افزایش منابع آب اردبیل، از سر ریز سدها تا کاهش تنش آبی

در سال‌های گذشته سدهای استان اردبیل به دلیل نبود بارش و استفاده بی رویه کشاورزان و شهروندان از آب، نیمه خالی شده بود و بیم آن می‌رفت که در اثر کاهش ذخایر سدها، تنش و بحران آبی استان را فرا بگیرد اما هم اکنون در اثر بارندگی‌های اخیر سد سقزچی نمین و بفراجرد خلخال سرریز و حجم ذخایر دیگر سد های استان هم افزایش یافت.

حجم سدهای استان اردبیل شامل ۴۳ سد کوچک و ۱۱ سد بزرگ ۵۷۵ میلیون مترمکعب است و در حال حاضر ۲۷۰ میلیون مترمکعب آب در اثر بارش‌های اخیر در پشت سدهای استان ذخیره شده که ۴۷ درصد حجم کل مخازن سدهای استان را شامل می‌شود.

در حال حاضر ذخیره آب پشت سد یامچی اردبیل به ۳۵ میلیون مترمکعب، حجم ذخیره آب در پشت سد سبلان مشگین‌شهر ۴۲ میلیون مترمکعب، ذخیره آبی سد ارس به یک میلیارد و ۲۰۷ میلیون مترمکعب و سد خداآفرین هم به ۶۸۵ میلیون مترمکعب رسیده است.

ظرفیت منابع آب استان اردبیل ۲ میلیارد و ۱۵۲ میلیون مترمکعب است که ۸۲ درصد از این میزان را آب‌های سطحی تشکیل می‌دهد و بخش عمده آن نیز همه‌ساله در بخش کشاورزی مصرف و میزان بسیار کمی از آن ذخیره‌سازی می‌شود.

هم اکنون بیش از ۹۰ درصد آب استان در بخش کشاورزی مصرف می‌شود و این در حالی است که این رقم در کشورهای توسعه یافته کمتر از ۵۰ درصد است.

برای کاهش تنش آبی در شهرها و روستاهای استان علاوه بر احداث مجتمع‌های آبرسانی، حفر چاه نیز در دستور کار قرار گرفته، و آبی که سالم و بهداشتی باشد، در اختیار اهالی استان قرار خواهد گرفت.

تکالیف تمامی دستگاه‌های اجرایی استان در قالب ۳۶ برنامه راهبردی برای عملیاتی کردن برنامه سازگاری با کم‌آبی اعلام شده و با هماهنگی و همکاری بین دستگاه‌های اجرایی می‌توان به طور کامل به اهداف تعیین شده در این سند یا برنامه دست یافت.

بخش عظیمی از سدهای استان اردبیل به نقطه سرریز رسید

علی حیدری اناری، مدیرعامل شرکت آب منطقه‌ای اردبیل در این باره گفت: بعد از گذشت چند سال از خشکسالی‌های مستمر و نگران‌کننده با بارش‌های مناسب فصل زمستان و بهار امسال بخش عظیمی از سدهای استان اردبیل به نقطه سرریز رسید و همچنان امیدواری به افزایش ظرفیت سدها بیش از گذشته است.

وی افزود: در اثر بارش‌های اخیر سد بفراجرد در شهرستان خلخال در روزهای گذشته و به دنبال بارش‌های بهاری سرریز شد و این سد با حجم ۷.۶ میلیون متر مکعب در سال ۹۷ به بهره‌برداری رسیده و از آن زمان تاکنون برای اولین بار به نقطه سرریز رسیده است.

مدیرعامل شرکت آب منطقه ای اردبیل افزود: علاوه بر این سد در جنوب استان اردبیل هم سد کوثر به وضعیت مطلوب ذخیره‌ی پشت سد رسیده و نسبت به سال‌های گذشته ۵۰ تا ۷۰ درصد افزایش منابع آبی را در این سد شاهد هستیم.

حیدری اناری بیان کرد: همچنین سد عمارت با حجم ۱۸۲ میلیون متر مکعب در شمال استان اردبیل به نقطه سرریز رسیده و در حال حاضر حجم آب موجود در پشت سد عمارت به ۷۳ میلیون متر مکعب و در پشت سد تازه‌کند به ۷.۲ میلیون مترمکعب رسیده است.

کاهش تنش آبی در استان اردبیل

حمید فضایلی معاون حفاظت و بهره‌برداری شرکت آب منطقه‌ای استان اردبیل هم گفت: در صورت مصرف بهینه شهروندان و همچنین جلوگیری از هدر رفت آب، تنش آبی در استان وجود نخواهد داشت.

وی با بیان اینکه برای کاهش تنش آبی، تامین آب از حوزه‌های مختلف پیگیری می‌شود، افزود: انتقال آب از قزل‌اوزن و سد عمارت برای تامین آب آشامیدنی مرکز استان در حال طراحی است که امید است با اجرا شدن این طرح‌ها، دغدغه‌های تنش آبی شهروندان برطرف شود.

فضایلی اظهار کرد: به تدریج با بارش‌های احتمالی طی روزهای آینده ورودی و خروجی سدها به سمت تراز خواهد رفت.

اجرای طرح سازگاری با کم آبی در استان اردبیل

معاون حفاظت و بهره‌برداری شرکت آب منطقه‌ای اردبیل گفت: در مصرف بهینه آب بخش کشاورزی باید برنامه‌ریزی شود تا بر اساس طرح سازگاری با کم‌آبی میزان مصرف آب به حداقل برسد.

وی با اشاره به لزوم تغییر بخشی از قوانین بالادستی برای کاهش میزان مصرف آب در بخش کشاورزی اظهار کرد: راه‌های کاهش مصرف آب باید توسط کارشناسان جهاد کشاورزی استان بر سر مزارع ترویج یابد تا شاهد تغییر رویکردها در این بخش باشیم.

به گزارش ایرنا، بر اساس آمارهای موجود، استان اردبیل از نظر بارندگی در مقایسه با استان‌های واقع در شمالغرب کشور، شامل استان‌های آذربایجان‌شرقی، آذربایجان‌غربی، زنجان که به لحاظ اقلیمی در شرایط نسبتا مشابهی می‌باشند در جایگاه‌ چهارم قرار دارد.

تاکنون ۱۰ سد مخزنی بزرگ و ۴۲ سد مخزنی کوچک در استان اردبیل احداث شده است.​