

  • ناشناس

    با قطع شدن اینترنت مایی که خرجمون از طریق اینترنت بین الملل بود و الان ۶۰ روزه قطع شده چه میشه ؟؟

    نظرات شما -
    • ناشناس

      حتما شما بلاگر بودین تنها دلیل خوشحالیم این بود که مفت خوری بلاگرا جم شد صبح تا شب میرفتیم سر کار هیچی به هیچی بعد بلاگرا ۱ استوریشون حقوق ۱ سالمون بود

    • ناشناس

      ناشناس ۲
      بعضی ها هم برنامه نویس یا تریدر یا مدرس زبان یا مترجم زبان یا بازی ساز یا فروشنده آنلاین (لباس، کتاب، صنایع دستی، محصولات خوراکی، قطعات یدکی، کالای خانگی و غیره) یا تولید کننده محتوا (محتوای آموزنده) بودن. این ها هم مفت خور بودن به نظرت. چون تو اینترنت فقط محتوای بلاگر ها رو می‌دیدی و دنبال چیز مفیدی نبودی ترکی از تنوع مشاغل آنلاین نداری...

    • ناشناس

      یعنی میلیون ها نفر تو ایران تریدر و برنامه نویس اند؟

  • ناشناس

    گاگول گاگول گاگووووووولللل...

  • ناشناس

    همه کثافتن.

  • ناشناس

    اینترنت رو قطع می کنید بعد به ما همش مزاحم میشید پیامک میزنید. اینترنت بدرد اونام دیگه نمیخوره.

  • ناشناس

    دلخوش به این مقدار نباشید...

    نظرات شما -
    • ناشناس

      به مقام انسانیت رسیدیم

  • ناشناس

    بهتره شروع کنید پرو ها رو توجیه کنید که قراره پول قبض های باقی مردم رو هم از اونا بگیرین ، چون ما تا زمان اتصال اینترنت ریالی پرداخت نخواهیم کرد .

  • ناشناس

    رعیت را چه به نت ؟!!

  • Mosi

    موقع رای گیری هم فقط از کسایی که بهشون نت پرو دادید توقع رای داشته باشید. ما رعیت ها که هیچ حقی تو این کشور نداریم پس رای هم نمیدیم

    نظرات شما -
    • ناشناس

      فکر اونم کردن، تا حالا فکر کردی چرا اینقدر افغانی دارن وارد میکنن؟؟

    • ناشناس

      چقدر ساده ای که نفهمیدی با یه صفر مشکلشون حل میشه، همینجور که تا حالا حل کردن
      مشارکت ۴ و ۸ دهم درصد رو ۴۸ درصد اعلام میکنن..
      کاندیدا ها هم که مهم نیس کی رای بیاره، چون از قبل فیلتر شدن..
      فوقش رییس جمهور نشه میشه رییس مجلس، نه، میشه شهردار و...

  • ناشناس

    یعنی دیگه نتو وصل نمی کنن؟

    نظرات شما -
    • ناشناس

      هرگز

  • ناشناس

    اگر به اینا باشه اکسیژن هم یه روزی اشتراکی میشه

  • ناشناس

    کشور را برای مردم زندان کردید

  • ناشناس

    خدا لعنتون کنه

  • ناشناس

    ترجیح میدم بسته اینترنت نخرم.پول هم ندارم که اینترنت پرو بخرم تازه اونم که محدودیت داره بازم .

  • ناشناس

    از ده میلیون بیکار شده بترسید .....

    نظرات شما -
    • ناشناس

      از چیمون بترسن؟ کدوممون اعهراض کردیم؟لیاقتمون همینه وقتی حتی یک نفر هم تا الان نرفته بگه بسه

  • مهربان

    قرآن میفرمایند:و چه بد جایگاهیست جایگاه ستمکاران!!!
    تاییید کن خبر فوری

  • ناشناس

    آرزوی کره شمالی کردن ایران را به گور خواهید برد

  • مهدی

    کاش فقط یجوری میشد بتونیم بریم از این مملکت. دیگه واقعاً جای موندن نیست. ایران بمونه برای شما

    نظرات شما -
    • ناشناس

      من داشتم کارام میکردم که از این مملکت برم ولی بخاطر جنگ و قطعی اینترنت کلا بلاتکلیف موندم. کلی هزینه کردم که برم ولی الان به خاطر نبود اینترنت همه چی‌ بهم خورده بخدا از این وضعیت خسته شدم، ۳۸ ساله هستم ولی از بس استرس و نداری و بدبختی کشیدم مثل ۶۰ ساله ها شدم.

  • ناشناس

    واقعا بر مردم پیروز شدند!!!

  • ناشناس

    چیزی نیست همزمان که دارن اینترنت پرو امتحان میکنن صبر مردم هم امتحان میکنن توی اولی شاید موفق بشن دومی عاقبت خوبی نداره

  • ناشناس

    یک قرون پول قبض رو نباید بدیم

    نظرات شما -
    • ناشناس

      یه زمانی شعار میدادیم مرگ بر طالبان چه کابل چه تهران
      فکرشو نمیکردم یه روز مجبور بشم به پناهندگی به افغانستان و طالبان فکر کنم

  • ناشناس

    خدا لعنت کنه هرچه راهزنه

  • ناشناس

    این نه تنها احمقانست توهین آمیز هم هست

  • ناشناس

    تا وصل شدن اینترنت یک قرون نباید پول قبض داد

  • ناشناس

    نسلتون منقرض بشه به حق آقام بنیامین

  • متاسفانه

    روزی برسه که هوا و نور خورشید را هم بهمون بفروشند به اسم صیانت و امنیت ملی
    ایران سرزمین نفرین شده

  • ناشناس

    از این همه مدت بی نتی دلم میخواد گریه کنم...
    بابا وصل کنید این نت بی صاحاب رو !!!
    روانی شدیم با این اوضاعی که برامون به وجود آوردین !!!

  • ناشناس

    حق مردم ما این نبود

    نظرات شما -
    • ناشناس

      اتفاقا اونا میگن درحقمون لطف کددن و به همین مقدار راضی شدن.

  • اینترنت

    خبر فوری، خیلی نامردی میکنی کامنتهارو تایید نمیکنی.
    بی معرفت نباش

  • اینترنتو وصل کنید

    از صمیم قلبم آرزو میکنم نسلتون منقرض شه. لعنت خدا و رسولانش به مردم آزار

  • علی

    راستی دوستان با این اقدام به ترور ترامپ حمله زنینی قطعی شد دیگه

  • اینترنتو وصل کنید

    یک مشت مرده خوار جمع شدن دور هم

  • ناشناس

    اینترنت ارزان برای جاسوسی است اما نت چند میلیونی برای جاسوسی نیست! این حجم از تناقض فقط در ایران رخ میده!

    نظرات شما -
    • ناشناس

      😔😔👌

  • ناشناس

    نت رو به بهانه های واهی بستید که حالا با قیمت های میلیونی باز کنی! خرج جنگ رو می خوای دربیاری!

  • ماه

    لعنت بر ظلم بی پایانتان
    ای کاش به شما هم برسد

  • ناشناس

    تنها چیزی که میشه گفت اینه،خدایا خودت ریشه ی ظلم رو بکن، ما به جز تو پناهی نداریم ،خودت پناه بی کسان باش، هزاران بار الهی آمین

  • ناشناس

    مرده شور خودتون و نسلتونو ببرن روانیمون کردین

  • ناشناس

    با قطع انترنت بالاخر دشمن را شاد و امیدوار کردید

  • ناشناس

    نت رو بستین حداقل قیمت روغن جامد غذا رو با درآمدتون از اینترنت پرو ثابت نگه دارین بگیم حالا یدونه این کارو انجام دادید

  • خسته

    طالبان پرو امیدوارم بمب افکن از رو زمین ورتون داره

  • ناشناس

    لعنت خدا بر دلالین و کاسبان تحریم. به امید خدا به زودی آه مادران و پدران که شرمنده بچه هاشون شدن
    آدمایی که شرمنده خانواده شون شدن ،نون شب ندارن .گرسنه ان ،بیمارن،پول ندارن،گریبان خودتون و خاندانتون رو میگیره
    و بترس از آه مظلوم ،که خداوند اون رو بی جواب نمیزاره

    خبر فوری ،تو هم اگه انسانیت سرت میشه،محض رضای خدا تایید کن و نشر بده

  • ناشناس

    همش بحث پوله.با قیمت هر گیگ ده برابر دیگه امنیت ملی هم به خطر نمیفته.تا قرون آخر پول موشکها و پهپادها و بازسازی لبنان و غزه را مبخوان از مردم ایران بگیرند بی شرفها!

  • ناشناس

    الان فرق ما با کره شمالیه درد به درِ بدبخته از عالم به‌دور چیه با این کاراتون؟😰نه نفرین ما برای شما دیگه میگیره نه دعاهامون برای خودمون🙄خدا هم خوب پشت شماست وگروه انقدر راحت جولان نمیدادین😑

  • ناشناس

    کم کم میشیم کره شمالی دوم . با کل دنیا قطع ارتباط شدیم و بعد از اون ممنوع الخروج هم خواهیم شد .

  • مح

    با اعصاب مردم بازی نکنید پشیمان میشوید

  • Afshin

    برای دیوار برلین
    برای قوانین سوسیالیستی شوروی
    برای حکومت پینوشه
    برای تصمیمات بشار اسد
    برای تصمیمات گرفته شده در لیبی در زمان معمر قذافی و مصر زمان حسنی مبارک
    کارشناسان و اساتیدی آمدند مثل همین آقای نسبتا محترم و توجیه آوردند .

    ولی نهایتاً چه شد ..... سانسور و حذف و دستوراتی مخالف آزادی انسان نهایتا محکوم به نابودی است .
    فقط آرزو میکنم نسل ما زنده باشه و ببینه .....

  • یک سوال از رعیت کا

    رعیت عزیز قبل از قطع اینترنت چه استفاده ای می کردید
    آیا مثل رعیت ادمین خبر فوری متصل به اینترنت

  • ناشناس

    خدا لعنتتون کنه

  • ناشناس

    خدایا مارو نجات بده از دست اینا

  • ایرانی مظلوم

    بازنشسته حداقل بگیرم ، برای نجات از فقر و فلاکت آموزش تولید محتوی خریدم و یاد گرفتم ، داشتم کار تولید محتوی می کردم در یوتیوب که دنیا سیاه شد و ......

    قدیمی ها می گفتند : گر چرخ روزگار تیغ به دستت داد ، هر چه می خواهی ببر ، اما نان کسی را نَبّر .

    نان بُری ظلم مضاعف به ملتی است که ۴۸ سال انواع سختی ها و محرومیت ها رو تحمل کرده .

  • ناشناس

    هرچی بیشتر اخبار مربوط به اینترنت را میخونم بیشتر میفهمم اینترنت دیگه تموم شد و طبقاتی شد . تازه همون طبقاتی هم باز محدودیت دسترسی دارن اونایی که تحت عنوان پرو دسترسی دارن . رسما بدبخت شدیم باورم نمیشه.

  • ناشناس

    اگر اینترنت وصل نشه انگیزه ای واسه زندگی نمیمونه . حداقل برای بخشی از جامعه . آدم ترجیح میده سرشو بزاره زمین بمیره

  • ناشناس

    کسی توی اون سیستم هست که به معنای واقعی کلمه از حداقل بهره هوشی برخوردار باشه؟ مثلا بگه اقا این طرح خیلی احمقانه س بیخیالش بشیم
    یا همشون عین هم از دم بیسوادن؟

  • شهروند ایرانی

    مگر اعلام نمیکنید 40ملیون جانفدا ثبت نام کرده اند
    حشداشعبی
    زینبیون
    فاطمیون
    و.... آنهاهم که کنار شما هستن
    دقیقا کدوم امنیت ازبین میره.
    اینکه تلگرام و وات س اپ آزاد باشه میشه ضد امنیت کشور؟؟؟؟؟؟
    شرف داشته باشید
    اگر قرار بر قطع اینترنته
    وزیر وکیل نداره بدون استثنا از من شهروند عادی
    تا سلبریدی و سلبریتی ها

  • ناشناس

    وای خدا به کجا رسیدیم مردم ایران
    خدایاااااا خودت....

  • جان فدا

    مراقب اه و نفرین این ملت باشید که با نبود اینترنت بیکار و بی پول شدن و این خدمت کردن به قشر مرفع جامعه اخر خوبی نخواهد داشت..شک نکنید این کار بنزین روی اتیش میشه و فقط دشمن رو به اهداف ش نزدیک تر میکنه

  • شهریار

    کشوری که با مردم خودش اینکار رو می‌کنه و براش اهمیت نداره که ضرری به مردم خودش وارد فکر کن اگه روزی به بمب اتم دسترسی داشته باشه براش مردم دنیا اهمیتی داره

  • ناشناس

    یک پیروزی دیگر

  • Babak

    دلیل این همه ترس و واهمه ازین مردم چیست؟؟؟!!! چرا هیچوقت سعی نکردین مردم رو پشتوانه قرار بدین و رودر روی مردم قرار گرفتین؟؟

  • Error 404

    همهٔ حیوانات برابرند، اما بعضی برابرترند.
    همیشه خوک‌ها تصمیم می‌گرفتند و سایر حیوانات حقی برای تصمیم گرفتن نداشتند؛ ولی رأی دادن را یاد گرفته بودند.
    گوسفندان: انبوه جمعیت دنباله‌رو که بدون هیچ تفکّری فقط شعارهای رهبران را تکرار می‌کنند.

    حکایت این روزهاست مگه نه؟

  • ناشناس

    آرزوی کره شمالی کردن ایران را به گور خواهید برد,از دوستانتان بپرسید

  • ناشناس

    حکومت عدل علی ها؟ هه

  • بهلول

    برده داری دیجیتال است. شرم کنید. افتضاح است.

  • بهار

    صد بار کامنت گذاشتم یکیش تأیید نشد ، البته مضمون همه ش یک چیزه ، اون هم لعنت ابدی است

  • ناشناس

    کاش کمی شرف داشتید کاش کمی از این‌ مردم‌ شرم‌ میکردید

  • تائید کن!!!

    این آقای داوود زارعیان، استاد دانشگاه و کارشناس ارتباطات ظاهرا نمی دونه امنیتی ترین فرد کشور رئیس اطلاعات سپاه کشور در همین قطعی اینترنت ترور شد/یا رئیس همین شورای عالی امنیت آقای لاریجانی هم دقیقا تو همین شرایط ترور شد/حالا یه مزیت بگین که با قطعی اینترنت بهش رسیدین؟؟ یه سوال دیگه چطور می تونین به بهانه ای تکیه کنین که از پیش ثابت شده حرف چرتیه؟؟؟بعضی افراد نمی فهمم کجا سیر می کنن پاشون انگار رو زمین نیست/آقای شهریور وکیل دادگستری فردی شریف که با حرف هاش مشخصه دغدغه مردم دارن ولی یه چیزی که توجه نکردن متاسفانه با شرایط کشور و اخباری که پخش میشه مشخصه تنها چیزی که الان رنگ باخته قانون اساسی هست!! من فکر نمی کنم تو قانون اساسی در عرض دوماه بشه به نتیجه رسید یک نفر مجرم هست و حکمی را براش اجرا کرد که حکم غیر قابل برگشتی هست و پایان زندگی متهم/این وسط جابجایی پول نیست اگر متوجه اشتباه بشیه بتونیم برگردونیم روال غیر قابل برگشته/متاسفانه با تصمیماتی که تو شرایط خاص و بحرانی گرفته میشه/نه تنها مشکل حل نمیشه بلکه بیشتر میشه هم برای مردم و هم برای حکومتیا که باعث ایجاد شکاف بیشتر بین افراد و حکومت میشه که مشکلات آینده کشور را هم از لحاظ سیاسی هم از لحاظ اقتصادی به همراه خواهد داشت!!!!! امیدوارم حرف های حقی که زده شد اولا نشر بشه ثانیا به مزاج بعضیا ناخوشایند نباشه و تامل کنن نظر یک شهروند عادی بود

  • ناشناس

    هیچ ظلمی پایدار نمیمونه... در نهایت رو سیاهیش واسه شما میمونه.

  • ناشناس

    الان صف آدما از هم جدا میشه باشرفها و بی شرفها
    اونایی که دارین اینترنت پرو میخورین شما دارین تو روز روشن از ظالم حمایت میکنن، گناه شما کمتر از ظالم نیست.

  • ناشناس

    اینترنت حق مسلم مردمه... چرا نمیفهمید؟؟؟
    البته شما خودتونو به نفهمی زدید

  • ناشناس

    فوقش ی سال نت اینجوری اداره کنید بعد خودتون کامل باز میکنید ترامپ چند وقت پیش دستور داد برای ایران اینترنت فراهم بشه با تکنولوژی استارلینگ دیگه بدون مودم راحت به ماهواره‌ای وصل میشی الان تو آمریکا این تکنولوژی قابل اجرا هست الان اونا که استارلینگ دارن مجانی هست انقدر مهمه دو ماه که مثل برق باد گذشت ی سال دیگه هم میگذره شاید کمتر از. این زمان این تکنولوژی بیاد شرف داشته باش تایید کن

  • ناشناس

    میخواین بیاین تو خونه ها مصرف آب و گاز و برق را بطور شخصی کنترل کنید که کسی یک موقعی زبانم لال مصرف بیشتر نداشته باشد