جشنواره فیلم فجر 44؛
اینبار در «استخر» با زرافهها صبحانه خوردیم/ جهان کرخت «صحت» غافلگیر کننده نیست
خبرنگار: ونوس بهنودسروش صحت در فیلم «صبحانه با زرافهها» به حدی هیجان، اضطراب و تنش را از یک سوژه تلخ کاسته بود که چندان مقبول منتقدان نیست. اتفاقی که در فیلم «استخر» هم تکرار کرد.
به گزارش خبر فوری، فیلم استخر در آخرین روز چهل و چهارمین جشنواره فیلم فجر به نمایش درآمد. این فیلم ماجرای متارکه زن و شوهری است که از قضا همدیگر را دوست دارند اما زن به دلیل بیتوجهیهای مکرر همسرش حاضر به بازگشت به زندگی خود نیست. تا اینجای ماجرا، قصهای است تکراری که بارها پیرامون خود شنیدهایم و این روزها ترک زندگی از سوی زنان بیشتر از قبل هم شنیده میشود.اما این نوع پرداخت یک کارگردان است که میتواند قصه تکراری را به فیلمی ماندگار تبدیل کند.

هرچند این بحران جدی است اما سروش صحت فرمی از بازیهای کشدار، دیالوگهای سرد و عکسالعملهای بیشتر خنده دار تا تاثیرگذار را اعمال کرده است. در فیلم قبلی خود نیز چهار دوست با اهمال، بیتوجهی و همان بیتفاوتی و خنثی بودن یک نفرشان را به کشتن میدهند.
حتی نخبهها در دام دیالوگ سرد سروش صحت گرفتار میشوند
در فیلم استخر بازیگرانی همچون امین حیایی، مهران مدیری، سحر دولتشاهی و پانتهها پناهیها حضور دارند. همچنان که در فیلم قبلی چهرههای سرشناسی با صحت همکاری کردند اما کارگردانی صحت حتی نخبگان را گرفتار کرختی، بازی بدن حداقلی و دیالوگهای سرد میسازد.

در کل این فیلم هیچ تنشی دیده نمیشود. زن در کمال خونسردی زندگی خود را ترک میکند. مرد به دیوارها خیره شده و پسر خانواده به شادی و عیش و نوشش با دوستانش ادامه میدهد. حتی پدر زن هم از زندگی عادی خود ذرهای غافل نشده و به دنبال به دست آوردن زنی است که به خانهاش سر میزند و کارهای خانه را انجام میدهد. نه خانی رفته و نه خانی آمده. این نوع نگاه به تراژدیهای زندگی امضای سروش صحت است و حسی که به مخاطب میدهد بیشتر عادی سازی ماجرا است. مثلاً اگر زنم ترک کرد و رفت که رفت یا اگر کسی کشته شده خوب شده است و کاری نمیتوان کرد جز اینکه برگردیم و ناهارمان را تا از دهن نیفتاده بخوریم.
استفاده او از حیوانات برای نمادسازی نیز در لابه لای این حرکتهای خنثی گم و گور میشود. ما نه از زرافهها و نه از گاو در فیلم صحت متأثر نمیشویم. مخاطب میخندد و عبور میکند و این عبور شاید برای یک فیلمساز نتیجه خوشایندی نباشد.
از مواد مخدر تا سیگار در دست همه میچرخد
فیلمهای سروش صحت شاید از شخصیتهایی که نسخههای مشابهی در جامعه دارند، صحبت میکند اما عادات مشابه نه. به ندرت میتوان چنین افراد خونسردی در جامعه یافت که به سادگی با مهمترین مسئله خود کنار آمده و با سیگار در فیلم استخر و مواد مخدر در صبحانه با زرافهها خود را تسکین دهند.

تقریباً تمامی بازیگران سروش صحت در فیلم استخر یکبار در نمای کشیدن سیگار دیده میشوند. سیگار مانند یک لیوان آب است که اگر کسی اعصابش خورد بود همه به طرفش بگیرند. حتی چند تا اخم اول امین حیایی به پسرش برای کشیدن سیگار در میانه داستان خاتمه مییابد و خودش با پسرش برای سیگار کشیدن همراه میشود.
بارها منتقدان به این موضوع که نباید فیلمها بدآموزی داشته باشند پرداختهاند اما چنین برخوردی از سوی کارگردانی صاحب فکر چندان خوشایند نیست.
در فیلم صبحانه با زرافهها نیز مواد مخدر مانند لیوان آب دم خواب قلمداد میشد. همه جا بود و هر جا کسی کمی خسته بود و یا انرژیاش افت میکرد، با مصرف مواد به حالت عادی برمیگشت.

دوربین بیشتر از آدمها در حرکت است
سروش صحت در فیلمهای خود دوربین را به خوبی حرکت میدهد. سکانسها در فضاهای بسته و باز ضبط میشود. این نقطه قوت در حاشیه اکت حداقلی که به فیلم میدهد، شبیه خوردن غذایی با طبع سرد است که آدم را کرخت کند و به حالتی از خواب وادارد. بازیگران در فیلمهای صحت گریم و لباسهای متناسب با شرایط روز را دارند اما در جامعهای که خشونت حتی از زبان یک کودک بیرون میزند به حدی آرام و مطیع هستند که حرکات دوربین را خنثی میکنند.
گویی صحت دوربین خود را به محلی برای مصاحبه و کافهای برای هم صحبتی تنزل میدهد. هر چند از آسیبهای اجتماعی میگوید اما مخاطب بعد از تماشای فیلم نمیتواند تأثیری در خود حس کند. به همین دلیل است که یکبار دیدن فیلمهای صحت کفایت میکند.